Tür Karşılaştırma Ekranı
Kuşların fiziksel özelliklerini, seslerini, habitatlarını ve tanımlarını yan yana karşılaştırmak için iki tür seçin.
Kara Sırtlı Martı
Larus fuscus
Ses Kayıtları
Ses kayıtları aranıyor...
Bilimsel Tanım & Morfoloji
Hızlı Tanı
Kara Sırtlı Martı (Larus fuscus), uzun ve sivri kanatlı bir martıdır. Erişkinde beyaz baş ve gövde, koyu sırtla karşıtlık oluşturur. Dinlenirken kanat uçları kuyruğun epey ötesine uzanır. Yaş, teşhisin ilk adımıdır: kahverengi genç kuşta erişkinin sarı bacaklarını ve düz koyu sırtını aramamak gerekir.
Genel Görünüm ve Duruş
Erişkinin sırtı ve kanat üstü koyu gridir; bazı topluluklarda siyaha yaklaşır. Sarı gaganın alt bölümünde kırmızı leke vardır. Baş üreme döneminde beyazken kışın ince gri-kahverengi çizgiler kazanabilir. Koyu sırt bütün kuşun siyah olduğu anlamına gelmez.
Erkek, Dişi ve Genç Kuşlar
Erkek ve dişi aynı temel tüy desenini taşır; erkek genellikle biraz daha iridir. Tek başına duran bir kuşun cinsiyetini yalnız renk veya görünür büyüklükle güvenle söylemek zordur.
Gençlerin tüyleri koyu kahverengi, tüy kenarları daha açıktır. İlk kış boyunca gaga çoğunlukla koyu, bacaklar pembemsidir. Sonraki tüy değişimlerinde sırta gri tüyler gelir; bacaklar da sararmaya başlar. Erişkin görünüşüne birkaç yılda ulaşır, bu nedenle ara yaştaki kuşlar siyah-beyaz ve kahverengi tüyleri birlikte taşıyabilir.
Uçuşta Görünüm
Uçuşta erişkinin uzun kanadında koyu üst yüzey, siyah uçlar ve uçlardaki beyaz lekeler seçilir. Gençte koyu uçuş tüyleri ile geniş koyu kuyruk ucu, daha açık kuyruk sokumuyla karşıtlık oluşturur. Yaşları farklı iki kuşu aynı kanat deseni göstermedikleri için ayrı tür saymamak gerekir.
Ses ve Davranış
Sesi genizden gelen, keskin bir kahkahayı andırır. Uzun çağrı sırasında başını önce kaldırıp sonra indirebilir. Kısa ve art arda sesler uçuşta da duyulur. Sesle baş hareketini birlikte izlemek, kalabalık sürüde hangi kuşun çağırdığını bulmaya yardım eder.
Karıştırılabilecek Türler
Büyük Kara Sırtlı Martı (Larus marinus) daha iri ve ağır yapılıdır; gagası belirgin biçimde daha kalın, erişkinin bacakları et pembesidir. Kara Sırtlı Martının erişkin bacakları sarıdır. İki türde de koyu sırt bulunabildiği için yalnız sırt rengini kullanmak yeterli değildir.
Genç Gümüş Martı (Larus michahellis), genellikle daha güçlü gövdeli ve kalın gagalı görünür. Genç Kara Sırtlı Martı daha isli kahverengi ve uzun kanatlıdır. Kanat açıldığında iç taraftaki uzun uçuş tüylerinde belirgin açık pencere olmaması Kara Sırtlı Martıyı destekler; Gümüş Martıda bu alan az da olsa daha açıktır. Ara tüy değişimindeki kuşlarda bu farklar zayıflayabilir.
Habitat & Dağılım
Üreme Alanı
Avrupa’daki üreme yerleri arasında kıyı adaları, alçak kıyılar ve bitkili açık alanlar bulunur. BTO’nun Britanya hesabı, bazı yerlerde kent çatılarıyla sanayi yapılarının da kullanıldığını belirtir. Bu örnekler Türkiye’de her benzer çatıda ürediği anlamına gelmez.
