kusatlasi.com
Türkiye Kuşları Yükleniyor...
Dil / Language:
Türkçe | English
Seçildi Suçulluğu (Gallinago gallinago)
VS
Seçildi Sibirya Suçulluğu (Gallinago stenura)

Suçulluğu

Gallinago gallinago

Takım Charadriiformes
Familya Çullukgiller (Scolopacidae)
IUCN Durumu LC
Arazide Teşhis İpucu
Boyuna tepe-sırt çizgileri, çok uzun gaga, beyaz karın ve uçuşta beyaz kol teleği arka kenarı.

Ses Kayıtları

Ses kayıtları aranıyor...

Bilimsel Tanım & Morfoloji

Hızlı Tanı

Suçulluğu, kısa bacaklı, çok uzun ve düz gagalı bir sulak alan kuşudur. Kahverengi üst tarafında açık boyuna çizgiler, göğsünde koyu çizgilenme bulunur. Yerde gizlenirken kolay fark edilmez. Türü tanımak için gagayı, sırt çizgilerini ve göğüs desenini birlikte değerlendirmek gerekir; yalnız kahverengi bir kuş görmek yeterli değildir.

Genel Görünüm ve Duruş

Kısa bacakları, özellikle bitkiler arasında dururken kuşun yere yakın izlenimini güçlendirir. Düz ve uzun gagası başının önünde belirgin bir çıkıntı oluşturur. Göğsün çizgili görünümü ile daha açık alt taraf birlikte seçilir. Kuş otlar arasında gizlendiğinde gövde dış çizgisini izlemek zorlaşır; görünen gaga ve birkaç sırt çizgisi bütün kuşun yerini ele verebilir.

Başın koyu tepesi boyunca açık bir orta çizgi uzanır. Açık kaşın altında, gözün üzerinden geçen koyu çizgi vardır. Sırtta siyahımsı ve kahverengi alanların arasında krem ve pas tonlarında uzun çizgiler seçilir. Boyun ve göğüs yoğun çizgili, böğürler enine bantlıdır; karın ortası beyaz kalır. Bacaklar sarımsı yeşil olabilir.

Tehlike hissedince yere çömelip hareketsiz kalabilir. Kuru saplar ve gölgeler arasındaki deseni kuşu gizler; birden, çok yakından kalkması bu yüzden şaşırtıcıdır. Üreme dönemi dışında aynı uygun sulak alanda birden fazla suçulluğu toplanabilir.

Erkek, Dişi ve Genç Kuşlar

Erkek ve dişi aynı temel tüy desenini taşır. İkisinde de kahverengi üst taraf, açık sırt çizgileri ve çizgili göğüs bulunur. Göğsün biraz daha koyu görünmesi, tek başına erkek işareti değildir; ışık ve kuşun duruşu renk algısını değiştirir. Genel tüy rengiyle eşey seçilmez.

Polonya’nın Jeziorsko baraj gölünde 2005–2009 sonbahar göçlerinde incelenen kuşlarda dişilerin gagası ortalama olarak erkeklerden uzundu. Bununla birlikte, araştırmacılar eşey ayrımını göz kararıyla yapmadı; ölçüleri DNA ile belirlenen eşeylerle karşılaştırdı. Bu bölgesel ortalama, uzaktan bakılan her uzun gagalı kuşun dişi olduğu anlamına gelmez.

İlk yıl kuşlarında omuz tüylerinin açık kenarları daha dar ve daha az sarımsı olabilir. Ancak bu ayrım her sonbahar kuşunda açıkça görülmez. Polonya’da yapılan ayrıntılı tüy incelemesi, tüy değişimini tamamlamış gençlerin bazı erişkinlerden ayrılamayabildiğini gösterir. Yaş belirlerken yalnız tüylerin temiz veya parlak görünmesine güvenilmez; ilgili tüylerin biçimi ve değişim durumu birlikte incelenir.

Uçuşta Görünüm

Ürkerek kalktığında hızlı kanat çırpışlarıyla yön değiştirip zikzaklar çizebilir. Bu ilk kaçış, kuşun her uçuşunu aynı biçimde yaptığı anlamına gelmez; düz ilerlerken de kanatlarını hızlı çırpar. Uzun gaga, başın önünde belirgin biçimde uzanır. Kısa süreli bir uçuşta yalnız hız izlenimini değil, gaga oranını da görmek tanıya yardımcı olur.

