kusatlasi.com
Türkiye Kuşları Yükleniyor...
Dil / Language:
Türkçe | English
Seçildi Sarı Gagalı Ketenkuşu (Linaria flavirostris)
VS
Seçildi Boz Alamecek (Rhodospiza obsoleta)

Sarı Gagalı Ketenkuşu

Linaria flavirostris

Takım Passeriformes
Familya İspinozgiller (Fringillidae)
IUCN Durumu LC
Arazide Teşhis İpucu
Sarımsı küçük gaga, sıcak yüz-boğaz, yoğun çizgiler, çatallı kuyruk ve erkekte pembe sağrı; kırmızı göğüs yok.

Ses Kayıtları

Ses kayıtları aranıyor...

Bilimsel Tanım & Morfoloji

Hızlı Tanı

Sarı Gagalı Ketenkuşu, Linaria flavirostris, İngilizcede Twite adıyla bilinen küçük, kahverengi bir ispinozdur. Sırtı sıcak kahverengi ve koyu çizgilidir; alt tarafındaki açık alanların yanlarında da çizgiler görülür. Küçük, küt gagasıyla tohum yer. Tanıda gövdenin rengi kadar gaga, baş ve kanat deseni de önemlidir.

Genel Görünüm ve Duruş

Kısa konik gaga, kahverengi sırt ve çizgili alt taraf temel görünümü oluşturur. Göğüs ile böğürler çizgili, karın ve kuyruk altı daha temiz beyazdır. Yüzün turuncuya çalan devetüyü tonu, Ketenkuşunun daha gri başıyla karşılaştırılır; dişi ve gençlerde renk ayrımı güçleşir.

Kanat üzerindeki örtü tüylerinin açık uçları belirgin, devetüyü-beyazımsı bir çizgi oluşturur. Uçuş tüylerinin beyaz kenarlarıysa katlanmış kanatta uzunlamasına açık bir alan gibi görünür. Dış kuyruk tüylerinin kenarları da beyazdır. Enine kanat çizgisi ile telek kenarlarının açık alanı iki ayrı işarettir.

Erkek, Dişi ve Genç Kuşlar

Erişkin erkekte kuyruğun hemen üzerindeki sağrı genellikle pembe-kızıldır; dişide çoğu kez kahverengi veya devetüyü görünür. Eşeylerin geri kalan giysisi birbirine çok benzer. Pembelik sırtın tümünü kaplayan bir örtü değildir. Sonbahar ve kıştaki açık tüy kenarları erkek sağrısını kısmen gizleyebilir; yazın daha iyi seçilmesi de her açıdan görünür olacağı anlamına gelmez.

İrlanda’da Ocak 2006–Haziran 2008, İngiltere’de Eylül 2003–Mayıs 2008 ve İskoçya Orkney’de 2001–2005 kışlarında halkalanan kuşları inceleyen çalışma, eşey ayrımındaki güçlüğü gösterir. İrlanda ve İngiltere örneklerinde sağrısı belirgin kırmızı olan dişiler de bulunmuştur. İlk yıl erkeklerinde renk ilkbaharın sonlarına kadar gelişmeyebilir; kırmızısız gençler çoğunlukla eşeyi belirlenmeden kaydedilmiştir. Dolayısıyla pembelik erkek lehine bir ipucudur, tek başına kesin sonuç değildir.

Yeni uçmuş genç, erişkinden daha koyu ve yüzü daha az sıcak renkli görünebilir. Gagası açık, kanattaki iki çizgi kızıl-devetüyüdür. Bu ilk genç giysisi kışın bütün kuşlarda aynen beklenmez.

Gaga rengi mevsimle değişir: kışın sarı ve koyu uçlu görünürken üreme döneminde griye dönebilir. Tüylerin açık kenarlarının aşınması da giysiyi değiştirir. Kış kuşuyla yaz kuşunu karşılaştırırken bu farklar dikkate alınır; türün adına bakarak her bireyde parlak sarı gaga aranmaz.

Uçuşta Görünüm

Dalgalı uçuşunda kanat vuruşları kısa süzülmelerle bölünür. Açık kanat çizgisi ayrımı destekler. Ketenkuşunun da kanat ve kuyruk kenarları beyazdır; bu nedenle uçarken görülen tek bir beyaz parıltı kesin tanı sağlamaz. Kuş konduğunda baş ve gaga da incelenir.

