kusatlasi.com
Türkiye Kuşları Yükleniyor...
Dil / Language:
Türkçe | English

Biyolojik Bilgiler

Boyu
erkek18 cm
dişi18 cm
Kanat Açıklığı
erkek35 cm
dişi35 cm
Ağırlığı
erkek39,7 g
dişi35,5 g

Tür Bilgisi

Türkçe İsim Tarlakuşu
İngilizce İsim Eurasian Skylark
Bilimsel İsim Alauda arvensis
Takım Passeriformes
IUCN Durumu
LC • Asgari Kaygı

Küresel kategoridir; Türkiye veya Avrupa için bölgesel kategori değildir. BirdLife/IUCN
Kaynak listesi: 2025; kontrol: 29.10.2026

Morfolojik Özellikler ve Görünüm

Hızlı Tanı

Tarlakuşu açık arazide yaşayan, kahverengi çizgili bir toygar türüdür. Kısa tepesini kaldırabilir; sakin durduğunda bu tüyler başına yatabilir. Uçuşta kuyruk yanlarındaki beyazlıkla kanadın arka kenarındaki dar açık çizgi, yerdeki kuştan daha kolay seçilebilir. Yükseklerde öten kuşu bulurken bu uçuş işaretleri ve gövde yapısı da aranır.

Genel Görünüm ve Duruş

Gövdesi incirkuşlarına göre daha dolgun, gagası daha güçlüdür. Yerde sessizce beslenirken kolayca gözden kaçar. Kuyruğunu incirkuşları gibi alışkanlıkla yukarı aşağı sallamaması da yardımcı bir davranış farkıdır.

Başta krem renkli kaş ve açık göz halkası, yanak çevresinde sıcak kahverengi tüyler seçilir. Boğaz beyazdır; yanındaki ince çizgi kahverengidir. Gaga düz ve saman ya da boynuz rengindedir. Başın üstündeki kısa tepe, sürekli açık duran uzun bir sorguç değildir.

Sırtta, omuzlarda ve kanat üstünde koyu tüy merkezlerini çevreleyen kum rengi kenarlar görülür. Tepe, boyun ve üst göğüs daha açık bir zemin üzerinde ince koyu çizgilidir. Göğüs kuşağının aşağısında karın beyaz ve daha temiz görünür. Yanlarda hafif kızılımsı ton ve ince çizgiler bulunabilir.

Bacak ve ayaklar pembedir. Otlar ayakları örttüğünde bu ayrıntı seçilmeyebilir; kuşun görünen baş ve gövde deseni de değerlendirilir.

Erkek, Dişi ve Genç Kuşlar

Erkek ve dişi aynı temel tüy desenini taşır; erkek genellikle biraz daha iridir. Bu boy farkı, uzaktaki tek bir kuşun eşeyini güvenle belirlemeye yetmez.

Genç kuşun üst tarafı daha pullu görünür. Koyu merkezli sırt, omuz ve kanat tüylerinin açık kenarları erişkindekinden daha belirgindir. Erişkinin daha çizgili görünümüyle karşılaştırılabilir.

Uçuşta Görünüm

Normal uçuşu doğrudan ve hafif dalgalıdır. Açık kuyrukta ortadaki tüyler kahverengi, yanlarındakiler daha koyu, en dış çift beyazdır. Beyazlık bütün kuyruğu kaplamaz.

Kanadın arka kenarındaki dar beyaz çizgi, uçan kuşa alttan bakıldığında daha iyi seçilir. Beyaz dış kuyruk tüyleriyle birlikte izlenir. Bütün kanadı kaplayan geniş bir beyaz alan değildir; kanadın açısı bu ince işareti gizleyebilir.

Şarkı uçuşundaki erkek hızla yükselir. Sonra kuyruğunu yayarak yavaş uçuşla alanı üzerinde döner; kanatlarını çok hızlı çırptığından asılı gibi görünebilir. Son bölümde kanatlarını kapatıp dik iner ve yere yaklaşırken hızını keser. Bu gösteri, normal yer değiştirme uçuşundan farklıdır.