Yuva Yeri
Yuva, çoğunlukla yerde, kimi zaman kaya çıkıntısında veya çatı üzerinde, ot ve başka bitkisel parçalarla kurulan sığ bir çanaktır; iki eş de yapımına katılır.
BTO’nun Avrupa kuşlarına ilişkin uzman özetinde tipik yumurta sayısı 3, görülen aralık 1–4’tür. İki eş de kuluçkaya yatar; verilen süre 24–27 gündür. Hav tüyleriyle çıkan yavruların ilk uçuşu 30–40 gün sonra gerçekleşir. Bunlar bu kaynak kapsamındaki sürelerdir; Türkiye’de ayrıca ölçülmüş sonuçlar gibi sunulamaz. Koloniyi uzaktan gözlemek, yuvalardaki kuşları rahatsız etmeden izlemeye yardım eder.
Günlük Alan Kullanımı
İngiltere’nin Cumbria bölgesinde 2017 ve 2018’in 4–19 Haziran günlerini inceleyen GPS araştırması, 42 kuştan 713 tamamlanmış yolculuk elde etti. Alan kullanımı için yetersiz kayıtlı kuş-yıllar ayrıca çıkarıldı. Barrow-in-Furness kent kolonisindeki kuşlar kent alanlarını, South Walney kıyı kolonisindekiler kıyı alanlarını daha çok seçti. Kent kolonisi bu çalışmada çatıda değil, yerdeydi. Saatlik konumlar yolculuğu beslenmeden bütünüyle ayıramıyordu; iki koloninin farklılığını bütün türe genellemek uygun değildir.
Dünya Yayılışı
AviList’in güncel sınıflandırması Kara Sırtlı Martı içinde beş alt tür tutar: graellsii, intermedius, fuscus, heuglini ve barabensis. Türün kapsamı, yalnız Batı Avrupa’daki koyu sırtlı kuşlarla sınırlı değildir. Üreme alanları Grönland’ın güneybatısından Avrupa üzerinden Kuzey ve Orta Asya’ya uzanır.
Graellsii Kuzey Atlantik ve Batı Avrupa’da, intermedius Danimarka ile Batı Norveç’te, fuscus ise Kuzey Norveç’ten Beyaz Deniz’e uzanan bölgede ürer. Heuglini, Kola–Yamal tundrasında; barabensis Güneydoğu Ural, Batı Sibirya ve Kuzey Kazakistan bozkırlarında bulunur. Kış dağılımı topluluğa göre Batı ve Doğu Afrika’dan Orta Doğu ve Güney Asya’ya değişir.
Türkiye’deki Durumu
BirdLife’ın 2021 Avrupa değerlendirmesi Türkiye için 2013–2019 dönemine ait 30–90 kışlayan birey bildirir; veriyi kısmi kapsamlı olarak işaretler. Bu tarihli değer güncel Türkiye toplamı değildir. Eksik kapsamlı kış verisinden ülkedeki bütün mevsimleri veya kesin üreme durumunu çıkarmak da doğru olmaz.
OSME’nin 2025 bölge listesi fuscus biçimini Türkiye ve Doğu Akdeniz’de kaydeder. Aynı liste doğudaki bazı biçimleri farklı takson sınırlarıyla ele alır. Bu nedenle eski bir kayıttaki “Kara Sırtlı Martı” adı, ayrıntılı tanım olmadan burada kullanılan beş alt türden birine kesin olarak atanamaz.
Göç Yolculuğu
Avrupa Göç Atlası’nda Batı Avrupa’daki graellsii ve intermedius bağlantıları çoğunlukla güneybatıya, Batı Afrika yönüne uzanır. Kuzey ve doğu Baltık’taki fuscus bağlantıları ise Orta Doğu ve Doğu Afrika’ya yönelir. Bunlar farklı toplulukların halkalama bağlantılarıdır; Türkiye’de görülen her bireyin aynı ülkelerden geçtiği anlamına gelmez.