Ses ve Davranış

Çağrısı tiz, burundan gelen ve bazen gıcırtılı duyulur. Cıvıltılı, metalik şarkısı Ketenkuşununkine benzer. Erkek bir tünekte veya kanat vuruşlarıyla süzülmeyi birleştiren dairesel gösteri uçuşunda söyleyebilir. Sesin yazılı benzetimi yaklaşık bir anlatımdır.

Üreme dışında sürüler halinde beslenir. İrlanda yönetim rehberinde, üreme döneminde de gevşek yuva grupları ve çevrede birlikte beslenen kuşlar anlatılır. Bir sürüyü görmek bütün kuşların aynı yuvaya veya aynı çifte ait olduğunu göstermez.

Dişinin seçtiği yuva yeri alçak bitkiler, kimi zaman da kayalık bir çıkıntı olabilir. Ot ve bitki saplarıyla kurulan çanak yün, kıl veya tüylerle döşenir. İrlanda’nın uzman yönetim rehberi dişinin yapımı ve kuluçkayı üstlendiğini, erkeğin yakında bir tünekte şarkı söyleyebildiğini anlatır. Yuvayı görmek için bitki örtüsü açılmamalıdır.

Britanya BTO derlemesinde tipik yumurta sayısı 5–6, kuluçka süresi 12 gün ve yavruların yuvada kaldığı süre 15–15,5 gün olarak verilir. Kuluçkaya dişi yatar. Bu değerler Türkiye’nin bütün dağlarında ölçülmüş ortak süreler değildir; her yuvanın aynı günlerde gelişeceği anlamına gelmez.

Karıştırılabilecek Türler

Ketenkuşu, Linaria cannabina, en yakın görünüşteki benzeridir. Üreme giysili erişkin erkek gri başı, kestane sırtı, kırmızı alnı ve göğsüyle ayrılır. Dişi ile gençte bu canlı kırmızı alanlar yoktur; genç Ketenkuşunun başı da kahverengidir. Bu nedenle “gri baş yoksa Ketenkuşu değildir” kuralı gençte işlemez. Gri gaga, baştaki açık göz çevresi ve çizgili göğüs gibi özellikler de incelenir; erişkin erkeğin kırmızısı dişide veya gençte aranmaz.

Huş İsketesi, Acanthis flammea, küçük sarımsı gagası nedeniyle karışabilir. Erişkinde kırmızı tepe ve siyah çene alanı önemlidir. Genç Huş İsketesinin bej, ince çizgili başında kırmızı ve siyah alanlar henüz bulunmayabilir. Dolayısıyla yalnız bu iki rengin yokluğuyla tür dışlanmaz. Kanat çizgileri, baş deseni ve gövde çizgilenmesi birlikte değerlendirilir; gençte gaga da kahverengimsi olabilir.

Florya, Chloris chloris, daha toplu gövdeli ve çok daha kalın konik gagalıdır. Erişkinde kanat ile kuyruktaki sarı alanlar belirgindir; dişide daha az canlı, gençte gövde daha çizgilidir. Sarı Gagalı Ketenkuşunun küçük gagası ve kahverengi çizgili görünümüyle karşılaştırılır. Genç Floryayı yalnız yeşil rengi bekleyerek aramak doğru olmaz; gaganın kalınlığı ile kanat-kuyruk desenine de bakılır.

Habitat & Dağılım

Üreme Alanı

Açık dağ yamaçları, bodur çalılık, fundalık ve otlu meralar üreme ortamlarıdır. Avrupa’da kayalık kıyılarda da yuvalanabilir; her nüfus çok yüksek dağda bulunmaz. Avrupa’daki kışlayan topluluklar alçak kıyıları, tuzcul çayırları ve tohumlu otların bulunduğu fundalıkları kullanır.

Yuva Yeri

İrlanda için hazırlanan uzman rehber, uzun funda ve eğrelti örtüsündeki yuvaları vurgular; taş duvar, kaya çıkıntısı ve küçük iğne yapraklı ağaçlar da kullanılabilir. Yuva örtüsünü görmek için dallar çekilmemeli ve yuva açığa çıkarılmamalıdır.

