Dünya Kuşları
Saha Teşhis Levhaları
İki yetişkin levhası arasında sola veya sağa kaydırın.
Anatidae · Anseriformes
Ak Kanatlı Kadife Ördek
Melanitta deglandi
White-winged Scoter
Beyaz iç uçuş tüylerini baş ve gaga profiliyle birlikte kontrol edin.
- Takım
- Anseriformes
- IUCN Durumu
- LCAsgari Kaygı
Biyolojik Bilgiler
Boyu
- Erkek
- Veri bulunamadı
- Dişi
- Veri bulunamadı
Kanat Uzunluğu
- Erkek
- 27 cm
- Dişi
- 27 cm
Ağırlığı
- Erkek
- 1,36–2,128 kg
- Dişi
- 950–1946 g
Ölçülerle ilgili ayrıntılı açıklamalar web sitemizde aynı türün sayfasındadır.
İlk Bakış
- Beyaz kanat alanı
Uçuşta belirgin, su üstünde saklanabilir.
- Ağır baş ve gaga
Gaga dibindeki kabarıklığı değerlendirin.
- Göz çevresi
Erkekte geriye kıvrılan beyaz işaret vardır.
Erkek siyahımsı ve belirgin göz işaretli; dişi ve gençler kahverengi, yüz açıklıkları değişkendir.
Takvim
Redberry Gölü’nde 2000–2001 yuvalamaya başlangıç Haziran–Temmuz’da kaydedildi; bütün yayılış için tek aylık takvim değildir.
Tür Bilgisi
Hızlı Tanı
Koyu renkli bu deniz ördeğinde, kanadın iç bölümündeki beyaz uçuş tüyleri en yararlı başlangıç işaretidir. Erkeğin göz çevresindeki beyazlık geriye ve yukarı kıvrılır; gaganın dip kısmı kabarıktır. Beyaz kanat alanı su üstünde saklanabildiğinden, görünmemesi tek başına türü dışlamaz.
Genel Görünüm ve Duruş
Gövde dolgun, boyun kalın, baş ağır görünümlüdür. Alın ve kalın gaganın oluşturduğu profil dikkat çeker. Kuyruk suyun üstüne doğru kaldırılabilir. Tüylerdeki beyazlığın yerini, baş profilini ve gagayı birlikte değerlendirmek gerekir.
Erkek, Dişi ve Genç Kuşlar
Erişkin erkek siyahımsı; gagasının uç tarafı turuncu, dip bölgesi siyahtır. Dişi ve genç kuşlar kahverengidir; yüzlerinde değişen açıklıkta soluk alanlar, koyu gaga ve daha açık karın görülebilir. Genç erkek, erişkin erkeğin gösterişli göz işaretini ve gaga kabarıklığını henüz taşımayabilir.
Uçuşta Görünüm
Her iki eşeyde beyaz iç uçuş tüyleri açık kanatta belirgindir. Audubon rehberi, kıyıdaki sürülerin denize yakın, uzun ve dalgalanan sıralarla uçabildiğini; kara üzerinden göçte daha yükseğe çıkabildiğini belirtir. Uçuş biçimi tek başına teşhis sağlamaz.
Ses ve Davranış
Denizde çoğunlukla sessizdir. Güçlü kur gösterileri sırasında iki eşeyde de ince ıslık duyulabilir; dişinin sıkıntı sesi daha kalın ve pürüzlüdür. Uçuş sırasında kanatlardan gelen ıslık benzeri ses, ağızdan çıkan çağrıyla karıştırılmamalıdır. Kışın başka deniz ördekleriyle karışık sürüler oluşturabilir.
Karıştırılabilecek Türler
Surf Scoter (Melanitta perspicillata) ve Black Scoter (M. americana) ile karışabilir; beyaz iç uçuş tüylerini görmek bu karşılaştırmada önemlidir. Avrupa’daki Kadife Ördek (M. fusca) ve Asya’daki M. stejnegeri de beyaz kanat alanı taşır. Bunlarda yalnız beyazlığa bakarak karar verilmez.
Baş ve Gaga Ayrıntılarını Karşılaştırmak
İskoçya’da 2011’de gözlenen genç erkek üzerine yayımlanan inceleme, alın ve gaga kabarıklıklarının oluşturduğu iki basamaklı profile ve gagadaki soluk alanın burun deliği çevresindeki sınırına dikkat çeker. Yaş ve eşey bu işaretlerin görünümünü değiştirir; uzaktaki dişi ya da genç kuşta tek gaga rengiyle kesin sonuca gidilmemelidir.
Dünya Yayılışı
Kuzey Amerika türüdür; Alaska’dan Kanada’nın iç ve kuzey kesimlerine, Hudson Körfezi çevresine uzanan üreme alanları vardır. Kışın hem Büyük Okyanus hem Atlas Okyanusu kıyılarında bulunur. Avrupa ve doğu Asya’daki benzer ördeklerin geniş yayılışı bu türün doğal yayılışı olarak gösterilmemelidir.