Ses ve Davranış

Şarkısı triller, ıslıklar ve cızırtılı seslerden oluşan uzun bir akıştır; başka kuşların seslerinden taklitler de içerebilir. Cornell tür hesabında şarkı dizileri için 3–15 dakika aralığı verilir. Şarkının dışında, uçarken duyulan daha kısa, hafif boğuk ve art arda iki alçalan notalı temas çağrısı vardır. Dişiler de seyrek olarak öter; şarkıları daha yumuşak ve tekdüzedir.

Erkek yerden de şarkı söyleyebilir. Üreme sırasında alanını yerde veya havada savunur; tehdit duruşunda tüylerini kabartıp tepesini kaldırabilir. Üreme dışında açık alanlarda sürüler görülür.

Karıştırılabilecek Türler

Tepeli Toygar (Crested Lark, Galerida cristata) daha toplu gövdeli, daha kısa kuyruklu ve daha geniş kanatlıdır. En belirgin farkları, daha uzun ve hafif yay biçiminde eğri gaga ile sivri tepe tüyleridir. O da tepesini indirip kaldırabilir; tepenin bir anda yatık olması onu dışlamaz. Tarlakuşuyla karşılaştırırken yalnız tepenin o andaki yüksekliği yerine gaga biçimi, baş profili ve kuyruk oranı birlikte incelenir.

Orman Toygarı (Wood Lark, Lullula arborea) daha küçük ve derli topludur; kuyruğu belirgin kısadır. Açık renk kaşları ensede birbirine yaklaşarak birleşir. Katlı kanadın ön bölümünde açık-koyu-açık renkli küçük bir işaret görülür. Uçan kuşta kısa koyu kuyruğun beyaz ucu, Tarlakuşunun beyaz yanlı daha uzun kuyruğundan farklıdır. Orman Toygarının daha yuvarlak kanatları ve belirgin yüz deseni de bu ayrımı destekler; yalnız açık göğüslü küçük bir kuş görülmesi yeterli değildir.

Çayır İncirkuşu (Meadow Pipit, Anthus pratensis) daha ince gagalıdır. Göğsündeki koyu çizgiler yanlarda da belirgin biçimde sürer. Açık göz çevresiyle pembe bacaklar da görülebilir. Bu nedenle yalnız bacak rengi yerine gaga ve alt taraf desenini incelemek gerekir.

Bilimsel taksonomi ve koruma kaynakları için: Kaynakça
Başka Türle Karşılaştır
Tarlakuşu saha rehberi

Türkiye'de Gözlem Rehberi

Türkiye
3 saniyede ilk kontrol

Üç işareti birlikte ara

Tek işaretle karar verme
01
Kısa kaldırılabilir tepe

Sakin kuşta yatık, alarmda yuvarlak uçlu kısa tepe.

02
Beyaz dış kuyruk

Kalkışta kuyruğun iki yanında belirgin beyaz.

03
Dar beyaz firar kenarı

Özellikle ikinciller boyunca ince beyaz çizgi.

Gözlem Noktaları

Yerleşik ve göçmen nüfusa göre değişir; tek mesafe yok

Kayıt noktası tek bireyin rotası veya üreme kanıtı değildir.

Haritalar’da büyüt
Toplam Gözlem: 97 Kuzey-doğu kuşları sonbaharda güneybatıya, ilkbaharda geri

Aylık kayıt yoğunluğu

12 ay
O
Ş
M
N
M
H
T
A
E
E
K
A

Kayıt yoğunluğu gözlem çabasından etkilenir.

Türkiye kuşları

Tarlakuşu

Eurasian Skylark
Alauda arvensis

Sakin kuşta yatık, alarmda yuvarlak uçlu kısa tepe.

ESC ✕
Aramak istediğiniz kuşun Türkçe veya Latince adını yazın...