Uçuşta kol teleklerinin arkasındaki dar beyaz kenar önemli bir işarettir. Kol telekleri, kanadın gövdeye yakın uzun uçuş tüyleridir; açık çizgi bu tüylerin arka sınırında görünür. Karın beyazlığı da seçilebilir. Hong Kong’daki tür hesabı, bu kenarı ve beyaz karnı Sibirya Suçulluğuyla ayrımda kullanır. Yine de çok kısa bir kalkışta beyaz kenarı görememek, onun kuşta bulunmadığını kanıtlamaz.

Ses ve Davranış

Kalkışta kısa, sert ve kazıyıcı bir çağrı duyulabilir. Üreme gösterisindeki ritmik sesler ile dalış sırasında çıkan titreşimli ses farklıdır. Erkek, gösteri uçuşunda dış kuyruk tüylerini açar; bu tüylerin hava akımında titreşmesi davul veya meleme gibi duyulur. Sesin bu kısmı boğazdan çıkmaz.

Dişi yuvayı, su altında kalmayan ve alçak bitkilerle gizlenen bir yerde ince otlarla kurar. Natural England rehberi, yuvanın ot kümeleri arasındaki daha kısa örtüye yerleştirildiğini açıklar. Yuva aramak için bitki örtüsüne girilmemelidir.

BTO’nun el kitaplarına dayanan uzman derlemesi tipik yumurta sayısını dört, dişinin yürüttüğü kuluçka süresini 18–20 gün olarak verir. Yavrular hav tüyleriyle kaplı ve yürüyebilecek durumda çıkar. Aynı hesapta uçuş gelişimi için verilen 19–20 gün, yavrunun yuvada o kadar süre hareketsiz kaldığı anlamına gelmez.

Karıştırılabilecek Türler

1. Küçük Suçulluğu (Lymnocryptes minimus) daha küçük ve daha kısa gagalıdır. Tepesinin ortasında Suçulluğundaki açık çizgi bulunmaz; koyu üst tarafında güçlü saman sarısı boyuna çizgiler vardır. Güneşte sırtın koyu alanları yeşil veya mor parlayabilir. Kalkışı daha az güçlü olabilir ve uçarken çoğu zaman sessizdir, fakat zaman zaman çağrı da verir. Dolayısıyla sessiz kalkış tek başına yeterli değildir; kısa gaga ve tepe deseni de aynı kuşta görülmelidir.

2. Büyük Suçulluğu (Gallinago media) daha tıknaz, daha kısa gagalı ve daha geniş kanatlı görünür. Alt tarafındaki koyu bantlar beyaz karın alanına daha fazla yayılır; kanatta açık bantlar bulunur. Ürkme uçuşu çoğunlukla daha alçak ve düz olabilir. Bununla birlikte tek bir uçuş biçimi kesin ayrım sağlamaz. Gövde dolgunluğu, gaganın gövdeye oranı ve alt taraf deseni birlikte değerlendirilir.

3. Sibirya Suçulluğu (Gallinago stenura) daha kısa kuyruklu, daha tekdüze kum rengi izlenimi verebilir. Kanadın arkasında Suçulluğundaki kadar belirgin beyaz çizgi yoktur ve kanat altı daha bütünüyle bantlıdır. En dış kuyruk tüyleri iğne gibi incedir; bunlar normal duruşta çoğu kez görülmez. Yalnız kuşun soluk görünmesine veya kısa süreli kalkışına bakılarak bu zor tür seçilmez; kuyruk yapısı ve diğer işaretler güvenilir biçimde belgelenmelidir.

4. Çulluk (Scolopax rusticola) daha iri ve tıknaz bir orman kuşudur. Uzun gagası iki kuşu benzetebilir, fakat Çulluğun tepesi ve ensesi boyuna çizgiler yerine koyu enine bantlar taşır. Alt tarafı da ince enine bantlıdır. Orman zeminindeki yaprak renkleriyle kaynaşan bu görünüm, Suçulluğunun baş ve sırt boyunca uzanan açık çizgilerinden farklıdır. Baş deseni görülmeden yalnız uzun gagayla karar verilmez.