Doğal Yayılışındaki Durumu
Kıyılarla sınırlı değildir: Büyük Göller’de küçük bir kışlama nüfusu bulunur. Nebraska’nın uzman kayıt derlemesi, iç kesimlerde özellikle sonbahar geçişini belgeler. Bir gölde birkaç kış kaydının olması, bütün iç göllerin düzenli kışlama alanı olduğu anlamına gelmez.
Göç Yolculuğu
Kuzey Amerika’nın doğusunda yapılan 2018 tarihli araştırmada, ABD ve Kanada’da yakalanan 52 erişkin dişi uydu vericileriyle iki yıla kadar izlendi. Kuşların çoğu Nova Scotia ile güney New England arasında, bir kısmı Ontario Gölü’nde kışladı; üreme alanları Québec’ten Kuzeybatı Toprakları’na uzanıyordu. James Körfezi ve St. Lawrence haliçi önemli tüy değiştirme alanlarıydı. Sonuçlar doğuda örneklenen erişkin dişilere aittir; batıdaki bütün kuşlara aynı rota verilmez.
Üreme Alanı
Üreme döneminde kuzey iğne yapraklı orman kuşağındaki göl ve göletleri, yakınlarındaki yoğun çalılıklarla birlikte kullanır; tundrada daha seyrektir. Kanada’nın Saskatchewan eyaletindeki Redberry Gölü’nde 2000–2001 araştırması, 198 yuvanın hemen tamamını adalarda bulmuştur. Bu yerel sonuç, türün yalnız adalarda yuvaladığı şeklinde genellenemez.
Yuva Yeri
Dişi yerde, sık bitki örtüsü altındaki bir çukuru ot, ince dal ve kendi hav tüyleriyle döşer. Audubon uzman rehberinde çoğunlukla 9–10 yumurta ve dişinin yürüttüğü 25–30 günlük kuluçka verilir. Yavrular çıktıktan kısa süre sonra yuvadan ayrılır; dişi korur, yavrular kendi besinini alır. İlk uçuş yaşı kaynakta belirsiz olduğundan kesin bir süre verilmez. Yuvalama örtüsüne girilmemeli, dişi ile yavruların arasına geçilmemelidir.
Günlük Alan Kullanımı
Kışın kumlu veya taşlı tabana sahip kıyı suları ve körfezleri kullanır; bazı bireyler büyük tatlı su alanlarında kalır. Üreme sonrası tüy değiştirme, üreme gölünde ya da daha büyük göl, akarsu ve deniz alanlarında gerçekleşebilir. Yılın her döneminde aynı küçük habitat parçasını kullandığı varsayılmamalıdır.
Ne Yer?
Denizde başlıca çift kabuklu yumuşakçaları yer; kabuklular, su böcekleri ve az miktarda balık da besinleri arasındadır. Tatlı sudaki üreme döneminde kabuklular ve böcekler önem kazanır. Kanada’nın Britanya Kolumbiyası kıyısındaki Baynes Sound araştırması, ilkbaharda ringa yumurtalarının geçici ve bol bir besin olabildiğini göstermiştir.
Nasıl Beslenir?
Dalarak dipteki avı gagasıyla alır; bağlı duran kabukluları koparabilir. Baynes Sound’da kışın çift kabuklularla, ringa yumurtlaması sırasında yumurtalarla beslenen ördeklerin dalışları radyo izlemeyle karşılaştırılmıştır. Yumurta döneminde su altında geçirilen toplam beslenme zamanı ve dalış sıklığı azalmıştır. Bu sonuç yerel, mevsimsel besin bolluğuna aittir; yıl boyunca daha az dalması gerektiği anlamına gelmez.
Eski Bilimsel Adları Okurken
Kuzey Amerika araştırmalarında Melanitta fusca veya M. fusca deglandi adı sık görülür. Güncel taksonomide Ak Kanatlı Kadife Ördek M. deglandi, Kadife Ördek M. fusca ve Stejneger’s Scoter M. stejnegeri ayrı türlerdir. Eski bir makalenin günümüzde hangi türe karşılık geldiğini anlamak için çalışma yeri ve incelenen nüfus birlikte kontrol edilmelidir.
Yavruların İlk Günleri
Redberry Gölü’nde, Kanada’da 2000–2001’de işaretlenmiş 94 dişi ve 664 yavru üzerinden yapılan araştırma, yavru kayıplarının özellikle çıkıştan sonraki ilk günlerde yoğunlaştığını buldu. Olumlu hava koşulları, daha büyük ilk yavru grubu ve yavrunun başlangıç durumu daha yüksek sağkalımla ilişkiliydi. Araştırmacılar martıların yavruları avlamasını önemli bir olası etken saydı; bütün kayıpların nedeni doğrudan kanıtlanmış değildi. Bu iki yıllık yerel sonuçlar güncel küresel sağkalım oranı değildir.
Gizlenen Yuvanın Önemi
Aynı göldeki 2000–2001 yuva araştırması, başarılı yuvaların daha iyi gizlendiğini saptadı. Tarihsel yuva başarısı karşılaştırmalarında arama zamanının ve yönteminin de sonucu etkileyebileceği özellikle belirtildi. Daha az yuva bulmak ile gerçekten daha az kuş bulunması aynı ölçüm değildir.