kusatlasi.com
Türkiye Kuşları Yükleniyor...
Dil / Language:
Türkçe | English

Biyolojik Bilgiler

Boyu
erkek21 cm
dişi21 cm
Kanat Açıklığı
erkek31–40 cm
dişi31–40 cm
Ağırlığı
erkek87 g
dişi82,5 g

Tür Bilgisi

Türkçe İsim Sığırcık
İngilizce İsim European Starling
Bilimsel İsim Sturnus vulgaris
Takım Passeriformes
IUCN Durumu
LC • Asgari Kaygı

Küresel kategoridir; Türkiye veya Avrupa için bölgesel kategori değildir. BirdLife/IUCN
Kaynak listesi: 2025; kontrol: 29.10.2026

Morfolojik Özellikler ve Görünüm

Hızlı Tanı

Sığırcığın erişkin giysisi ilk bakışta siyah görünse de iyi ışıkta yeşil ve mor parıltılar seçilir. Kışın gövdesini küçük açık benekler kaplar. Genç kuşlar ise bu parlak erişkinlerden farklı, mat gri-kahverengidir. Sürü içinde hem benekli hem kahverengi kuşlar görmek, mutlaka iki ayrı tür bulunduğunu göstermez.

Bilimsel adı Sturnus vulgaris’tir. Güncel taksonomi listesindeki Common Starling adı ile sitedeki European Starling adı aynı türü belirtir. Türkiye’deki kayıt adı Sığırcıktır; Alasığırcık ayrı bir taksondur.

Genel Görünüm ve Duruş

Baş ve gövde toplu, boyun kısa görünür. Gaga uzun, dar ve sivridir. Kuyruk kısadır; uçuşta sivri kanatlarla birlikte kuşa tanınabilir bir silüet verir. Çim üzerinde ilerleyen kuş çoğunlukla yürür; başını öne eğerek zemini araştırır. Tohum yiyen küçük kuşların kalın, koni biçimli gagasıyla karşılaştırıldığında Sığırcığın daha uzun gagası dikkat çeker.

Erişkinde sonbaharın yeni tüyleri koyu zemin üzerinde belirgin açık uçlar taşır. Gövde bu yüzden yoğun benekli görünür. Kış boyunca bu uçlar aşınır; ilkbaharda tüylerin koyu ve parlak bölümleri daha çok açığa çıkar. Bu geçişin tamamı yeni bir ilkbahar tüy değişimiyle oluşmaz. Üreme döneminde gaga sarı, kışın ise koyudur.

Erkek, Dişi ve Genç Kuşlar

Erkek ve dişi aynı temel koyu ve parlak giysiyi taşır. Üreme döneminde gaganın tabanı erkekte mavimsi, dişide pembemsidir. Erkekte boğazın gösteri tüyleri daha gelişmiştir; dişi genellikle daha fazla açık tüy ucu korur. Bacaklarda kahverengimsi veya kırmızımsı tonlar görülebilir. Bu ayrıntılar kuşa yakın ve uygun ışıkta bakmayı gerektirir; genel parlaklık eşey farklarının tamamını açıklamaz.

Genç kuşun genel rengi mat gri-kahverengidir; kanat tüylerinin kenarları daha açık, gaga koyu ve ağız köşeleri sarımsıdır. Gençlik sonrası ilk tüy değişimi de erişkinlerin üreme sonrası tüy değişimi de tamdır. Bütün tüyler aynı anda yenilenmediğinden, kahverengi başla benekli koyu gövdenin birlikte bulunduğu ara görünümler oluşabilir.

İngiltere’de Monks Wood çevresi ve Godmanchester’da 1983–1986 döneminde incelenen, yaşı bilinen ya da tüy değişimi sırasında yaş sınıfı belirlenen kuşlar, yaş tayininin sınırlarını gösterir. Boğazdaki en uzun tüyün toplam uzunluğu, 83 erkeğin yüzde 95’ini doğru yaş sınıfına ayırmıştır. Dişilerde en iyi ölçüt, boğaz tüyünün parlak bölümünün uzunluğudur; 48 kuşun yalnız yüzde 56’sını doğru sınıflandırmıştır. Bu sonuç, uzaktan boğaz tüyünün uzunluğuna bakıp her kuşa kesin yaş vermeyi desteklemez. Eşey ayrımı ile yaş ayrımı da aynı işlem değildir.

Uçuşta Görünüm

Hızlı uçuşunda kanatlar seri biçimde vurulur; iniş yaklaşımında kısa süzülmeler görülür. Kanat geniş tabandan sivri uca daralır. Uçan tek kuşta kısa kuyruk bu üçgen kanat biçimini belirginleştirir. Sığırcık sürüsü bir arada yön değiştirirken tek tek kuşların kanat vuruşlarını seçmek güçleşebilir.