Habitat & Dağılım

Üreme Alanı

Üreme alanı, yumuşak ve ıslak zemin ile saklanabileceği bitki örtüsünü birlikte sunar. İngiltere’nin Northumberland bölgesinde 2000 ve 2002’de dört alanda yapılan tarama, bataklık çayırlarını ve su sızıntısıyla ıslak kalan otlukları kuru fundalıklardan daha yoğun kullandığını gösterdi. 2002’de kaydedilen kalkış noktalarının çevresi de rastgele seçilen noktalardan daha ıslaktı ve hendek veya küçük su birikintilerine daha yakındı.

Yuva Yeri

İngiltere’de Natural England’in alçak kesimlerdeki ıslak çayırlar için hazırladığı rehber, suyla kaplı her yerin aynı derecede uygun olmadığını açıklar. Ot kümeleri saklanma örtüsü sağlar; aralarındaki daha kısa bitkili yerler ise kuşların dolaşmasına olanak verir. Alanın bütünüyle ve uzun süre su altında kalması solucanların çekilebileceği kuru küçük bölümleri azaltabilir. Yazın yükselen su ayrıca yuvayı bozabilir. Örtülü ve açık küçük parçaların yan yana bulunması bu yüzden önemlidir.

Günlük Alan Kullanımı

Gündüz dinlendiği örtü ile gece beslenme yeri farklı olabilir. 2000’de yayımlanan güneybatı İngiltere’deki kış çalışmasında radyo vericili üç kuş gündüz sık ot kümeleri veya söğüt örtüsünde dinlenmiş, akşam otlaklara gidip şafağa kadar orada kalmıştı. Gözlenen 16 uçuş bu üç kuşa aittir; 16 ayrı kuş izlendiği anlamına gelmez. Türkiye’deki Gediz Deltası üzerine 1990–2007 kayıtlarını değerlendiren başka bir çalışma Suçulluğunu tatlı ve acı su alanlarında kaydetmiştir. Böylece türün alan kullanımı yalnız açık çamur kıyısıyla sınırlı değildir; dinlenme örtüsü ve ulaşılabilir beslenme zemini birlikte önem taşır.

Dünya Yayılışı

Suçulluğu Avrupa’dan Asya’nın kuzey ve iç kesimlerine uzanan geniş bir alanda ürer. AviList v2025b’de iki alt tür kabul edilir. Gallinago gallinago faeroeensis İzlanda, Faroe, Orkney ve Shetland adalarıyla ilişkilidir; kışın Britanya Adalarına da ulaşır. Gallinago gallinago gallinago ise Britanya ve İskandinavya’dan Sibirya, Kamçatka ve Batı Aleut Adalarına, güneyde Batı Himalayalara kadar yayılır. AviList, yaygın gallinago alt türünün kışlama alanını batı Avrupa’dan Ekvator Afrikası’na; doğuda güney Japonya, Filipinler ve Borneo’ya kadar verir.

Türkiye'deki Durumu

Türkiye’de göç dönemlerinde ve kışın görülür; üreme durumu çok daha yereldir. Erzurum bataklıklarında Nisan 2008–Aralık 2016 arasında 240 gözlem yapılan İngilizce araştırmanın tür listesi Suçulluğunu göç ve kış kuşu olarak sınıflandırır. Bu 240, yalnız Suçulluğuna ait gözlem sayısı değildir. BirdLife’ın 2021 Avrupa ekinde Türkiye için 2018’e ait 2–5 üreyen çift tahmini yer alır; verinin kapsamı kısmi olarak belirtilmiştir. Aynı ek, 2013–2019 dönemi için 2.500–7.500 kışlayan birey tahmini verir. Çift ile birey sayısı aynı birim değildir; bunlar günümüzün kesin nüfus sayımı olarak okunmamalıdır.

Göç Yolculuğu

Göç yolculuğu bütün topluluklar için tek bir çizgi izlemez. Polonya’da 1983–2006 sonbaharlarında yedi istasyonda halkalanan kuşların daha sonraki kayıtlarını inceleyen çalışma, kuzey ve güney istasyonlarını kullanan suçullukların farklı kışlama dağılımları gösterebildiğini buldu. Baltık kıyısından geçenler, Polonya’nın daha güneyinden geçenlere göre daha kuzeyde kışlama eğilimindeydi. Araştırmacılar iki göç düzeninin birlikte bulunabileceğini önerdi. Bu sonuç halkalama ve yeniden bulunma kayıtlarına dayanır; Türkiye’den geçen bir kuşun tek tek ülkeler üzerinden izlenen yolu değildir. Yeniden bulunmaların çoğunun Fransa’dan gelmesi de ülkeler arasındaki kayıt ve avlanma farklarıyla birlikte değerlendirilmelidir.

