kusatlasi.com
Türkiye Kuşları Yükleniyor...
Dil / Language:
Türkçe | English

Biyolojik Bilgiler

Boyu
erkek24 cm
dişi24 cm
Kanat Açıklığı
erkek34 cm
dişi34 cm
Ağırlığı
erkek102,5 g
dişi101,1 g

Tür Bilgisi

Türkçe İsim Karatavuk
İngilizce İsim Eurasian Blackbird
Bilimsel İsim Turdus merula
Takım Passeriformes
IUCN Durumu
LC • Asgari Kaygı

Küresel kategoridir; Türkiye veya Avrupa için bölgesel kategori değildir. BirdLife/IUCN
Kaynak listesi: 2025; kontrol: 29.10.2026

Morfolojik Özellikler ve Görünüm

Hızlı Tanı

Karatavuk (Turdus merula; İngilizce Common Blackbird veya Eurasian Blackbird), erişkin erkekte siyah tüylerle sarı-turuncu gaganın belirgin karşıtlığı sayesinde tanınır. Gözünün çevresinde sarı bir halka vardır. Dişi ise koyu kahverengidir; göğüs ve boğazında çizgiler görülebilir. Türün adı, dişinin de erkek gibi siyah olması gerektiği anlamına gelmez.

Vücuduna göre uzun kuyruğu ve kısa kanatları vardır. Erişkin erkeğin gövdesi derin, mat siyah görünür. Dişinin sırtı daha koyu, alt tarafı daha açık kahverengidir; bireyler arasında ton farkı bulunur. Dişinin kahverengi gagası yaşla sarımsı renk alabilir; göz çevresi çoğu kez sönük olsa da bazen belirginleşebilir.

Genel Görünüm ve Duruş

Olağan duruşunda gövdesi daha diktir, kuyruk gövdenin doğrultusunu izler. Yerde besin ararken daha yatay durabilir. Alarmda tünediğinde kuyruğunu kaldırıp kanatlarını aşağı bırakması; öterken başını kaldırıp kuyruğunu daha aşağı sarkıtması da görülebilir.

Erkek, Dişi ve Genç Kuşlar

Genç kuş dişiye benzese de daha kızılımsı olabilir. Sırtında açık benekler, kanadın üstünü örten küçük tüylerin uçlarında soluk çizgiler bulunur. Gagası kahverengi-siyahtır. Blasco-Zumeta ve Heinze’nin uzman yaşlandırma rehberi, bu özellikleri ilk gençlik tüyleriyle ilişkilendirir. Açık desenli kahverengi bir Karatavuk ile erişkin erkeğin siyah görünüşü arasındaki fark, bir tür farkı olmak zorunda değildir. Bazı gençlerde erkeklerin kuyruk tüyleri daha siyah, dişilerinki kahverengi-zeytin tonlu olabilir. Ancak rehber bu özelliklerin çok örtüştüğünü vurgular; birçok gencin eşeyi tüy rengiyle belirlenemez.

İlk sonbaharındaki veya ikinci takvim yılının ilkbaharındaki kuşta, yenilenmiş koyu kanat örtüleri ile daha kahverengi ve aşınmış eski gençlik tüyleri yan yana kalabilir. Rehberin “tüy değişimi sınırı” dediği şey bu iki tüy grubunun birleştiği yerdir. Erişkinde kanat tüyleri aynı yenilenme döneminden geldiği için bu gençlik sınırı bulunmaz. Ayrım, iyi görülen tüy gruplarına dayanır; yalnız uzaktan algılanan koyuluğa değil.

Uçuşta Görünüm

Kısa uçuşlarında çoğunlukla doğrudan ve alçaktan ilerler. Koyu gövdenin ardında uzanan kuyruk siluette belirgin kalır. Buna karşılık göç eden topluluklar, önemli uzaklıkları çoğunlukla gece aşabilir.

Yeni Zelanda uzman hesabı, Karatavukları güçlü uçucular olarak niteler; kuşlar ülkenin uzak ada gruplarına da ulaşmıştır. Ancak aynı ülkedeki topluluklar düzenli göçmen sayılmaz. Bir kuşun güçlü uçabilmesi ile her yıl mevsimlik göç yapması farklı özelliklerdir.

