Akasya Turacı

Hızlı Tanı

Akasya Turacı Scleroptila gutturalis, Afrika'nın otlu açık alanlarında yaşayan, yerde beslenen bir turacıdır. Sırtındaki ince açık çizgiler ve koyu lekeler kuru otların arasında kuşun sınırlarını gizler. Baş ve boynun yanlarındaki kızıl kahverengi, açık boğaz ve alt taraftaki uzun koyu çizgiler birlikte değerlendirilir. Türün farklı bölgelerde yaşayan topluluklarında boğaz ile göğüs deseni değişir. Bu yüzden bir bölgenin boyun desenini bütün bireylerde zorunlu bir işaret gibi aramak doğru değildir.

Kuşu tanımak için önce bulunduğu bölgeyi, ardından boğazın kenarını, göğüsteki çizgileri ve açılan kanadın kızıl alanını görün. Yalnız kızıl baş, kısa bir kalkış ya da otlar arasından duyulan tek ses yeterli değildir. Tür bazen yakınındaki başka turacılarla aynı çevrede bulunur. Fotoğrafın sarı ışığı açık boğazı kızıl gösterebilir; boynun gölgede kalan kısmı da gerçekte bulunmayan koyu bir sınır izlenimi yaratabilir. Birkaç duruşu karşılaştırmak bu hataları azaltır.

Genel Görünüm ve Duruş

Gövde dolgun, kuyruk görece kısa, bacaklar yerde yürümeye uygundur. Sırt ile kapalı kanatların kahverengi deseni, alt taraftaki daha açık zemin üzerinde uzanan çizgilerden farklıdır. Göz kahverengidir. Gaga koyu kahverengi ile siyah arasında görünür; dip kısmında sarı bulunabilir. Bacaklar mat sarıdır. Yerde dururken boynu kısalıp gövde içine çekilebilir; çevreyi izlerken uzayan boyun kuşa daha ince bir görünüş verir. Bu iki duruş ayrı yaş veya eşey görünüşleri sayılmaz.

Erkek, Dişi ve Genç Kuşlar

Erkek ve dişi temel tüy deseni bakımından benzerdir. Erkeğin bacağında daha uzun bir mahmuz bulunabilmesi, bütün fotoğraflarda kullanışlı bir eşey anahtarı sağlamaz; bacağın arka yüzü otlar veya gövde tarafından gizlenebilir. Daha iri görünen kuşu otomatik olarak erkek saymak da güvenilir değildir. Boyut algısı, uzaklık ve duruşla değişir. Sayfada iki erişkin levhası gösterilmesi, her bireyin yalnız tüy rengiyle erkek veya dişi olarak ayrılabildiğini ifade etmez.

Gençler erişkinlere göre daha sönük görünür; alt tarafta enine çizgiler daha belirgin olabilir. Boyun deseni yaşla ve bölgeyle birlikte değerlendirilmelidir. Özellikle kuzeydeki adlandırılmış toplulukta boğazın siyah bir çerçevesi erişkinde de bulunmayabilir. Bu nedenle siyah boyun sınırının görünmemesi tek başına gençlik kanıtı değildir. Aile grubundaki küçük bir kuşun yaşını belirlerken tüy gelişimi, beden oranı ve erişkinlerle davranış ilişkisi birlikte izlenir.

Uçuşta Görünüm

Kuş ürktüğünde kısa ve güçlü bir kalkış yapabilir. Kanat açıldığında kızıl kahverengi uçuş tüyü alanı, kapalı kanat deseninden daha belirgin görünür. Bu kızıl alan türü daraltmaya yardımcı olur; fakat yakın Scleroptila türlerinde de benzer bir alan bulunduğundan tek başına kesin tanı sağlamaz. Kalkıştaki hızlı kanat hareketi ve mekanik kanat sesi, kuşun kendi çağrısıyla karıştırılmamalıdır. Gölgede yalnız koyu bir kanat silueti görmek ayrıntılı desen karşılaştırmasına yetmez.

Yerde izlenebilen baş ve göğüs desenini kısa uçuşla birleştirmek daha sağlamdır. Kuşun bir yamacın arkasına uçması düzenli göç göstermez. Yerleşik turacılar da tehlikeden uzaklaşır, besin alanları arasında hareket eder ve gençler dağılıma katılır.