Beslenme & Diyet

Ne Yer?

Toprak solucanları ve böcek larvaları önemli besinleridir; suda veya yüzeyde yaşayan başka küçük omurgasızları da alır. İngiltere’nin Northumberland bölgesinde Nisan–Haziran 2003’te erişkinlerden toplanan 29 dışkı örneğini inceleyen araştırma, yenilen avların tahmini kuru kütlesinin yaklaşık yüzde 61’ini solucanlara, yüzde 24’ünü uzunbacaklı sinek larvalarına bağladı. Buradaki kuru kütle, avların sayısı değildir; dışkıdaki kalıntılardan ve düzeltme katsayılarından hesaplanan bir besin tahminidir. Güneybatı İngiltere’deki bir kış araştırması tohumların da yenildiğini bildirir; bu nedenle bitkisel besinin her yerde önemsiz olduğu söylenemez.

Nasıl Avlanır?

Gagasını yumuşak toprağa art arda sokarak besin arar. Uç bölümdeki dokunmaya duyarlı yapılar, kuşun çamur içinde görmeden avı yoklamasına yardımcı olur. Uzun gaga baştan sona tek bir sert çubuk gibi davranmaz; uç kısmı, gaganın kalan bölümü kapalıyken bir miktar açılabilir. Bu hareket solucanı veya larvayı toprak içinde kavramasını sağlar. Kuş aynı noktada bir süre çalışıp çevresinde küçük gaga delikleri bırakabilir. Sertleşmiş zeminde ise gagasını sokmak zorlaşır. Dolayısıyla bir otlağın yeşil görünmesi yeterli değildir; avın bulunması kadar, toprağın gagayla işlenebilecek yumuşaklıkta olması da beslenme yerini etkiler.

İlginç Bilgiler

## Alanı Yeniden Bulmak Aynı kışlama alanına yeniden dönebilen kuşlar vardır. Hong Kong’un Chau Tau bölgesindeki halkalama çalışmalarında Ocak 1989’da yakalanan bir Suçulluğu Ekim 1990’da aynı yerde yeniden yakalanmıştı. Başka kuşlar da farklı kışlarda orada tekrar bulundu. Buna karşılık, Ocak 1989’da Chau Tau’da yakalanan bir birey aynı yılın martında Mai Po’da yakalandı. Bu kayıtlar hem bazı bireylerin aynı alanı yeniden kullanabildiğini hem de kış içinde yerel hareket yapabildiğini gösterir. ## Tüy Sesini Açıklayan Deneyler Kuyruk tüylerinin ses üretmesi, fiziksel açıklamanın her ayrıntısının kesinleştiği anlamına gelmez. 2010’da yayımlanan bir deney, tüy yüzeyinin bayrak gibi titreşmesini ve arkada oluşan hava girdaplarını açıklama olarak önerdi. Clark ve Prum’un 2015 tarihli kontrollü rüzgâr tüneli çalışması ise Suçulluğunun dış kuyruk tüylerinde gerçek gösteri sesindeki gibi, temel sese eşlik eden düzenli tiz bileşenler buldu ve tüyün esnekliğiyle hava akımının birlikte oluşturduğu titreşim açıklamasını destekledi. Araştırmacılar, önceki girdap açıklamasının kendi sonuçlarıyla desteklenmediğini belirtti. ## Değişimin Zaman Ölçeği Bir ülkedeki eski kayıp ile daha yakın dönem eğilimi farklı olabilir. BTO, İngiltere ve Galler’in ıslak çayırlarında 1982–2002 arasında üreyen suçullukların yüzde 62 azaldığını bildirir. Birleşik Krallık’ta üreyen kuşları izleyen sayımlarda ise 1995’ten sonra önce artış, yaklaşık 2002–2012 arasında düşüş, ardından daha durağan veya yükselen sayılar görülmüştür. Bu iki sonuç aynı alanı ve aynı dönemi ölçmez. ## Tüyler ve Yaş Tüyler yaş hakkında bilgi verebilir, ancak ayrıntının nerede bulunduğu önemlidir. Polonya’nın Jeziorsko baraj gölünde 2005’te 418 kuşun tüyleri ayrıntılı incelendi; 43’ü yeniden yakalanarak değişim ilerlemesi de görüldü. Bazı erişkinlerde omuz tüylerinin altında kalan kanat örtülerinde eski, solmuş tüylerle yeni tüyler arasında fark vardı. Bu gizli fark ek bir yaş ipucu sağladı. Yine de bütün tüy değişimini tamamlamış kuşların yaşı çözülemedi. Araştırmanın yöntemi, uzaktan çekilmiş her fotoğrafta yaşın belli olacağı anlamına gelmez. ## Eşey Ayrımının Sınırı Eşey ayıran bir ölçüm yöntemi de yanılabilir. Polonya’da Jeziorsko gölünde 2005–2009 sonbaharlarında yakalanan 1.343 Suçulluğunun 284’ünde DNA ile eşey belirlendi; bu alt grupta 224 ilk yıl kuşu ve 60 erişkin vardı. Dış kuyruk tüyü ve gaga gibi ölçülerle geliştirilen sınıflandırmaların bu örneklemdeki doğruluğu yaklaşık yüzde 80 düzeyindeydi. Böylece çalışma, kuyruk ölçüsünün yararlı olabildiğini gösterirken hatasız bir ayrım sunmadı. ## Korumanın Coğrafi Ölçeği BTO’nun tür hesabında Suçulluğu küresel ölçekte Asgari Endişe, Avrupa ölçeğinde ise Hassas grubunda gösterilir. Bu kategoriler farklı coğrafi alanlara ilişkindir. Avrupa’daki olumsuz durum bütün dünya için aynı tehdit düzeyini göstermediği gibi, küresel kategori de her yerel topluluğun güvende olduğunu söylemez.