Ses ve Davranış

Ötüşü düzgün bir ezgiden çok farklı seslerin birleşimine benzer: ıslık, tıkırtı, cızırtı ve gıcırtılı heceler art arda gelebilir. Başka kuşların çağrılarını da taklit eder; BTO hesabı mekanik seslerin taklitlerini de belirtir. Taklit edilen çağrının sahibi yakınlarda bulunmasa da onun sesine benzeyen bir parça duyulabilir.

Erkek yuva boşluğu yakınında ötüp gösteri yapabilir; kanatlarını kaldırarak dairesel hareketlerle titreştirir. Gergin karşılaşmalarda kuş dik durup baş ve gövde tüylerini kabartabilir; daha çekingen kuş ise çömelip uzaklaşabilir.

Yuva ağaç kovuğu veya çatı boşluğu gibi bir yerde, ot, yaprak ve ince dallarla kurulan düzensiz bir çanaktır. BTO’nun uzman tür derlemesindeki tipik yumurta sayısı 4–5, kuluçka süresi 12–15 gündür; erkek ve dişi kuluçkaya katılır. Aynı derlemede yavruların yuvadan ayrılması için tipik olarak 19–21,5 gün verilir. Bu, kuluçkadan sonra yuvada geçen gelişme dönemidir; yavrunun hemen bağımsız beslendiğini göstermez. İki ebeveyn yavruların bakımına katılır.

Karıştırılabilecek Türler

1. Karatavuk (Turdus merula) erkeğinin siyah gövdesi ve sarı-turuncu gagası uzaktan benzer görünebilir. Ancak Karatavuğun kuyruğu uzun, kanadı daha kısadır. Sığırcığın kısa kuyruğu ve sivri kanadı bu karşılaştırmada önemlidir. Dişi Karatavuk kahverengi, genç kuşu ise kızılımsı ve benekli olabilir; alt taraftaki benekler genç Sığırcığın daha düz kahverengi görünüşünden farklıdır.

2. Alasığırcık (Pastor roseus) erişkininde açık pembe gövde ile koyu baş, kanat ve kuyruk geniş karşıt alanlar oluşturur. Sığırcığın erişkin gövdesi böyle iki büyük renk bloğuna ayrılmaz. Alasığırcığın genç kuşu kahverengidir; Cornell’in tür tanıtımı gençte turuncu gagayı vurgular. Genç Sığırcığın koyu gagası bu durumda yararlıdır. Bu ayrıntı bütün gövde deseniyle birlikte incelenir.

3. Çiğdeci (Acridotheres tristis) siyah başlı, çikolata kahverengisi gövdeli bir sığırcıkgildir. Gaga ve bacakları sarıdır; göz çevresinde tüysüz sarı bir alan bulunur. Uçarken kanattaki geniş beyaz alanlar dikkat çeker. Bu görünüm Sığırcığın koyu, açık uçlarla beneklenen gövdesinden farklıdır. Çiğdecinin genç kuşunda baş ve boğaz daha kahverengi olabilir; sarı göz çevresi, gaga ve geniş kanat beyazı birlikte incelenir.

Bilimsel taksonomi ve koruma kaynakları için: Kaynakça
Başka Türle Karşılaştır
Sığırcık saha rehberi

Türkiye'de Gözlem Rehberi

Türkiye
3 saniyede ilk kontrol

Üç işareti birlikte ara

Tek işaretle karar verme
01
Metalik ve benekli

Yeşil-mor parıltı ile açık tüy uçlarını görün.

02
Kısa kuyruk, sivri kanat

Kompakt gövdeyle birlikte değerlendirin.

03
Yerde yürür ve yoklar

Kapalı gagayı toprağa sokup açar.

Benzeyen ve karıştırılan türler

Tanımlarken Sığırcık ile en sık karıştırılan türlerin saha levhası. Kutuya tıklayınca tür sayfasına gidersiniz.

Gözlem Noktaları

Yerleşik ve göçmen nüfuslar karışır; sabit Türkiye mesafesi yok

Sürü kaydı tek köken veya izlenmiş rota değildir.

Haritalar’da büyüt
Toplam Gözlem: 140 Yıl boyu; sonbahar-kışta kuzeyli katılım artabilir

Aylık kayıt yoğunluğu

12 ay
O
Ş
M
N
M
H
T
A
E
E
K
A

Kayıt yoğunluğu gözlem çabasından etkilenir.

Türkiye kuşları

Sığırcık

European Starling
Sturnus vulgaris

Yeşil-mor parıltı ile açık tüy uçlarını görün.

ESC ✕
Aramak istediğiniz kuşun Türkçe veya Latince adını yazın...