Ses ve Davranış

Erkeğin yüksek ve sert çağrısı birkaç kez yinelenir; uzman hesap çoğunlukla üç ile altı tekrar tarif eder. Dişinin farklı heceli yanıtıyla karşılıklı seslenme duyulabilir. Yakından daha yumuşak temas sesleri, tehlikede ise grubun sert ve telaşlı sesleri işitilir. Sesin hızı ve yapısı yakın türlerle karşılaştırmada yararlıdır; uzaklık, yankı ve araya giren başka kuşlar duyulan diziyi değiştirebilir. Bir hecenin yazıyla benzetilmesi gerçek ses kaydının bütün özelliklerini taşımaz.

Küçük gruplar halinde beslenebilir; uzman gözlemler bazen ondan fazla kuş içeren grupları anlatır. Birlikte yürüyen her topluluk tek bir üreyen çift ve onun yavruları değildir. Beslenirken başı zemine indirip çevreyi kontrol etmek için kaldırabilir. Kuşu daha iyi görmek amacıyla otlara girip kaçışa zorlamak hem davranışı değiştirir hem de gizli yuvaları tehlikeye sokar. Yol veya açık kenardan, kuşların kendi hareketleriyle görünmesini beklemek daha değerlidir.

Dünya Yayılışı

Akasya Turacı'nın doğal yayılışı Afrika'da birbirinden ayrılmış kuzeydoğu ve güney bölgelerini kapsar. Kuzeydoğuda Eritre ve Etiyopya ile Güney Sudan, Somali, kuzey Uganda ve kuzeybatı Kenya çevresindeki topluluklar bulunur. Güneyde güneybatı Angola, Namibya, Botsvana, Güney Afrika'nın kuzey ve iç kesimleri ile Lesotho çevresinde yaşar. Bu bölgeler arasındaki bütün kıta alanı kesintisiz yayılış olarak boyanamaz. Alt türlerin sınırları da kullanılan taksonomiye göre farklı ele alınabilir.

Doğal Yayılışındaki Durumu

Güncel AviList kaydında küresel kategori Asgari Endişe olarak gösterilir. Bu, her yerel topluluğun çok sayıda olduğunu veya habitat değişiminden etkilenmediğini söylemez. Otlu alanların yapısı, ağaç örtüsü ve yerel arazi kullanımı kuşun görülmesini etkiler. Tarihli gözlemler bir kayıt örneklemi sağlar; az kayıt olan yerlerde türün kesin yokluğu çıkarılamaz. Haritada gösterilen lisanslı kayıt hücreleri, bütün üreme alanlarının sınırları değildir.

Göç Yolculuğu

Tür genel olarak yerleşiktir. Uzman hesap güney Afrika'da kısa yerel hareketlerden ve yağışlı dönemde yükselti değişimi olasılığından söz eder; bunlar bütün tür için kanıtlanmış yıllık göç rotaları değildir. Yerde besin ararken yapılan günlük hareket, tehlikeden kaçış uçuşu ve mevsimlik göç ayrı olaylardır. Bu sayfada doğrulanmış izleme verisi bulunmadığı için ülke adlarını birbirine bağlayan yönlü göç çizgisi oluşturulmaz. Üreme ayları bölgesel örnekler halinde verilir.

Üreme Alanı

Otlu açıklıklar, seyrek ağaçlı alanlar, çalılıklarla karışmış kuru ot örtüsü ve kayalık yamaçlar kullanılır. Bazı bölgelerde dağ otlaklarına kadar çıkar. Açık bir arazi içinde saklanmaya elverişli ot ve çalıların bulunması önemlidir. Bütün kuru otlaklar aynı kalitede değildir; yoğun otlama veya örtünün tamamen kalkması gözlem yerinin yapısını değiştirebilir.

Yuva Yeri

Yuva yerdeki sığ bir çukurdur; çevresindeki otlar gizlenmeye yardım eder ve içi kuru otla döşenir. Genellikle dört veya beş, daha geniş bildirilen aralıkta üç ile sekiz yumurta bulunur. Kuluçka için 20–21 gün verilmiştir (Akasya Turacı, esaret altındaki gözlemler); bu süre bütün doğal yuvalarda ölçülmüş ortak sonuç diye sunulmaz. Dişi kuluçkaya yatar; her iki ebeveyn yavrularla ilgilenebilir.