Sibirya Suçulluğu

Gallinago stenura

Takım Charadriiformes
Familya Çullukgiller (Scolopacidae)
IUCN Durumu LC
Arazide Teşhis İpucu
Sibirya Suçulluğu (Gallinago stenura), Türkiye faunasında karakteristik morfolojik yapısı ve yaşam alanı tercihleri ile ayırt edilir.

Ses Kayıtları

Ses kayıtları aranıyor...

Bilimsel Tanım & Morfoloji

Hızlı Tanı

Sibirya Suçulluğu, Gallinago stenura, uzun gagalı, kahverengi desenli ve çevresine kolayca karışan bir kıyı kuşudur. Cornell hesabı, türü hem sulak alanlarda hem de tarım alanlarında saklanarak yaşayan bir kuş olarak anlatır. İngilizce Pin-tailed Snipe adını veren gri, iğne inceliğindeki dış kuyruk tüyleri ancak kuyruk açıldığında seçilir. Kapalı kuyrukta görünmezler. Bu nedenle türün en dikkat çekici anatomik özelliği, normal bir dinlenme görüntüsünde saklı kalabilir.

Genel Görünüm ve Duruş

Başın tepesi koyudur; ortasından açık kum rengi bir çizgi geçer. Gözün üzerinde açık kaş, önünde koyu çizgi bulunur. Üst taraf siyahımsı, kahverengi ve kızıl tonların açık tüy kenarlarıyla karışımından oluşur. Göğüs açık zemin üzerine koyu çizgili, böğürler enine çizgilidir; karın ortası beyazdır. Gaga tabanı gri-yeşilimsi, ucu koyudur. Bacaklar yeşilimsi görünür.

Hong Kong rehberi, Suçulluğuyla karşılaştırıldığında daha kum renkli bir genel görünüm ve yüzde daha az belirgin açık-koyu karşıtlığı tarif eder. Özellikle açık yanak çizgisiyle kaş arasındaki fark daha siliktir.

Erkek, Dişi ve Genç Kuşlar

Erkek ve dişi benzer tüy görünümü taşır. Australian Bird Study Association’ın derlemesinde iki eşey için verilen kanat, kuyruk ve gaga ölçü aralıkları da geniş ölçüde örtüşür. Fotoğrafta daha iri görünen kuşu kesin erkek veya daha uzun gagalı kuşu kesin dişi saymak bu yüzden güvenilir değildir.

Genç kuş erişkine çok benzer. Avustralya halkalama derlemesi, yaşın belirlenmesinde hâlâ taşınan gençlik tüylerinin incelenmesini gerekli görür. Başka bir deyişle yaş ayrımı, yalnız kuşun bütününün açık ya da koyu görünmesine dayanmaz; tek tek tüylerin hangi döneme ait olduğu önem taşır.