Beslenme & Diyet
Ne Yer?
Balıkla birlikte solucan, böcek ve yenebilen insan artıkları da tüketir. Bu nedenle yalnız balıkla beslenen bir deniz kuşu değildir. Aynı sürüde başka büyük martılarla besin arayabilir; kıyı, tarla ve atık bulunan alanlar farklı besin fırsatları sunar.
Nasıl Avlanır?
Uçarken su yüzeyine alçalır; yüzerken, sığ suda ilerlerken veya karada yürürken gördüğü besinleri gagasıyla alır. Başka kuşların bulduğu yiyeceği kapması da mümkündür. Balık, yumuşakça, kabuklu, küçük kuş ve yumurtaların yanı sıra tohum ve meyve de besinleri arasındadır. Besin listesi, bunların her yerde aynı oranda yenildiği anlamına gelmez.
İlginç Bilgiler
## Kısa Göç Her Zaman Az Yol Değildir Hollanda’nın Texel adasındaki araştırmada, 2010–2015 döneminde 19 kuştan elde edilen, birer yıl süren 38 izlem kaydı incelendi. Her kayıt 1 Haziran–31 Mayıs arasındaki GPS verilerini kapsıyordu. Kayıt kapsamı yetersiz döngüler çıkarılmış, konum aralıkları eşitlenmişti. Britanya’da kışlayanların kış alanına uzaklığı, Batı Afrika’ya gidenlerden çok daha kısaydı. Buna rağmen yıl boyunca biriken yol açısından bu iki grup arasında anlamlı fark bulunmadı. Fransa’da kışlayanların toplam yolu ise diğer gruplardan daha düşüktü. Dolayısıyla sonuç “bütün kısa ve uzun göçmenler eşit yol gider” diye özetlenemez. Ayrıca ölçülen yol, harcanan enerjinin doğrudan ölçümü değildir. ## Bir Konum Bir Öğün Değildir İngiltere’nin Bristol kentinde 2016–2018 üreme dönemlerini araştıran başka bir çalışmada 12 kuşa GPS takıldı; cihazı bozulan birinin verisi dışarıda bırakıldı. Yuva çevresi dışındaki 21.143 konumun yalnız beşi denizdeydi ve hepsi tek kuşun tek yolculuğuna aitti. Bu örnek, denize yakın bir koloninin besinini mutlaka denizden toplamayacağını gösterir. Araştırmacılar GPS ile uğranan yerin saptanabildiğini, fakat orada yenilen besinin türünün ve miktarının doğrudan belirlenemediğini vurgular. Az sayıdaki kent kuşunun sonucu Türkiye’deki bütün kolonilere aktarılamaz.
Gümüş Martı
Larus michahellis
Ses Kayıtları
Ses kayıtları aranıyor...
Bilimsel Tanım & Morfoloji
Hızlı Tanı
Gümüş Martı iri, güçlü gövdeli bir martıdır. Üreme giysisindeki erişkinin başı, alt tarafı ve kuyruğu beyaz; sırtı ile kanat üstü gri, kanat uçları siyah-beyazdır. Kalın sarı gaga, alt gagadaki kırmızı leke, sarı bacaklar ve kırmızı göz çevresi birlikte değerlendirilir. Genç kuş bu renklerin çoğunu henüz taşımaz.
Erişkinin gri sırtı, beyaz boyun ve alt gövdeyle belirgin karşıtlık oluşturur. Üreme dönemi dışında başında ince koyu çizgiler bulunabilir; buna rağmen çoğu Kuzey Gümüş Martısından daha az çizgili ve daha beyaz başlıdır. Yaş ve mevsim belirtilmeden yalnız “beyaz başlı martı” denmesi tanıyı daraltmaz. Erişkinin özelliklerini kahverengi bir gençte aramak da yanlış sonuca götürür.