Günlük Alan Kullanımı

Kuşlar yerde beslenir ve örtüye yakın hareket eder. Yavrular için 12–14 günlükken kısa uçuş ile beş–altı haftada gelişmiş uçuş ayrı aşamalardır; erken kanat kullanımı tam bağımsızlık değildir. Otların arasındaki aileyi takip etmek veya yuva yerini açığa çıkarmak yerine uzaktan izlemek gerekir. Bir alanın beslenmek için kullanılması, aynı noktada yumurta bulunduğunu kanıtlamaz.

Ne Yer?

Besinler arasında bitkilerin soğan ve yumru kısımları, dökülmüş tohumlar, meyveler ve omurgasızlar vardır. Böcek grubunda çekirgeler, kınkanatlılar ve çeşitli başka böcekler bildirilir. Bir besin listesinin bulunması, bütün bölgelerde yıl boyunca aynı oranların geçerli olduğu anlamına gelmez. Yağış, bitki gelişimi ve böceklerin bulunabilirliği yerde karşılaşılan besinleri değiştirir. Bu sayfada doğrulanmış tür çapında bir yüzde hesabı verilmez.

Nasıl Avlanır?

Akasya Turacı yerde yürüyerek besin arar; bitki parçaları ve küçük avları gagasıyla alır. Grup halinde ilerlerken her kuşun gerçekten aldığı besin görülemeyebilir. Zemine yönelen bir gaga, tek başına belirli bir böceğin yenildiğini kanıtlamaz. Bitkisel besinlerle omurgasızların birlikte kullanılması, türün yalnız tohum yiyen veya yalnız böcek avlayan bir kuş olarak anlatılmasını engeller. Doğal beslenmeyi izlemek için yem bırakmak gerekmez; gözlemin zamanı, zeminin örtüsü ve görülebilen besin ayrı kaydedilmelidir.

Aynı tür içinde boyun deseni değişir

Akasya Turacı'nın kuzeydoğu ve güney Afrika toplulukları arasında tüy deseni farklılıkları vardır. Açık boğazın koyu bir sınır taşıyıp taşımaması, yalnız yaşla açıklanamaz. Bazı taksonomi kaynakları daha çok alt tür tanır. Farklı listelerin adlarını tek bir bireyin üstüne karıştırmak yerine, hangi bölgenin ve hangi takson kapsamının anlatıldığı açık tutulmalıdır. Doğru tür adı, her alt türün bütün işaretlerinin aynı kuşta bulunmasını gerektirmez.

İlk kısa uçuş bağımsız yaşam değildir

Yavru erken yaşta kısa bir mesafe için kanatlarını kullanabilir; gelişmiş uçuşa ulaşması daha uzun sürer. Uzman hesap bu iki aşamayı ayrı verir. Bu nedenle yerdeki küçük yavrunun uçtuğunu görmek, ebeveyn bakımının sona erdiği anlamına gelmez. Aileyi dağıtan bir yaklaşma, yavruları koruyan örtüyü de işlevsiz bırakabilir. Gözlem mesafesi yalnız yetişkinin kaçıp kaçmamasına göre belirlenmemelidir.

Eski bilimsel adlar benzer türleri gizleyebilir

Eski kaynaklarda Francolinus cinsi ve levalliantoides adı görülebilir. Güncel Scleroptila gutturalis kaydıyla eşleştirme, adın hangi topluluğa uygulandığı kontrol edilerek yapılır. Benzer yazılan Scleroptila levaillantii başka bir türdür. İki adın birbirine benzemesi biyometri, ses veya üreme verilerini birleştirme gerekçesi değildir. Tarihsel adın açıklanması eski araştırmaların doğru kullanılmasını sağlar.

Yerleşiklik hareketin bütünüyle yokluğu değildir

Yerleşik bir kuş günlük olarak besin ile örtü arasında dolaşır; gençler doğdukları çevreden uzaklaşabilir. Güney Afrika için tartışılan yerel hareketler, bütün kıtayı geçen ortak bir rota göstermez. Bu türün haritasında kayıt noktası, üreme yeri ve hareket kanıtı ayrı değerlendirilir. Böylece az sayıdaki gözlemden, hiç ölçülmemiş bir göç mesafesi üretilmez.