Uçuşta Görünüm

Uçuşta ayak parmakları kısa kuyruğun arkasına taşabilir. Cornell hesabı, Suçulluğuna göre kalkış uçuşunun daha az düzensiz, çağrının da daha az güçlü ve törpülü olabildiğini belirtir. Bu anlatım her kuşun baştan sona dümdüz uçacağı anlamına gelmez. Kuyruk ile ayakların aynı anda seçilebildiği kısa uçuş görüntüsü, yerdeki kuşta saklı kalan gövde oranlarını görmeye yardım eder.

Kanat altındaki koyu çizgiler bütün yüzeye yayılır. Hong Kong rehberinde bu özellik, Suçulluğunun kanat altına göre daha eşit çizgili bir görünüm olarak anlatılır. Ayrıca Suçulluğundaki belirgin beyaz kanat arka kenarı burada aynı biçimde bulunmaz. Bu kanat görüntüsü, aşağıdaki çok yakın benzer olan Gallinago megala ile ayrımı tek başına çözmez.

Ses ve Davranış

Üreme gösterisinde erkekler havada yükselip dalışlar ve dönüşler yapabilir. Sert dış kuyruk tüyleri bu sırada vızıltılı ve ıslıksı mekanik sesler oluşmasına katılır; bu ses, ağızdan verilen çağrıdan farklı yolla üretilir. Nicole Bouglouan’ın hesabı, havadaki bu gösteri sırasında burundan gelir gibi duyulan ince seslenmeleri de anlatır. Böylece kuşun sesli davranışı yalnız yerdeki kalkış çağrısından oluşmaz.

Yuva yerde, bitki örtüsünün sakladığı sığ bir çukurdur; otlarla döşenir. Harrison ve Castell’in uzman el kitabı genellikle dört yumurta ve yaklaşık 20 günlük kuluçka bildirir. Bu süre yaklaşık bir tür bilgisi olarak verilmiştir; bütün yuvalarda ölçülmüş değişmez bir gün sayısı değildir. Yumurtaların açılması aynı kısa dönemde gerçekleşir. Yavrular hav tüyleriyle kaplı ve hareket edebilir durumda çıkar. Yuvadan ayrıldıktan sonra su yakınındaki nemli sık bitkiler içinde saklanırlar; bu hareketlilik, henüz erişkin gibi uçabildikleri anlamına gelmez.

Karıştırılabilecek Türler

1. Suçulluğu, Gallinago gallinago: Çok uzun gagası ve kuru otları andıran boyuna çizgili üst tarafıyla benzer bir görünüm taşır. Uçuşta kanadının arka bölümünde belirgin bir beyaz kenar vardır. Sibirya Suçulluğunda aynı parlak kenar görülmez. Suçulluğunun açık sırt şeritleri, koyu ve kahverengi tüylerle birlikte belirginleşir; göğsündeki çizgilerden sonra karnı daha açık görünür. Yerdeki kahverengi desenin benzerliği, kanat kenarının görülebildiği bir uçuşu özellikle değerli kılar.

2. Büyük Suçulluğu, Gallinago media: Daha tıknaz yapılıdır; göğüsle birlikte karın üzerindeki yoğun koyu çizgiler de dikkat çeker. Kanat örtü tüylerinin beyaz uçları açık sıralar oluşturur. Erişkinin dış kuyruk tüylerinde belirgin beyaz alanlar bulunur. Bu beyazlık, Sibirya Suçulluğunun iğne gibi ince dış kuyruk tüylerinden farklıdır. Karın deseni, kanattaki açık sıralar ve erişkin kuyruğu karşılaştırılırken birlikte değerlendirilir. Erişkin için verilen kuyruk görünümü bütün genç kuşlara aynı açıklıkta uygulanmamalıdır.

3. Küçük Suçulluğu, Lymnocryptes minimus: Çok daha kısa gagalıdır; gagası başından yalnız biraz uzundur. Başının ortasında açık tepe çizgisi bulunmaz. Koyu üst tarafta dört açık saman rengi çizgi görülür. Başın yanlarındaki açık çizgilerle koyu tepe ortası, Sibirya Suçulluğunun açık orta tepe çizgisinden farklı bir düzen oluşturur. Küçük Suçulluğunun kısa gagası ve kuyruktaki beyazlığın yokluğu da uçuşta seçilebilen özellikler arasındadır.