Genel Görünüm ve Duruş
Baş genellikle iri ve köşeli, gaga yüksek ve uçta güçlü biçimde kıvrıktır. Alt gaganın ucuna yakın köşesi belirgindir. Daha narin bireylerin görünüşü diğer büyük martılarla örtüşebilir. Ayakta dikkat kesilmiş bir kuş, dinlenen aynı bireyden daha dik görünebilir; tek duruşun sabit tür özelliği gibi öğrenilmemesi gerekir.
Gözün açık sarı görünen renkli bölümü ile onu çevreleyen kırmızı çıplak deri halkası farklı yapılardır. Gagadaki kırmızı leke de göz halkası da başka martılarda bulunabildiğinden tek başına yeterli değildir. Sırt grisi, bacaklar, gaga biçimi ve açık kanattaki desen aynı kuşta birlikte görülmelidir. Fotoğrafta yalnız bir küçük renk lekesini seçebilmek bütün tanının doğrulandığı anlamına gelmez.
Erkek, Dişi ve Genç Kuşlar
Erkek ve dişi aynı temel tüy desenini taşır. İspanya’ya ilişkin uzman hesabında erkekler ortalamada daha iri olsa da ölçüler koloniler arasında değişir ve eşeyler örtüşür. Tek fotoğraftaki büyüklük kesin eşey kanıtı değildir.
Yeni uçmaya başlayan gençte üst taraf kahverengidir; kanadı örten tüylerin açık bej kenarları pullu görünüm verir. Alt taraf daha beyazımsı ve kahverengi işaretlidir. Gaga koyu, bacaklar açık pembemsi olur. Kuyruk sokumu ve kuyruk tabanı çoğunlukla beyazımsıdır; kuyruk ucunda koyu bir bant seçilir. Bu gençlik giysisi hem erkeklerde hem dişilerde görülür.
İspanya’daki uzman hesap, ilk kışa geçişte gövde tüylerinin yenilendiğini, uçuş tüyleriyle birçok kanat örtüsünün gençlik giysisinde kaldığını anlatır. Yeni sırt tüyleri açık zeminde koyu çapa benzeri işaretler taşıyabilir. Sonraki yıllarda gri tüyler artarken kanatta kahverengi ve kuyrukta koyu izler kalabilir. Gri sırt görülmesi tek başına tam erişkinlik kanıtı değildir.
Uçuşta Görünüm
Üstten görülen erişkin kanadında gri alan, dışta siyah uç ve siyah içindeki beyaz lekeler aranır. Dış uçuş tüylerindeki beyazlık her kuşta aynı büyüklükte değildir. Sadece kanat ucunda beyaz bulunduğunu görmek yeterli olmaz; siyahın ne kadar yayıldığı da kaydedilmelidir. Kapalı kanat, açık kanattaki bütün deseni göstermediğinden aynı kuşun farklı duruşlarını görmek yararlıdır.
Genç kuşun açık kanadında üst taraftaki koyu uçuş tüyleri ve daha açık kuyruk tabanına karşı duran koyu kuyruk bandı dikkat çeker. Batı Akdeniz kuşlarına dayanan özgün teşhis çalışmasında, kanadın uç bölümündeki uzun uçuş tüylerinin içte kalanlarında açık bir alanın bazı bireylerde seçildiği, bazılarında ise çok zayıf kaldığı anlatılır. Bu alan Kuzey Gümüş Martısındaki kadar belirgin olmayabilir. Dolayısıyla “Gümüş Martıda hiç açık alan bulunmaz” şeklinde kesin bir kural doğru değildir; ışık ve bireysel değişkenlik de hesaba katılır.
Güçlü kanat vuruşlarıyla süzülmeyi birleştirir; uçurum kenarında yükselen havadan yararlanabilir. Alttan görülen genç kuşun kanadı kahverengi işaretlidir.