Günlük Alan Kullanımı

Beslenme yeriyle yuva yeri aynı bitki örtüsü olmak zorunda değildir. İskoçya’da South Uist adasının Nisan–Ağustos 2003–2005 dönemlerinde, South Harris adasının ise yalnız 2005’te incelendiği çalışmada toplam 301 etkin yuva bulunmuş; büyük çoğunluğu funda veya küçük iğne yapraklı ağaçlarda yer almıştır. Kuşlar beslenirken çevredeki otlak, çayır ve tarla alanlarına da gitmiştir. Böylece fundalıktaki yuva örtüsü ile yakınındaki tohumlu alanlar birlikte kullanılmıştır.

Dünya Yayılışı

Tür Avrupa’nın kuzeybatısı ile Asya’nın dağlık kesimlerinde parçalı yayılışa sahiptir. Güncel AviList dokuz alt tür tanır. Linaria flavirostris pipilans Britanya ve İrlanda’da; flavirostris Norveç, kuzey İsveç, kuzey Finlandiya ve Kola Yarımadası’nda ürer. Diğer alt türler Kazakistan, Altaylar, Pamirler, Çin ve Himalayalar çevresindeki ayrı alanları kapsar. Bu adlar ayrı kuş türlerini değil, aynı türün coğrafi gruplarını belirtir.

Türkiye'deki Durumu

Türkiye, Linaria flavirostris brevirostris alt türünün yayılışının batı bölümündedir. AviList bu alanı doğu Türkiye’den Kafkasya üzerinden kuzeybatı İran’a kadar verir. BirdLife’ın 2021 derlemesinde Türkiye için 2002–2012 dönemine ait 40.000–200.000 üreyen çift aralığı bulunur. Ancak kaynak, bu tahminin dayanağını yetersiz veri olarak sınıflandırmıştır. Bu sayı 2026’da bütün yuvaların sayıldığı kesin bir toplam değildir. 2008–2019 ve 1980–2013 dönemlerinin nüfus eğilimleri de bilinmiyor olarak kaydedilmiştir. Bu yüzden eski ve geniş bir tahmin aralığından güncel artış ya da azalma sonucu çıkarılmaz.

Göç Yolculuğu

Göç davranışı nüfusa göre değişir. EURING atlası Britanya ve İrlanda’daki pipilans grubunda kısa mesafeli, kıta Avrupa’sındaki flavirostris kuşlarında genel olarak kuzey–güney hareketler tarif eder. Oiseaux.net’in uzman hesabı, Türkiye’nin kuzeydoğusu, Kafkasya ve kuzey İran’ı kapsayan brevirostris grubunu yerleşik olarak tanımlar; gerektiğinde yalnız yükselti değiştirerek yerel hareketler yapar.

Beslenme & Diyet

Ne Yer?

Küçük tohumlar beslenmenin temelini oluşturur. Karahindiba, kuzukulağı, çayır otları ve devedikeni gibi bitkilerin tohumlarını kullanabilir; tek bir bitki bütün yayılışındaki zorunlu besin değildir. İskoçya South Uist’te 2003–2005 arasında yavruların kursağındaki besin dışarıdan incelendiğinde, ilk yavrularda karahindiba, mevsim ilerledikçe farklı ot ve kuzukulağı tohumları öne çıkmıştır. Omurgasızlar seyrek ve besin hacminin %5’inden azdı. Bu oran yetişkinlerin bütün diyeti veya Türkiye yavrularının oranı değildir.

Nasıl Avlanır?

Besin ararken yerdeki tohumları toplar veya bitki sapını eğerek tohum başına ulaşır. İrlanda rehberinde, kuzukulağı gibi bitkilerin üzerine konarak da beslendiği anlatılır. Çin’in Tianjun bölgesinde 2024–2025 yuva gözlemlerini anlatan makale, yavrulara sinekler ve başka böceklerle birlikte tohum da verildiğini bildirir. Besin kursaktan geri çıkarılarak aktarılmıştır. Yazıda bir besin oranı örneklemesi verilmediğinden, bu anlatım İskoçya’daki hacim ölçümüyle aynı kesinlikte sayısal bir karşılaştırmaya dönüştürülemez.