4. Gallinago megala, İngilizce adı Swinhoe’s Snipe: Sibirya Suçulluğunun çok güç ayrılan yakın benzeridir. Hong Kong araştırmasında ölçüler ve renk deseni geniş ölçüde örtüştü. En yararlı fark, dış kuyruk tüylerinin yapısıydı: Sibirya Suçulluğunda birçok dış tüy iğne inceliğindeyken, Gallinago megala’da dıştan içeri doğru giderek genişleyen tüyler bulunur. Bu farkı kullanmak için kuyruk yeterince açık görülmelidir. Yalnız kuşun iriliği veya yüzünün rengiyle karar vermek, araştırmanın bulgularıyla desteklenmez.

Habitat & Dağılım

Üreme Alanı

Üreme alanında nehir vadilerinin nemli çayırları, çimen ve yosun taşıyan bataklıklar, bodur huşlarla kaplı tundra parçaları kullanılır. Japonya’nın Biodiversity Center sentezi, bataklıklı tayga ile turbalı alanları da sayar. Burada açık zemin ile bitki örtüsü bir aradadır: kuşun üreme ortamı yalnız geniş ve çıplak çamurluktan oluşmaz. Nemli çayırdan seyrek çalılığa uzanan bu yapı, kuzeydeki farklı yerlerde uygun küçük alanların bulunmasını sağlar.

Yuva Yeri

Harrison ve Castell’in el kitabı, kuzeydeki bodur huşlar arasında bulunan küçük bataklık alanlarını ve sık otların gizlediği yerdeki yuvaları anlatır. Yumurta tarifinde açık yeşilimsi zemin üzerinde kahverengi, siyahımsı kahverengi ve morumsu gri lekeler vardır; lekeler geniş uçta daha yoğundur. Yuva çevresini görmek için örtünün içine girilmemelidir.

Günlük Alan Kullanımı

Hong Kong’da bugünkü kayıtların önemli bölümü Long Valley’nin ıslak tarım alanları ve tatlı su bataklıklarından, ayrıca Mai Po’daki tatlı veya acı su havuzlarından gelir. Bu iki bölge, üreme dışındaki dönemde türün kullandığı ortamların tarım alanlarıyla korunan sulak alanları birlikte kapsayabildiğini gösterir.

Dünya Yayılışı

Üreme alanı Asya’nın kuzeyindedir. AviList’in v2025b sürümündeki yayılış bilgisi, kuzeybatı Sibirya ve kuzeydoğu Kazakistan’dan doğuda Ohotsk Denizi çevresine uzanır; kuzeyin alçak tundrası ile daha güneydeki dağ çayırlarını içerir. Üreme dışındaki yayılış güney Arabistan’dan güney Asya’ya, Japonya’nın Ryukyu Adaları’na, Tayvan’a ve Büyük Sunda Adaları’na kadar uzanır. Bu geniş Asya dağılımı, tür adındaki “Sibirya” sözcüğünün yalnız üreme bölgesinin önemli bir bölümünü anlattığını gösterir; kuş yıl boyunca yalnız Sibirya’da kalmaz.

Türkiye'deki Durumu

Türkiye’de çok seyrek kaydedilen bir konuktur. OSME’nin 2025 bölgesel listesi, ilk Türkiye kaydını Hatay’daki Milleyha’dan verir; bu ilk olayın tarihi ilgili satırda belirtilmez. Aynı liste, Milleyha’da Aralık 2022’deki ikinci kaydı da anar. Bunlar düzenli geçiş veya üreme nüfusu olarak yorumlanabilecek kayıtlar değildir.

Göç Yolculuğu

Göçü karadan geniş bir cephe boyunca gerçekleşir; tek bir dar koridorla sınırlı değildir. Hong Kong’da elde veya kuyruk yapısıyla doğrulanmış kayıtlar 3 Şubat–4 Mayıs ve 29 Ağustos–12 Ekim dönemlerinden gelir. Bu bölgedeki eylül yoğunluğu, yakalama çalışmalarının zamanlamasından da etkilenir. Dolayısıyla bu yerel kayıt takvimi, türün bütün Asya’da aynı tarihlerde hareket ettiği anlamına gelmez.

Beslenme & Diyet

Ne Yer?

Başlıca besini küçük omurgasız hayvanlardır. Japonya’nın Biodiversity Center sentezi böcekleri ve larvalarını, toprak solucanlarını ve yumuşakçaları sayar. Zaman zaman küçük kabuklular, tohumlar ve başka bitkisel parçalar da alınabilir. Böylece besin listesi yalnız uçan böceklerden oluşmaz; toprakta, çamurda veya bitkiler arasında bulunan farklı canlılar da kullanılır.

