kusatlasi.com
Türkiye Kuşları Yükleniyor...
Dil / Language:
Türkçe | English

Biyolojik Bilgiler

Boyu
erkek14 cm
dişi14 cm
Kanat Açıklığı
erkek24 cm
dişi24 cm
Ağırlığı
erkek19,1 g
dişi18,1 g

Tür Bilgisi

Türkçe Büyük Baştankara
İngilizce Great Tit
Bilimsel Parus major
Takım Passeriformes
IUCN Durumu
LC • Asgari Kaygı

Küresel kategoridir; Türkiye veya Avrupa için bölgesel kategori değildir. BirdLife/IUCN
Kaynak listesi: 2025; kontrol: 29.10.2026

Morfolojik Özellikler ve Görünüm

Hızlı Tanı

Büyük Baştankara Parus major, Türkiye’de siyah başı, iri beyaz yanakları, yeşilimsi sırtı ve sarı alt tarafıyla kolay fark edilir. Boğazdan karına inen siyah çizgi önemli bir ipucudur. Yalnız sarı karın yerine, baş ve gövde deseninin bütünü incelenmelidir.

Genel Görünüm ve Duruş

Gagası kısa, sivri ve siyah; ayakları mavimsi gridir. Kuyruğunun dış tüylerinde beyaz alanlar bulunur. Dallarda sıçrayarak ilerler ve besine uzanırken baş aşağı asılabilir.

Gri-mavi kanadın üzerinde belirgin bir beyaz şerit vardır. Sarı gövdeyle siyah boğaz arasındaki karşıtlık, ağaçların arasında kısa süre görülen kuşta da aranır.

Erkek, Dişi ve Genç Kuşlar

Erişkin erkekte karın ortasındaki siyah şerit genellikle geniş ve koyu, dişide daha dar ve düzensizdir. Bu fark erişkinlerde daha belirgindir; görünmeyen veya tüyler arasında kesilen bir şeritten kesin eşey çıkarılmamalıdır.

Genç kuş daha mattır; yanakları sarımsı, başının siyahı daha donuk görünür. Karın ortasındaki koyu çizgi henüz belli belirsiz olabilir. Bu yüzden yavrular erişkinin parlak siyah-beyaz baş desenini eksiksiz taşıyormuş gibi değerlendirilmez.

Uçuşta Görünüm

Ağaçtan ağaca kısa uçuşlar yapar. Hızlı kanat vuruşları arasında kanatlarını kapatması uçuşa dalgalı bir çizgi verir; tanı, kuş konduğunda görülen desenle desteklenir.

Ses ve Davranış

En tanınan şarkısı güçlü, ritmik “ti-ça, ti-ça” tekrarlarıdır. Çağrıları çok çeşitlidir; sert azarlamalar ve taklitler de duyulabilir. Tek ses kalıbı kesin tanı sağlamaz.

Karıştırılabilecek Türler

Mavi Baştankara Cyanistes caeruleus daha küçük, mavi tepeli ve beyaz yüzünde gözden geçen koyu çizgilidir. Onun da sarı alt tarafında ince, koyu bir çizgi bulunabilir. Bu nedenle “karın çizgisi varsa mutlaka Büyük Baştankara” demek yanlıştır; mavi tepeyle siyah başlığın farkı daha yararlıdır.

Çam Baştankarası Periparus ater de siyah baş ve beyaz yanaklarla dikkat çeker. Ensede geniş, beyaz bir şerit ile kanatlardaki beyaz şeritler ayırıcıdır. Avrupa ve Sibirya kuşları genel olarak daha donuk, yanları devetüyü tonludur; sarı gövde bekleyerek aranmaz.

Bilimsel taksonomi ve koruma kaynakları için: Kaynakça
Başka Türle Karşılaştır
Büyük Baştankara saha rehberi

Türkiye'de Gözlem Rehberi

Türkiye
3 saniyede ilk kontrol

Üç işareti birlikte ara

Tek işaretle karar verme
01
Siyah baş, beyaz yanak

Yanağı çevreleyen tam siyah baş-boğaz paketini gör.

02
Sarı karında siyah çizgi

Çizgiyi boğazdan alt karına kadar takip et.

03
Tek açık kanat şeridi

Mavi-gri kanatta bir belirgin şerit ara.

Gözlem Noktaları

Sabit kilometre verilmez

Avrupa halkalama rotası Türkiye kuşuna atanmaz.

Haritalar’da büyüt
Toplam Gözlem: 145 Çoğunlukla yerleşik; kısmi göç ve dağılma

Aylık kayıt yoğunluğu

12 ay
O
Ş
M
N
M
H
T
A
E
E
K
A

Kayıt yoğunluğu gözlem çabasından etkilenir.

Türkiye kuşları

Büyük Baştankara

Great Tit
Parus major

Yanağı çevreleyen tam siyah baş-boğaz paketini gör.

ESC ✕
Aramak istediğiniz kuşun Türkçe veya Latince adını yazın...