İlginç Bilgiler

## Bir Bölgedeki Yuva Örtüsü Çin’in Qinghai bölgesindeki Tianjun’da, 3.400 metre yükseklikte Haziran–Ağustos 2024 ve 2025’te 50 yuva izlendi. Deniz iğdesi grubundaki Hippophae çalıları yuvaların %96’sını taşıyordu. Yuva dıştan içe dal, ot, bitki tüyü ve yak-koyun kılıyla kurulmuştu. ## Yuva Başarısı Nasıl Okunur? Tianjun’daki Çin çalışmasında 2024–2025 boyunca bulunan 50 yuva için görünen başarı %76 olarak verilmiştir. Ancak yuva yapımı sırasında kaybolan yuvalar bulunamayabileceğinden bu sayı bütün girişimlerin gerçek başarısıyla aynı değildir. Yazarların günlük yuva yaşama süresini hesaba katan iki yöntemi farklı sonuçlar vermiştir. Bulguyu “yuvaların dörtte üçü her yerde başarır” diye genellemek, örnekleme sınırını siler. ## Başka Bir Dağ Nüfusunun Yuvaları Yuva yeri tek bir alışkanlığa indirgenemez. Çin’in kuzey Tibet’indeki Dangxiong’da 4.300 metrede, 2004–2007 araştırmasında bulunan 208 yuvanın çoğu yerleşimlerin yakacak odun yığınlarındaydı; ağaç ve sulak otluk yuvaları da vardı. Örneklem esas olarak yerleşim çevresinden toplandı. 2004 ve 2007’de tam üreme mevsimi, diğer iki yılda yalnız geç mevsim incelendi. Dolayısıyla bu çalışmada daha sık görülen yuva yeri, bütün dünya kuşlarının aynı tercihi yaptığı anlamına gelmez. ## Küresel Durum ve Yerel Azalma Küresel Asgari Kaygı değerlendirmesi, her bölgedeki nüfusun güvende olduğunu göstermez. BTO’nun Birleşik Krallık derlemesinde tür Kırmızı Liste’dedir. 1999 ile 2013 ulusal sayımları arasındaki toplam azalma istatistiksel olarak anlamlı bulunmamışken İngiltere’deki %72 düşüş anlamlıdır. Bu ayrım Britanya, İngiltere ve bütün dünya için aynı düşüş yüzdesinin kullanılamayacağını gösterir. Azalmanın kesin nedenleri de BTO hesabında tam çözümlenmiş sayılmaz.

Boz Alamecek

Rhodospiza obsoleta

Takım Passeriformes
Familya İspinozgiller (Fringillidae)
IUCN Durumu LC
Arazide Teşhis İpucu
Kalın koyu gaga, açık kum rengi gövde ve uçuşta belirginleşen pembe-açık kanat parlaması.

Ses Kayıtları

Ses kayıtları aranıyor...

Bilimsel Tanım & Morfoloji

Hızlı Tanı

Boz Alamecek, kum rengi gövdesiyle kuru çevreye karışan, kanadındaki parlak pembe ve gümüşümsü alanlarla dikkat çeken bir ispinozdur. Kısa, kalın ve koni biçimli gagası özellikle yakından belirgindir. Başın ve gövdenin sade rengiyle kanattaki renkli alanların karşıtlığı, ilk bakışta ayrı ayrı fark edilemeyebilir. Bu yüzden uzaktan yalnız kahverengi bir kuş görülmesi, kanadında pembe bulunmadığını göstermez.

Türün İngilizce adı Desert Finch, güncel bilimsel adı Rhodospiza obsoleta’dır. AviList bu adları aynı tür için verir. Eski yayınlarda görülen Rhodopechys obsoleta adı da aynı kuşun önceki cins yerleşimidir.

Genel Görünüm ve Duruş

Ali ve Ripley’nin uzman el kitabı, üst tarafı soluk kahverengi, boğazla göğsü sarımsı kahverengi, karnı ise beyaz olarak anlatır. Böylece boğazın sıcak tonu ile karındaki beyaz alan aynı alt taraf içinde birbirinden ayrılır. Kanat koyu kahverengiye çalar; geniş pembe alanın yanında dış kenarlarda ve tüy uçlarında beyaz görülür. Gövdeye yakın uzun kanat tüylerinin kenarları ise sarımsı kahverengidir. Koyu kuyrukta da dış kenarlar ve uçlar açık renktir. Pembe kanat alanını bütün kanadın pembe olduğu biçiminde düşünmemek gerekir: koyu zemin, pembe bölüm ve beyaz kenarlar birlikte deseni oluşturur. Kitap gagayı güçlü, görece kısa; kanadı uzun olarak tanımlar.