Nasıl Avlanır?

Nicole Bouglouan’ın hesabı, gaganın yumuşak toprağa veya çamura sokulmasıyla besin aramayı ve yüzeydeki küçük avların gagalanmasını birlikte anlatır. Kuş özellikle alacakaranlıkta ve gece beslenir; rahatsız edilmediğinde gündüz de yiyecek arayabilir. Bu nedenle bütün beslenmesini yalnız açık gündüz gözlemleriyle görmek mümkün değildir. Yüzeyden toplama ile zemin içine uzanma, aynı türün kullandığı iki farklı yöntemdir.

Gerasimov’un 2013’te yayımlanan bildiri özeti, beslenmede kullanılan yapıları araştırırken beş Sibirya Suçulluğu örneğini incelediğini bildirir. Gaga ve ağız içindeki küçük yapıların karşılaştırılmasına dayanarak, Yamal bölgesindeki kuşlarda bu yapının, ot ve saz kümeleri içindeki daha iri yer altı avlarını almaya uygun olabileceğini önerir. Bu, doğrudan mide içeriği sayımı değildir; anatomiden beslenmeye ilişkin yapılan bir yorumdur.

İlginç Bilgiler

## Kuyruk Tüyü Sayısının İstisnası Japonya’nın Hokkaido Adası’ndaki Tofutsu Gölü’nde 2 Eylül 2015’te halkalanan genç bir Sibirya Suçulluğu, 22 kuyruk tüyü taşıyordu. Watanabe ve Odaya, tüy köklerinde yeni büyüyen veya düşmüş tüy izi bulmadı. Dıştaki altı çift ince tüy ile diğer görünüş ve ölçüleri birlikte inceleyerek tanıyı yaptı. El kitaplarında çoğunlukla 24–28 kuyruk tüyü verilse de bu tek birey, alt sınırın istisnasız olmadığını gösterdi. Araştırma 2019’da yayımlandı; kuşun yakalandığı yıl ile makalenin yılı farklıdır. Avustralya’nın kuzeybatısındaki Anna Plains’te 23 Nisan 1994’te yakalanan bir kuşta da 22 kuyruk tüyü görülmüştü. Ancak Collins, Jessop ve Minton, bu bireyin kuyruğunda yoğun tüy değişimi bulunduğunu yazdı; her iki yandaki altışar iğne gibi ince tüyü tanımladı. Japonya’daki kuşta ise eksik veya yeni büyüyen tüy izi yoktu. Bu iki kaydı yan yana okumak, aynı tüy sayısının aynı gelişim durumunu göstermeyebileceğini anlatır. Tüy sayısı kadar tüylerin yenilenme durumu da kaydın bir parçasıdır. ## Kan Parazitleri ve Küçük Örneklem Japonya’da 2012–2020 arasında dört suçulluk türünden toplam 383 kuşun kan örneği incelendi. Sibirya Suçulluğu bunların küçük bir bölümünü oluşturuyordu: orta Japonya’dan iki, güneybatı Japonya’dan 25 birey. Güneybatıdaki üç kuşta kan parazitlerinin genetik izi saptandı. Inumaru ve arkadaşları, örnek sayısı az olduğu için bu türü bazı istatistiksel karşılaştırmalara almadı. Saptama, genetik incelemeye dayanıyordu; araştırmada boyalı kan yaymaları incelenmemişti. Bu yerel örneklem, bütün tür için değişmez bir parazit oranı vermez. ## Halkalama Araştırması Eski Tanı Ölçütlerini Sınadı Leader ve Carey’nin Hong Kong’daki 1999–2001 halkalama çalışmasında 68 Sibirya Suçulluğu ile 19 Gallinago megala incelendi. Önceki yakalamalar eklendiğinde sayılar 93 ve 33 oldu. Tanısı bilinen kuşlardan çağrı kaydı elde etme girişimleri başarılı olmamıştı; bu yüzden sesle ayrım için daha çok veriye ihtiyaç duyulduğu belirtildi. Bu ayrıntı önemlidir: araştırmanın kuyruk yapısı için sağladığı güçlü kanıt, aynı kesinliğin otomatik olarak çağrıya da taşınacağı anlamına gelmez.

ESC ✕
Aramak istediğiniz kuşun Türkçe veya Latince adını yazın...