Koyu kanatta iki bant ve geniş sarı alan.
Kara Başlı İskete
Spinus spinus • Eurasian Siskin
Kara Başlı İskete
1. Tanım
Dinlemeye başlamak için oynat düğmesine dokunun.
Yapay anlatım: Google Chirp 3 HD · Charon. Hizmet koşulları.
Biyolojik Bilgiler
Tür Bilgisi
Küresel kategoridir; Türkiye veya Avrupa için bölgesel kategori değildir. BirdLife/IUCN
Kaynak listesi: 2025; kontrol: 29.10.2026
Hızlı Tanı
Kara Başlı İsketenin (Spinus spinus) erişkin erkeğinde sarı-yeşil gövde, koyu çizgili sırt, sarı kuyruk sokumu ve siyah tepe dikkat çeker. Kanatlarla kuyruktaki sarı alanlar da önemlidir. Siyah tepeyi bütün bireylerde aramamak gerekir; dişi ve gençlerin görünümü farklıdır.
Genel Görünüm ve Duruş
Floryadan daha küçük, hareketli bir ispinozdur. İnce gagası ve belirgin çatallı kuyruğu, rengi tam seçilemeyen bir kuşta da yapıyı değerlendirmeye yardım eder. Sarı kanat ve kuyruk alanları bu küçük gövdeyle birlikte okunmalıdır.
Erkek, Dişi ve Genç Kuşlar
Erkeklerin çene altındaki siyah lekenin büyüklüğü aynı değildir; bazı erkeklerde çok küçük olabilir veya seçilmeyebilir. Bu nedenle tek başına lekenin genişliği, kuşun yaşını ya da bütün özelliklerini anlatmaz.
Dişinin tepesi yeşilimsi-gri ve koyu çizgilidir; siyah çene lekesi yoktur. Göğsü ve kuyruk sokumu sarımsı-beyaz zemin üzerinde çizgilidir. Dış kuyruk tüylerindeki sarı alan, erkeğinkinden daha küçük; koyu alanlar daha geniştir.
İlk gençlik giysisinde kuş daha soluk, kahverengimsi ve yoğun çizgilidir. Sarı renk kanat ve kuyrukla sınırlı kalabilir. Kanat örtülerinin kızılımsı açık uçları iki çizgi oluşturur; bunları erişkin erkeğin parlak sarı görünümüyle aynı sanmamak gerekir.
Uçuşta Görünüm
Uçuşu dalgalı ve küçük gövdesine uygun biçimde sıçrayışlı görünür. Kuşlar sürüde birbirine yakın uçabilir.
Ses ve Davranış
Temas çağrısının ardından alçak, kuru ve hızla sıralanan notalar duyulabilir. Şarkısı ise çeşitli ince seslerin karıştığı hareketli bir cıvıltıdır. Aynı ağaçtaki erkeklerin birlikte ötmesi, kısa temas çağrısından farklı bir ses tablosu oluşturur.
Karıştırılabilecek Türler
Küçük İskete (Serinus serinus) benzer sarı-yeşil renkler taşıdığı için karışabilir. Ancak onun kuyruk tüylerinde Kara Başlı İsketedeki sarı lekeler bulunmaz. Kuş tünemişken kuyruk ve baş birlikte görülemiyorsa yalnız sarı kuyruk sokumundan kesin karar verilmemelidir.
Florya (Chloris chloris) da sarı kanat ve kuyruk alanları gösterebilir, fakat daha iridir. Kara Başlı İsketenin küçük gövdesiyle ince gagasını birlikte değerlendirmek yararlıdır. Sırf sarı bir kanat parıltısı görülmesi iki türü ayırmaz.
Türkiye'de Gözlem Rehberi
Üç işareti birlikte ara
Taban yanlarında sarı parıltı.
Sarı-yeşil yüz ve küçük siyah çene.
Ne zaman görülür?
Aylık kutular genel saha beklentisini gösterir; yerel koşullar ve yıllar arasında değişim olabilir.
Ocak
Takvimde “Kış sürüleri ve tohum ağaçları” olarak gösterilir. Bu ifade gözlem sayısı değil, tür için doğrulanmış mevsimsel durum özetidir; tarihli kaydı habitat, davranış ve teşhis işaretleriyle birlikte değerlendirin.
Şubat
Takvimde “Kışlama; erken eşleşme” olarak gösterilir. Bu ifade gözlem sayısı değil, tür için doğrulanmış mevsimsel durum özetidir; tarihli kaydı habitat, davranış ve teşhis işaretleriyle birlikte değerlendirin.
Mart
Takvimde “Kuzeye/yükseğe hareket” olarak gösterilir. Bu ifade gözlem sayısı değil, tür için doğrulanmış mevsimsel durum özetidir; tarihli kaydı habitat, davranış ve teşhis işaretleriyle birlikte değerlendirin.