British Birds’ün tanı yazısında üreme dönemindeki gaga siyah veya grimsi siyah olarak tarif edilir.

Erkek, Dişi ve Genç Kuşlar

Erişkin erkek ve dişi aynı temel gövde ve kanat desenini taşır. Erkeğin gözünün önü ile gaga tabanı arasında sınırlı siyah bir alan bulunur; dişide bu maske yoktur. Cornell’in tür hesabındaki ayrım bütün başın siyah olması değildir; gözün önündeki küçük bölgedir. Yüz yandan ve yeterince aydınlık görülmediğinde bu ayrıntı gizlenebilir. Yalnız kanadın pembe görünmesine göre kuşa erkek demek doğru olmaz; dişi de renkli kanat desenini taşır.

Kazakistan’ın bölgesel rehberinde dişinin koyu tüyleri daha kahverengi, pembe kenarları erkeğinkinden daha soluk olarak anlatılır. Genç kuş da genel olarak dişiye benzer; kanatları daha donuk kahverengi, kanat üstündeki büyük örtü tüylerinin uçları pembemsi sarıdır. Gagası soluk sarımsı görünür. Dolayısıyla maskesi seçilmeyen, soluk gagalı her kuş yetişkin dişi sayılmaz; genç görünümü de düşünülmelidir.

Uçuşta Görünüm

Dinlenirken kanadın bazı desenleri yarı örtülü kalabilir; kuş havalandığında belirgin açık kanat çizgisi daha kolay seçilir. British Birds’ün 1986 tanı anlatımı, uzaktaki sade görünüş ile yakındaki renkli kanat arasında bu farkı vurgular.

Ses ve Davranış

Cornell’in uzman anlatımı şarkıyı, birbirine eklenen ve yer yer boğuk, vızıltılı duyulan notalarla tarif eder. Kısa çağrıları “çip” veya “çink” benzeri duyulabilir; araya uzayan vızıltılar da girer. Yazıyla verilen bu heceler gerçek sesin yaklaşık anlatımıdır. British Birds’ün anlatımında uçuş çağrısı hoş, titrek bir ses dizisi olarak tanımlanır.

Irak’taki doğrudan gözlemler yavru bakımı sırasında nasıl görünebildiğini örnekler. Ararat ve Rahim’in 2017 bildirisinde, 24 Nisan 2012’de Süleymaniye’nin kuzeybatısında bir çiftin derede su içip besin topladıktan sonra çiftlik çitinin içindeki yuvasına gittiği anlatılır. 9 Mayıs 2015’te kentin kuzeyindeki bir parkta kuşun yerden yaklaşık bir metre yüksekteki dalda yavrusunu beslediği görülmüştür. Mayıs 2016’da Erbil’in kuzeydoğusunda da yetişkinlerle genç kuşların birlikte bulunması kaydedilmiştir.

Suudi Arabistan’ın 2020 uzman rehberi, eşlerin üreme sırasında çiftler veya küçük gruplar halinde bulunduğunu, dişinin yuvayı yapmada başlıca rolü üstlendiğini ve kuluçkaya yattığını belirtir. Her iki yetişkin yavrularla ilgilenir. Rehber yuvayı dal ve otlardan yapılmış, içi ince ot, kıl veya yün gibi yumuşak malzemeyle döşeli derin bir çanak olarak tarif eder. Yuva bir ağaç veya çalıda, yerden 1–5 metre yüksekte bulunabilir. Aynı rehber kışın yüz bireye ulaşabilen gruplar bildirse de üreme döneminde çiftler veya küçük gruplar öne çıkar.

