kusatlasi.com
Türkiye Kuşları Yükleniyor...
Dil / Language:
Türkçe | English

Biyolojik Bilgiler

Boyu
erkek170 cm
dişi170 cm
Kanat Açıklığı
erkek280–310 cm
dişi280–310 cm
Ağırlığı
erkek5,8 kg
dişi5,8 kg

Tür Bilgisi

Türkçe İsim Tepeli Pelikan
İngilizce İsim Dalmatian Pelican
Bilimsel İsim Pelecanus crispus
IUCN Durumu
NT • Tehdide Yakın

Küresel kategoridir; Türkiye veya Avrupa için bölgesel kategori değildir. BirdLife/IUCN
Kaynak listesi: 2025; kontrol: 29.10.2026

Morfolojik Özellikler ve Görünüm

Hızlı Tanı

Tepeli Pelikan, çok iri gövdesi, uzun gagası ve başının arkasındaki kıvırcık tüylerle tanınır. Erişkinin gövdesi gümüşümsü gri-beyaz, gözünün renkli bölümü soluk sarıdır. Başın arkasındaki dağınık tüyler, düzgün yuvarlak bir baştan çok köşeli bir görünüm oluşturur.

Genel Görünüm ve Duruş

Gaga gri, ucu hafif kancalıdır. Gövdeye göre kısa kalan perdeli ayakları gri-siyahtır. Suda dinlenirken büyük gaga ve boynun altındaki geniş deri kesesi, ağır gövdeden öne doğru uzanan belirgin bir profil oluşturur.

Erkek, Dişi ve Genç Kuşlar

Erkekle dişiyi uzaktan ayırmak çoğunlukla mümkün değildir. Görünüşü aynı olan iki kuşa yalnız duruş veya kesenin rengiyle kesin eşey adı verilmez.

İlk yılındaki kuşun tüylerinde soluk kahverengi bir örtü ve daha açık tüy kenarları görülür. Boğaz kesesi erişkindekinden daha soluktur. Gençlik görünümü giderek açıldığı için, kahverengi ve beyaz kuşlar arasında keskin bir yaş sınırı çizmek her zaman kolay değildir.

Üremeye hazırlanan erişkinde boğaz kesesi sarımsı tonlardan turuncu-kırmızıya, hatta koyu kırmızıya dönebilir. Üreme sonrasında hızla solar. Bu değişim kalıcı bir erkek-dişi renk farkı değildir.

Uçuşta Görünüm

Kuyruğu kısadır. Uçarken başını ve boynunu geriye toplar; baş gövdenin önüne yakın durur. Kanat üstündeki uçuş tüyleri ve kanat ucunu örten tüyler daha gridir. Bu nedenle yukarıdan görülen koyuluğu, aşağıdan görülen kanat deseninin aynısı saymamak gerekir.

Erişkinin kanadı alttan büyük ölçüde kirli beyaz veya açık gri görünür. Uçlara doğru koyulaşan bölüm, Ak Pelikan’daki kadar geniş ve keskin bir siyah-beyaz karşıtlığı oluşturmaz. Kanat ucundaki koyuluk ile bütün kanadın koyu olması aynı özellik değildir.

Ses ve Davranış

Koloni dışında çoğu zaman sessizdir. Yuvalama alanında homurdanmayı andıran sesler ve tıslamalar duyulabilir. Sessizce duran bir kuşun türünü yalnız ses bekleyerek belirlemek mümkün değildir; baş, gaga ve kanat görünümü daha yararlıdır.

Koloni halinde yuvalanır; dinlenirken ve yer değiştirirken de gruplar oluşturabilir. Buna karşılık her beslenme anında büyük bir sürü bulunması gerekmez: tek kuşlar ve küçük gruplar da balık arar.

Karıştırılabilecek Türler

Ak Pelikan (Pelecanus onocrotalus) erişkininde gövde daha beyaz, ayaklar pembemsi veya kırmızımsıdır; kanadın alttan görülen büyük uçuş tüyleri siyahtır. Tepeli Pelikan’ın kıvırcık baş tüyleri ve gri ayakları bu karşılaştırmayı destekler. Genç kuşlar ise özellikle ilk aylarında birbirine benzeyebilir; erişkinler için kullanılan renk ayrımını bütün gençlere aynı kesinlikle uygulamamak gerekir.

Küçük Pelikan (Pelecanus rufescens), pelikan ölçüsünde daha küçük olsa da yine iri bir kuştur. Erişkini çoğunlukla açık gridir ve gagası pembemsidir; üreme giysisinde gri bir tepesi vardır. Gençleri daha koyu gridir. Onu yalnız “kahverengi bir pelikan” diye düşünmek, açık renkli erişkinlerin gözden kaçmasına yol açar.

Bilimsel taksonomi ve koruma kaynakları için: Kaynakça
Başka Türle Karşılaştır
Tepeli Pelikan saha rehberi

Türkiye'de Gözlem Rehberi

Türkiye
3 saniyede ilk kontrol

Üç işareti birlikte ara

Tek işaretle karar verme
01
Kıvırcık baş ve ense

Gümüşi-gri gövdeyle birlikte değerlendirin.

02
Dar çıplak yüz, soluk iris

Ak Pelikanın geniş yüz alanından ayrılır.

03
Kirli açık, koyu uçlu kanat

Alttan kontrast Ak Pelikandan daha yumuşaktır.

Benzeyen ve karıştırılan türler

Tanımlarken Tepeli Pelikan ile en sık karıştırılan türlerin saha levhası. Kutuya tıklayınca tür sayfasına gidersiniz.

Pelikangiller (Pelecanidae) — 3 tür

Bu familyadaki tüm atlas türleri.

Gözlem Noktaları

Değişken bölgesel hareket; Türkiye için doğrulanmış tek rota yok

Gözlem noktaları gerçek iz değildir; sabit ülke dizisi veya kilometre verilmez.

Haritalar’da büyüt
Toplam Gözlem: 68 Üreyen, geçen ve kışlayan topluluklar bölgeye göre değişir

Aylık kayıt yoğunluğu

12 ay
O
Ş
M
N
M
H
T
A
E
E
K
A

Kayıt yoğunluğu gözlem çabasından etkilenir.

Türkiye kuşları

Tepeli Pelikan

Dalmatian Pelican
Pelecanus crispus

Gümüşi-gri gövdeyle birlikte değerlendirin.

ESC ✕
Aramak istediğiniz kuşun Türkçe veya Latince adını yazın...