Ses ve Davranış
Uzun çağrı gür, kalın ve boğazdan gelen, araları belirgin seslerden oluşur. Akdeniz’deki Gümüş Martılar bu çağrıda çoğunlukla kanatlarını kapalı tutup başını yukarı kaldırır. British Birds’ün karşılaştırmalı uzman incelemesi bu ses dizisini ve çağrı duruşunu Hazar Martısının hızlı, burundan gelen kahkaha benzeri çağrısından ayırır. Her kısa bağırış aynı teşhis değerini taşımaz; mümkünse ses dizisiyle kuşun o andaki duruşu birlikte izlenir.
Karıştırılabilecek Türler
Kuzey Gümüş Martısı, European Herring Gull ve Larus argentatus aynı taksondur. Erişkin çoğunlukla daha açık gri sırtı ve pembe bacaklarıyla ayrılır; sarı gagasının alt ucunda kırmızı leke bulunur. Özellikle gençlerde kahverengi görünüm Gümüş Martıyla örtüşür. Bacakları gizlenmiş bir kuşu yalnız genel büyüklüğünden ayırmaya çalışmak güvenilir değildir; aynı yaşın baş-gaga ve kanat özellikleri görülmelidir.
Kara Sırtlı Martı, Lesser Black-backed Gull ve Larus fuscus aynı türdür. Erişkinin sırtı koyu gri ile siyaha yakın olabilir; sarı bacakları Gümüş Martıya benzediğinden bacak rengi ikisini ayırmaz. Gençlerin ayrımı daha zordur. Batı Akdeniz kuşlarına dayanan özgün teşhis çalışması bazı genç Gümüş Martıların kanadındaki koyu bantların Kara Sırtlı Martıyla örtüştüğünü gösterir. Bu nedenle erişkindeki koyu sırt farkını kahverengi genç kuşa otomatik uygulamayın.
Hazar Martısı, Caspian Gull ve Larus cachinnans aynı türdür. Tipik bireyde daha küçük baş, eğimli alın, daha ince ve uzunca gaga birlikte dikkat çeker. Gümüş Martı çoğunlukla daha kalın gagalı ve köşeli başlıdır, fakat narin bireyler örtüşebilir. Genç Hazar Martısının kanat altı çoğunlukla daha açık, Gümüş Martınınki daha kahverengi işaretlidir. Koyu göz veya uzun bacak tek başına yeterli değildir; yapı, kanat ve varsa uzun çağrı birlikte değerlendirilir.
Van Gölü Martısı, Armenian Gull ve Larus armenicus ayrı türdür. Daha küçük genel yapı, daha kısa gaga ve gaga ucuna yakın koyu işaretler Gümüş Martıdan ayrımda yararlıdır; ancak “hepsinin gözü koyu ve gagasında tam siyah bant vardır” denemez. Ermenistan’daki Sevan Gölü’nde 13–14 Haziran 1990’da yapılan özgün incelemede, yakından bakılan 51 üreyen kuşun ikisinde gagada siyah hiç bulunmamış, 16’sında yalnız küçük işaretler kalmıştır. Göz rengi de koyu kahverengiden açık sarıya değişmiştir. Bu nedenle bir özellik eksik diye diğer yapı ve kanat işaretleri incelenmeden tür elenmez.
Habitat & Dağılım
Üreme Alanı
Kayalık ve kumlu adacıklar, uçurumlar, tuzlalar, göl ve baraj çevrelerinde üreyebilir. Kent binalarının çatıları da yuva yeri olabilir. İki eş yuvayı ot, yosun, tüy ve çevreden topladıkları başka malzemelerle yapar; bitki örtüsü yuvayı koruyabilir. Beslenme alanı yuvayla aynı yerde bulunmayabilir.