Kazakistan’ın bölgesel anlatımında çoğunlukla beş–altı yumurta, dişinin yaklaşık iki hafta kuluçkaya yatması ve yavruların 12–13 günlükken yuvadan ayrılması bildirilir. Erkek kuluçkadaki dişiye besin taşır; yavruları iki ebeveyn besler. Yuvadan ayrılma yaşı, yavrunun her bakım ihtiyacının aynı gün bittiği anlamına gelmez.

Kuşun yalnız kum üstünde dolaştığı düşünülmemelidir. Jem Babbington’ın Al Jouf’ta Aralık 2022 sonunda yaptığı gözlemlerde bir kuş elektrik teline tünemiş, bir erkekle dişi de büyük bir sulama tarlasının dış kenarındaki alçak bitkilerde görülmüştür.

Karıştırılabilecek Türler

Küçük Alamecekle (Bucanetes githagineus; İngilizce Trumpeter Finch) karıştırılabilir. Dutch Birding’in tanı karşılaştırmasında Boz Alamecek biraz daha iri oluşu, çoğunlukla koyu gagası ve kanat ile kuyruğundaki beyaz alanlarla ayrılır. Tanıda yalnız gaga rengine dayanmak yerine bu özellikler birlikte değerlendirilir.

Habitat & Dağılım

Üreme Alanı

Kuru açık alanlarda yaşar; ağaçsız kum çölüyle sınırlı değildir. Oiseaux.net’in uzman derlemesi kurak ovaları, yarı çölü ve yağışla geçici su akan kuru vadileri sayar. Seyrek çalı, küçük ağaç ve bitki örtüsünün bulunduğu vahalar da kullanılır. Sulanan meyvelikler, bağlar, geniş bahçeler, parklar ve yol kenarındaki ağaçlar, tarım ve yerleşim çevresindeki uygun ortamlar arasındadır. Ortak özellik, açık zemin ile yer yer ağaç veya çalının bir arada bulunmasıdır.

Yuva Yeri

Ürdün’de Haşimi Üniversitesi çevresindeki 2006–2007 yuva araştırması, Boz Alameceğin zeytin çalılarıyla genç iğne yapraklı ağaçları kullandığını göstermiştir. Uzun ağaçlardaki yuvalar gövdeye daha yakın yerleştirilmişti. İncelenen ağaçlar arasında servi ve çam gibi türler, tek bir yuvada da keçiboynuzu bulunuyordu.

Günlük Alan Kullanımı

Al Jouf’taki uzman saha notu, büyük dairesel sulama tarlalarının yabani otlu kenarları ile çiftlik yanındaki kuru çalıları özellikle belirtir. Açık ekili alan, çevresindeki yabani ot ve yakın tüneklerin birlikte bulunması kuşun nerede aranabileceğini anlatır. Bu yerel gözlem bir tarlanın her bölümünün aynı derecede kullanıldığını göstermez. Kuşları izlerken suya veya beslenme zeminine gidiş yolunu kapatmamak gerekir.

Dünya Yayılışı

AviList, Boz Alameceği Türkiye’nin güneydoğusundan Çin’in kuzeyi ve Pakistan’ın kuzeyine uzanan bölgede yerel olarak gösterir. Bu geniş kuşak içindeki yayılış kesintisiz tek bir topluluk demek değildir. Suudi Arabistan’ın 2020 uzman rehberi ülkedeki yayılışın tarım alanlarının artmasıyla genişlediğini anlatır. Kuş 1975’e kadar daha çok kuzeybatıda seyrek bir ziyaretçi olarak bilinirken daha sonra Riyad, Hail, Al Jouf ve Tabuk gibi bölgelerde yerleşmiştir. Bu tarihler ve yer adları Suudi Arabistan’daki değişimi anlatır.

Türkiye'deki Durumu

Türkiye’deki çekirdek yayılışı güneydoğudadır. BirdLife’ın 2021 Avrupa değerlendirmesinde 2013–2019 dönemi için 3.000–6.000 üreyen çift tahmini yer alır. Yöntem, sınırlı verilere dayanan uzman görüşü olarak belirtilmiştir. Bu sayı güncel ve eksiksiz bir ülke sayımı değildir. Aynı tabloda kısa ve uzun dönem değişimler dalgalı olarak değerlendirilir; bu sınıflandırma düzenli artış ya da kesin azalma demek değildir.