Ses ve Davranış

Erkeğin ötüşü, tok ve flüt sesini andıran değişken cümlelerden oluşur. Kuş bunu yüksek bir ağaç dalından veya çatıdan söyleyebilir. Alarm çağrısı ise melodik şarkıdan farklıdır: sert ve art arda gelen takırtılar duyulur. RSPB’nin uzman hesabı, tehlikede patlar gibi hızlanan bu sesleri özellikle ayırır.

Üreme döneminde erkekler alanlarını savunur; birbirlerini kovalayabilir, karşılıklı ötebilir ve zaman zaman doğrudan çatışabilirler. Güneşlenirken ise bambaşka bir duruş alır: yere yatıp tüylerini kabartabilir, kanat ve kuyruğunu yayabilir, gagasını açık tutabilir.

Çalı veya ağaç gibi bitkili bir desteğe yuva kurar. Dişi, dallar ve bitki parçalarıyla sağlam bir çanak kurar; yapıyı birleştirmekte çamur kullanır. BTO’nun Avrupa kuşlarına ilişkin uzman derlemesinde tipik yumurta sayısı 3–4, dişinin kuluçka süresi 12–14 gün, yavruların yuvadan ayrılması 13,5–16 gün olarak verilir. Yavru ilk dönemde kendi bakımını yapamaz. Bu özet Türkiye’de aynı örneklemle ölçülmüş bir üreme takvimi değildir.

Yuvadan ayrılmış gençler, erişkinler tarafından bir süre daha beslenir. Yeni Zelanda uzman hesabında bu bakımın iki ebeveyn tarafından ve yuvayı terk ettikten sonra haftalar boyunca sürdüğü belirtilir. Bu nedenle dışarıda duran genç kuşun yanında hemen bir erişkin görülmemesi, onun bağımsız olduğu ya da terk edildiği anlamına gelmez.

Karıştırılabilecek Türler

Sığırcık (Sturnus vulgaris), özellikle uzaktan koyu renkli görünmesiyle yanıltabilir. Karatavuktan daha kısa kuyruklu ve uçuşta üçgen biçimli kanatlıdır. Erişkin tüylerinde yeşil-mor parıltılar ve mevsime göre açık benekler seçilir. Yalnız sarı gagaya bakmak yeterli değildir; Sığırcığın gagası da üreme döneminde sararır. Kuyruk oranı, kanat biçimi ve tüy deseni birlikte karşılaştırılır.

Boğmaklı Ardıç (Turdus torquatus) erkeğinde göğsü enine geçen beyaz hilal belirgindir. Dişi daha sönük olabilir; yanlar ve kuyruk altındaki pullu görünüş de önemlidir.

Öter Ardıç (Turdus philomelos), dişi veya genç Karatavukla karışabilir. Daha ince yapılıdır; çeneden kuyruk altına kadar açık, krem renkli zemin üzerinde belirgin kahverengi lekeler taşır. Karatavuk dişisi ise genel olarak daha kahverengi görünür. Öter Ardıcın aynı ötüş cümlesini yinelemesi, Karatavuğun daha değişken şarkısından ayrılmasına da yardımcı olur.

Bilimsel taksonomi ve koruma kaynakları için: Kaynakça
Başka Türle Karşılaştır
Karatavuk saha rehberi

Türkiye'de Gözlem Rehberi

Türkiye
3 saniyede ilk kontrol

Üç işareti birlikte ara

Tek işaretle karar verme
01
Erkekte siyah gövde

Sarı-turuncu gaga ve sarı göz halkasıyla birlikte.

02
Dişi koyu kahverengi

Açık çizgili boğaz ve bulanık benekli göğüs.

03
Dur-kontrol et-avlan

Yerde ilerler, durur, başını yana eğer ve yaprak çevirir.

Gözlem Noktaları

Bireysel izleme olmadan verilmez

Yıl boyu kayıt aynı bireyin yerleşik olduğunu kanıtlamaz.

Haritalar’da büyüt
Toplam Gözlem: 126 Türkiye'de yerleşik ve kısmi göçmen bileşenler

Aylık kayıt yoğunluğu

12 ay
O
Ş
M
N
M
H
T
A
E
E
K
A

Kayıt yoğunluğu gözlem çabasından etkilenir.

Türkiye kuşları

Karatavuk

Eurasian Blackbird
Turdus merula

Sarı-turuncu gaga ve sarı göz halkasıyla birlikte.

ESC ✕
Aramak istediğiniz kuşun Türkçe veya Latince adını yazın...