Yuva Yeri
Antalya’nın Adrasan kıyısındaki Pırasalı Adası’nda 2013–2015 araştırması yuvaları haftada bir kontrol etmiş; yıllara göre 26, 34 ve 38 yuva izlemiştir. Yuvalar çoğunlukla kayalık zemindeki seyrek bitkili kesimde bulunmuş, az malzemeli bazı yuvalarda yumurtalar doğrudan kaya üstüne bırakılmıştır. Yuvalarda 2–3 yumurta görülmüştür. Araştırmanın 64 başarılı yuva için bildirdiği kuluçka süresi ortalama 29,17 gün, gözlenen aralık 23–35 gündür. Süre son yumurtanın bırakılmasıyla ilk yavrunun çıkışı arasında hesaplanmış, çıkış günleri yavru yaşından tahmin edilmiştir; günlük izlemeyle ölçülmüş her yumurtanın ayrı süresi değildir. Bu yerel değerler Türkiye’nin bütün kolonileri için değişmez takvim olmaz.
Günlük Alan Kullanımı
İspanya’nın güneybatısındaki Marismas del Odiel kolonisinde 2015 üreme döneminde 18 erişkine GPS takılmıştır. 14 Mayıs–15 Haziran kayıtlarında deniz, balıkçı limanı, tarım alanı, kent, atık sahası ve sulak alan gibi farklı ortamların kullanımı izlenmiştir. Böylece aynı kolonide üreyen kuşların yalnız yuva çevresindeki suya bağlı kalmadığı görülür. Yuva alanından uzakta görülen bir erişkinin davranışı, orada yeni bir yuva bulunduğu anlamına gelmez.
Dünya Yayılışı
Gümüş Martı, Yellow-legged Gull ve Larus michahellis adları aynı türdür. Güncel AviList iki alttür kabul eder. Ana alttür Atlantik kıyılarında Portekiz, İspanya ve Fas’ta; Akdeniz çevresindeki kıyı ve iç sularda, Türkiye’ye uzanan alanlarda ürer. Avrupa’da Belçika’dan Polonya’ya kadar bazı üreme alanları da vardır. atlantis alttürü Azorlar, Madeira ve Kanarya Adaları’nda ürer. Bu iki alttürün doğal yayılışları ayrı değerlendirilir.
Türkiye'deki Durumu
Türkiye’de hem üreyen hem kışın görülen bir türdür. BirdLife International’ın 2021 Avrupa değerlendirmesinde Türkiye’nin üreyen nüfusu, 2002–2012 verileri için 30.000–40.000 çift olarak aktarılır; bu tahminin yöntemi yetersiz veri sınıfındadır. Kış nüfusu 2013–2019 dönemi için 100.000–120.000 birey olarak verilir ve sınırlı veriden geniş alana yapılan hesaplamaya dayanır. Bunlar güncel tam sayımlar değildir; çift sayısı ile birey sayısı aynı şey değildir. Ülkenin kısa ve uzun dönem nüfus yönü de yetersiz veri nedeniyle bilinmiyor olarak kaydedilmiştir.
Göç Yolculuğu
Bütün bireyler aynı şekilde göç etmez. Güney Fransa’nın 14 kolonisinde 1999–2004 arasında yavru olarak halkalanan 5.158 kuşun yeniden görülme kayıtları 1999–2011 dönemi için incelenmiştir. Araştırmada ilk altı ayındaki gençler, altı aydan büyük kuşlara göre genellikle daha hareketli çıkmıştır; ikinci grup yalnız erişkinlerden oluşmaz. Camargue gençleri, Marsilya ve Hyères gençlerine göre doğdukları bölge çevresinde daha çok kalmıştır. Bu fark, yakın kolonilerin bile tek bir göç çizgisiyle anlatılamayacağını gösterir. Çalışma, görülme olasılığındaki farkları modelle hesaba katan halkalama verisidir; her kuşun bütün yolunu kesintisiz izleyen GPS kaydı değildir.
Beslenme & Diyet
Ne Yer?