Göç Yolculuğu

Bütün toplulukları göç etmeyen kuşlar olarak tanımlamak doğru değildir. OSME, Kazakistan’ın güneyinde üreme göçmeni kuşlarla az sayıdaki yerleşikleri ayırır; İran’da da yerleşik, yazın üreyen ve hareket eden topluluklar bildirir. Kazakistan’ın bölgesel kuş rehberinde ilkbaharda geliş ve Çokpak Geçidi’nde sonbahar geçişi anlatılır. Bu Kazakistan bilgisi, Türkiye kuşları için aynı aylara ve aynı yola sahip bir göç takvimi oluşturmaz.

Beslenme & Diyet

Ne Yer?

Beslenmesinin temelini tohumlar oluşturur. Oiseaux.net’in uzman derlemesinde küçük tomurcuklar, taze sürgünler ve zaman zaman böcekler de sayılır. Yabani bitki örnekleri arasında karaağaç ve baklagiller; tarım bitkileri arasında ayçiçeği ile buğday bulunur. Bu liste, her yörede bütün sayılan bitkileri aynı oranda yediği anlamına gelmez; belirli bir bitkinin tohumu, o çevrede ve mevsimde bulunmasına bağlıdır.

Nasıl Avlanır?

Besini çoğunlukla yerde, bitki örtüsünün altında veya yaprak döküntülerinin arasında arar. Böylece dallarda tünediği süre ile beslenirken kullandığı zemin birbirinden ayrılır. İsrail’deki 2008 makalesinin önceki yayınlara dayanan biyoloji özeti, üreme döneminde yaprak, tomurcuk ve böcek de alındığını belirtir. Bu bilgi makalenin 31 yuvasında ölçülmüş besin oranı değildir; yumurtaları inceleyen çalışmanın tür biyolojisi özetidir.

İlginç Bilgiler

## İki Yuvalama Girişimi İsrail’in Sede Boqer bölgesinde 1988’de izlenen 31 yuvalama girişiminde üç–beş yumurta bulunmuş, en sık dört yumurta görülmüştür. İki kez yuvalayan 13 çiftin ilk girişiminde yumurta sayısı daha yüksekti; hesaplanan yumurta hacmi farkı ise anlamlı değildi. İlk girişimdeki yumurtalar kendi aralarında daha değişkendi. Yumurtadan çıkan ve yuvadan ayrılan yavru sayılarında anlamlı fark saptanmaması, iki dönemin kesinlikle eşdeğer olduğunu kanıtlamaz. Araştırmacıların değişken çöl koşullarıyla ilgili strateji açıklaması da deneyle kanıtlanmış bir neden değil, bu bulgulardan geliştirdikleri yorumdur. ## Yuva Yüksekliği ve Başarı Yuvanın yüksekte olması her yerde aynı sonucu vermeyebilir. Ürdün’de, Haşimi Üniversitesi’nin sulanan ağaçlandırma alanında 2006–2007’de incelenen 59 Boz Alamecek yuvasında, daha yükseğe yerleştirilen yuvalarla başarılı sonuç arasında ilişki bulunmuştur. Araştırmacılar, bu alanda havadan yuva avlayan kuşların hemen hemen bulunmamasını olası açıklama olarak tartışır. Bu, bütün yırtıcıların yokluğu ya da yüksek yuvanın her ülkede güvenli olduğu anlamına gelmez. Araştırma bir ilişkiyi gösterir; yuvaları farklı yüksekliklere taşıyarak yapılmış bir deney değildir. ## Tek Kuşun Anlattığı Tek bir fotoğraflı kayıt, yeni bir üreme alanı bulunduğu anlamına gelmez. Hindistan’ın Haryana eyaletindeki Sirsa çevresinde 22 Kasım 2020’de yalnız bir Boz Alamecek fotoğraflanmış, kuşun yerde beslenmesi kısa süre izlenmiştir. Kaydı yayımlayan gözlemciler sonraki ziyaretlerde kuşu yeniden bulamamış ve bunu olası bir serseri kayıt olarak değerlendirmiştir. Bu tür bir bildirim yayılışın kenarını anlamaya yardım eder; aynı yerde düzenli kışlama veya yuvalama olduğunu tek başına göstermez.

ESC ✕
Aramak istediğiniz kuşun Türkçe veya Latince adını yazın...