Nisan
Takvimde “Alan tutma ve yuva” olarak gösterilir. Bu ifade gözlem sayısı değil, tür için doğrulanmış mevsimsel durum özetidir; tarihli kaydı habitat, davranış ve teşhis işaretleriyle birlikte değerlendirin.
Mayıs
Takvimde “Yumurta ve kuluçka” olarak gösterilir. Bu ifade gözlem sayısı değil, tür için doğrulanmış mevsimsel durum özetidir; tarihli kaydı habitat, davranış ve teşhis işaretleriyle birlikte değerlendirin.
Haziran
Takvimde “Yavru bakımı; ikinci kuluçka olabilir” olarak gösterilir. Bu ifade gözlem sayısı değil, tür için doğrulanmış mevsimsel durum özetidir; tarihli kaydı habitat, davranış ve teşhis işaretleriyle birlikte değerlendirin.
Temmuz
Takvimde “Yavrular ve aile sürüleri” olarak gösterilir. Bu ifade gözlem sayısı değil, tür için doğrulanmış mevsimsel durum özetidir; tarihli kaydı habitat, davranış ve teşhis işaretleriyle birlikte değerlendirin.
Ağustos
Takvimde “Dağılma ve tüy değişimi” olarak gösterilir. Bu ifade gözlem sayısı değil, tür için doğrulanmış mevsimsel durum özetidir; tarihli kaydı habitat, davranış ve teşhis işaretleriyle birlikte değerlendirin.
Eylül
Takvimde “Sonbahar hareketi” olarak gösterilir. Bu ifade gözlem sayısı değil, tür için doğrulanmış mevsimsel durum özetidir; tarihli kaydı habitat, davranış ve teşhis işaretleriyle birlikte değerlendirin.
Ekim
Takvimde “Kış kuşlarının gelişi” olarak gösterilir. Bu ifade gözlem sayısı değil, tür için doğrulanmış mevsimsel durum özetidir; tarihli kaydı habitat, davranış ve teşhis işaretleriyle birlikte değerlendirin.
Kasım
Takvimde “Kızılağaç-huş sürüleri” olarak gösterilir. Bu ifade gözlem sayısı değil, tür için doğrulanmış mevsimsel durum özetidir; tarihli kaydı habitat, davranış ve teşhis işaretleriyle birlikte değerlendirin.
Aralık
Takvimde “Kışlama” olarak gösterilir. Bu ifade gözlem sayısı değil, tür için doğrulanmış mevsimsel durum özetidir; tarihli kaydı habitat, davranış ve teşhis işaretleriyle birlikte değerlendirin.
Nerede aranmalı?
Önce geniş alanı tarayın; yuva olabilecek noktalara yaklaşmayın.
İğne yapraklı orman
Yüksek gizli yuva ve kozalak tohumu.
Kızılağaçlı dere boyu
Kışın küçük tohumlu kozalakçıklar.
Park ve bahçe
Huş, kızılağaç ve temiz yemlik.
Karışabilecek türler
Tek bir renge değil, yapı ve desenlerin tamamına bakın.
Küçük İskete
Serinus serinus- Baş
- Siyah tepe-çene paketi yok.
- Gövde
- Daha kısa ve farklı çizgili.
- Kanat-kuyruk
- Sarı dağılımı farklı.
Florya
Chloris chloris- Boyut
- Belirgin daha iri ve ağır.
- Gaga
- Çok daha kalın.
- Baş
- Siyah tepe yok.
Üreme ve yuva
Yuva yeri, yumurta ve kuluçka bilgileri birlikte özetlenmiştir.
- 1Yuva yeriİğne yapraklı ağacın yüksek, dış ve sık yapraklı dalı.
- 2Yuva yapısıDal, ot, kök, yosun ve likenli çanak; kıl/yün/tüy döşeli.
- 3YumurtaTipik 4–5 yumurta.
- 4Kuluçka ve yavruDişi 12–13 gün; yardıma muhtaç yavru 13–15 günde uçar.
- 5EtikDalı açmayın, ağaca tırmanmayın, dron veya playback kullanmayın.
Sesi nasıl dinlemeli?
Ritim ve tekrar yapısını görsel teşhisle birlikte kullanın.
Ses kayıtları
Ses kayıtları yükleniyor...
Benzeyen ve karıştırılan türler
Tanımlarken Kara Başlı İskete ile en sık karıştırılan türlerin saha levhası. Kutuya tıklayınca tür sayfasına gidersiniz.
İspinozgiller (Fringillidae) — 18 tür
Bu familyadaki tüm atlas türleri.
Kara Başlı İskete
Koyu kanatta iki bant ve geniş sarı alan.
Gözlem Noktaları
Gözlem haritası hazırlanıyor
Bu türün doğrulanmış harita kayıtları hazır olduğunda gözlem noktaları ve harita kontrolleri burada gösterilecek.
Aylık kayıt yoğunluğu
Aylık kayıt verisi hazır olduğunda bu bölümde gösterilecek.