İspanya’ya ilişkin uzman hesapta balıklar, yengeçler, solucanlar, böcek larvaları, kuş yumurtaları ve yavruları ile insan kaynaklı yiyecek artıkları bulunur. Canlı avı ve leşi tüketebilir; besin seçimi yerel kaynaklara bağlıdır.
İspanya’nın Akdeniz kıyısındaki Medes, Ebro Deltası, Columbretes ve Mazarrón kolonilerinde 2004’te yapılan çalışma, yavruların ağızdan geri çıkardığı 356 besin örneğini incelemiştir. Her koloni üç kez ziyaret edilmiş ve aynı yuvadaki kardeşlerden yalnız biri örneklenmiştir. Balık bütün kolonilerin örneklerinde bulunmuş; atık sahası kaynaklı yiyecekler özellikle Medes ile Mazarrón’da önemli yer tutmuştur. Columbretes örneklerinde bu yiyecekler bulunmamıştır. Sonuçlar yavru öğünlerine ve bu dört koloniye aittir; bütün erişkinlerin diyet yüzdesi olarak kullanılamaz.
Nasıl Avlanır?
Besini su yüzeyinden alabilir, kıyıda ve karada arayabilir. Küçük hayvanları avlama, ölü balığı ve tekne çevresindeki artıkları toplama farklı yöntemleridir; bir öğünün nasıl alındığı yalnız yiyeceğin adından anlaşılmaz.
İlginç Bilgiler
## Kırmızı Gaga Lekesine Verilen Tepki Kırmızı gaga lekesinin işlevi bu türde doğrudan deneyle araştırılmıştır. İspanya’nın Galiçya bölgesindeki Sálvora Adası’nda Nisan–Haziran 2011 çalışmasında, 18 yuvadaki bir günlük 41 Gümüş Martı yavrusuna erişkin başına benzeyen bir model gösterilmiştir. Modelin alt gagasına, yerel erişkinlerdeki doğal değişkenliğe uygun küçük veya büyük kırmızı leke konmuştur. Büyük leke, küçük lekeye göre daha çok gagalama uyarmıştır. Yavruların yiyecek isterken çıkardığı kısa seslerin tepkisi ise yumurtadan çıkış sırasına göre değişmiştir. Gagalama ile ses çıkarma aynı tepki değildir; araştırma her büyük kırmızı lekenin bütün doğa koşullarında aynı miktarda yiyecek sağlayacağını göstermez. ## Günün Farklı Saatlerinde Alan Kullanımı İspanya’nın Marismas del Odiel kolonisinde 14 Mayıs–15 Haziran 2015’te GPS ile izlenen 18 erişkinin alan kullanımı, hafta içi ve hafta sonu farklı örüntüler göstermiştir. Balıkçı limanı ve deniz gibi ortamlarda gündüz daha uzun bir yoğunluk dönemi, birçok kara ortamında ise sabah ve akşam ayrı yoğunluklar bulunmuştur. Tuz üretim alanlarında hafta içi gece yoğunluğu da görülmüştür. Araştırmacılar bunu insan faaliyetlerinin beslenme fırsatlarını değiştirmesiyle uyumlu yorumlar. GPS konumu, her noktada kuşun hangi yiyeceği yediğini doğrudan göstermez; bu bir aylık koloni çalışması bütün Türkiye için sabit günlük program değildir. ## Gözlem ile Açıklama Arasındaki Fark Türkiye’nin Pırasalı Adası’ndaki 2013–2015 üreme çalışmasında, yavru kayıplarının besin azlığıyla ilişkili olabileceği düşünülmüştür. Ancak araştırmacılar bu kolonide tür içi saldırı gözlemlemediklerini açıkça yazmış, yavruları halkalamadıkları için çıkış sırasının yaşama etkisini de saptayamamıştır. Bu nedenle besin yetersizliği veya başka martıların yavruları öldürmesi kesin olarak ölçülmüş ölüm nedeni gibi anlatılamaz. Araştırmada öne sürülen açıklama, gözlenen sonuçtan ayrılmalıdır.
