Geniş çıplak göz çevresini uzun gaga ve keseyle birlikte gör.
Ak Pelikan
Pelecanus onocrotalus • Great White Pelican
Ak Pelikan
1. Tanım
Dinlemeye başlamak için oynat düğmesine dokunun.
Yapay anlatım: Google Chirp 3 HD · Charon. Hizmet koşulları.
Biyolojik Bilgiler
Tür Bilgisi
Küresel kategoridir; Türkiye veya Avrupa için bölgesel kategori değildir. BirdLife/IUCN
Kaynak listesi: 2025; kontrol: 29.10.2026
Hızlı Tanı
Ak Pelikan (Pelecanus onocrotalus; Great White Pelican) iri beyaz gövdeli, uzun gagalı ve geniş deri keselidir. Erişkinde koyu göz, pembe-turuncu bacaklar ve kanat altında boydan boya siyah uçuş tüylerinin beyaz örtülerle karşıtlığı birlikte aranır.
Erişkin beyazdır; üreme giysisinde pembemsi tüy tonu ve sarımsı göğüs alanı görülebilir. Kapalı kanat koyu uçuş tüylerini örtebilir.
Genel Görünüm ve Duruş
Gözün koyu rengiyle onu çevreleyen çıplak yüz derisi farklı yapılardır. Pembe yüz, gözün de pembe olması demek değildir.
Uçuşta boynunu geriye toplar, iri gaga öne uzanır. Kısa bacakların ayaklarında dört parmak da perdeyle birleşir.
Erkek, Dişi ve Genç Kuşlar
Erkek daha iridir. Üreme döneminde çıplak göz çevresi erkekte pembe, dişide sarı-turuncu olabilir. Bu mevsimsel fark, her yaştaki tek kuşa aynı kesinlikle uygulanmaz.
Gençte baş, sırt ve kanat örtüleri kahverengi-gridir. Bu gençlik koyuluğu erişkinin siyah uçuş tüyleriyle veya erkek-dişi farkıyla aynı şey değildir.
Uçuşta Görünüm
Alttan beyaz kanat örtüleri, kanat boyunca siyah uçuş tüylerinden belirgin ayrılır. Tepeli Pelikanın da kanat uçları koyudur; fark “birinde siyah var, diğerinde yok” değildir. Üstten görünüş aynı alt kanat desenini göstermez.
Ses ve Davranış
Genellikle sessizdir; kolonide boğuk homurtular duyulabilir.
Karıştırılabilecek Türler
Tepeli Pelikanda (Pelecanus crispus; Dalmatian Pelican) gri-kirli beyaz gövde, kıvrık dağınık ense, açık göz ve gri bacaklar vardır. Ak Pelikanda koyu gözle pembe-turuncu bacaklar ve güçlü siyah-beyaz kanat altı karşıtlığı aranır. Tepelinin kese rengi üremede turuncu, diğer dönemde sarımsı olabilir.
Küçük Pelikan (Pelecanus rufescens; Pink-backed Pelican) daha küçük, açık gri gövdeli ve pembemsi gagalıdır. Dış kanadı koyu gridir; açık alanlarla karşıtlığı daha zayıftır. Genç daha koyu olabilir. Büyüklük aynı uzaklıktaki kuşlarda karşılaştırılır.
Türkiye'de Gözlem Rehberi
Üç işareti birlikte ara
Açık örtüler ile koyu uçuş teleklerini, özellikle alttan kontrol et.
Uçuşta boyun toplanır; gençler erişkinden kahverengimsi görünür.
Ne zaman görülür?
Aylık kutular genel saha beklentisini gösterir; yerel koşullar ve yıllar arasında değişim olabilir.
Ocak
Açık sularda yaş ve pelikan türünü birlikte kontrol et.
Şubat
Yerel sayı değişimini hava koşullarıyla birlikte kaydet.
Mart
Uçuşta boyun duruşu ve kanat desenini birlikte gör.
Nisan
Dinlenen sürüyü aktif yuva sayısı yerine kullanma.
Mayıs
Koloniyi uzaktan izle; adaya çıkma.
Haziran
Her koloninin aynı aşamada olmadığını hesaba kat.
Temmuz
Gençlerin koyu üst tarafını erişkin giysisinden ayır.
Ağustos
Toplu beslenme ile yönlü göç uçuşunu ayrı kaydet.
Eylül
Aynı sürünün farklı noktalarda tekrar sayılmasına dikkat et.
Ekim
Tepeli Pelikan olasılığını kanat altı görünümüyle kontrol et.
Kasım
Beslenme sığlığı ve dinlenme adacığını birlikte tara.
Aralık
Gözlem süresini not et; görülmemeyi kesin yokluk sayma.
Nerede aranmalı?
Önce geniş alanı tarayın; yuva olabilecek noktalara yaklaşmayın.
Göl ve sığ su
Beslenen sürünün doğal hareketini kıyıdan izle.
Delta ve lagün
Açık suyu yakın dinlenme alanlarıyla birlikte tara.
Güvenli adacık
Dinlenme ile üremeyi ayır; koloniye yaklaşma.
Karışabilecek türler
Tek bir renge değil, yapı ve desenlerin tamamına bakın.
Tepeli Pelikan
Pelecanus crispus- Kanat altı
- Uçuş telekleri daha açık gri; Ak Pelikan kadar siyah-beyaz değildir.
- Baş
- Dağınık kıvrık ense tüyleri ve daha dar çıplak göz çevresini karşılaştır.
Küçük Pelikan
Pelecanus rufescens- Yapı
- Pelikanlar içinde daha küçük; genel giysi daha gridir.
- Kanat
- Koyu gri ile açık alan karşıtlığı daha düşüktür; iyi belge gerekir.
Leylek
Ciconia ciconia- Silüet
- Boynunu ileri uzatarak uçar; pelikan boynunu toplar.
- Gaga
- Gaga kesesi yoktur; yalnız siyah-beyaz kanada bakma.
Üreme ve yuva
Yuva yeri, yumurta ve kuluçka bilgileri birlikte özetlenmiştir.
- 1YuvaKolonide güvenli zemin/adacık üzerinde saz ve ince dallarla yapılan yuva.
- 2YumurtaTipik yaklaşık 2; genellikle 1–3, araştırmada 4 de kaydedilmiş.
- 3KuluçkaYaklaşık 29–36 gün; iki ebeveyn bakımda görev alır.
- 4Yavruİlk uçuş yaklaşık 9–10 hafta; yerel zamanlama ve başarı değişir.
Sesi nasıl dinlemeli?
Ritim ve tekrar yapısını görsel teşhisle birlikte kullanın.
Ses kayıtları
Ses kayıtları yükleniyor...
Benzeyen ve karıştırılan türler
Tanımlarken Ak Pelikan ile en sık karıştırılan türlerin saha levhası. Kutuya tıklayınca tür sayfasına gidersiniz.
Pelikangiller (Pelecanidae) — 3 tür
Bu familyadaki tüm atlas türleri.
Ak Pelikan
Geniş çıplak göz çevresini uzun gaga ve keseyle birlikte gör.
Gözlem Noktaları
Gözlem haritası hazırlanıyor
Bu türün doğrulanmış harita kayıtları hazır olduğunda gözlem noktaları ve harita kontrolleri burada gösterilecek.
Aylık kayıt yoğunluğu
Aylık kayıt verisi hazır olduğunda bu bölümde gösterilecek.
