Kuyruk çıkıntısı baş çıkıntısından belirgin uzundur.
Kaya Kartalı
Aquila chrysaetos • Golden Eagle
Kaya Kartalı
1. Tanım
Dinlemeye başlamak için oynat düğmesine dokunun.
Yapay anlatım: Google Chirp 3 HD · Charon. Hizmet koşulları.
Biyolojik Bilgiler
Tür Bilgisi
Küresel kategoridir; Türkiye veya Avrupa için bölgesel kategori değildir. BirdLife/IUCN
Kaynak listesi: 2025; kontrol: 29.10.2026
Hızlı Tanı
Kaya Kartalı uzun ve geniş kanatlı, uzun kuyruklu, çok büyük bir yırtıcıdır. Erişkinin koyu kahverengi gövdesiyle başının arkasındaki ve ensesindeki altın-kızıl tüyler karşıtlık oluşturur. Uzaktan başı küçük görünür; kuyruğun arkaya çıkıntısı başın öne uzanışından daha uzundur. Ense rengi, kuşun her açıdan parlak sarı başlı görüneceği anlamına gelmez.
Genel Görünüm ve Duruş
Güçlü ve ucu kancalı gagasının ucu koyu, tabanı sarıdır. Bacakları ayak parmaklarına kadar tüylüdür; ayaklar sarıdır. Tünemişken büyük gövdesi ve güçlü ayakları belirgindir.
Erkek, Dişi ve Genç Kuşlar
Erkek ve dişi aynı temel tüy desenini taşır; dişi genellikle daha iridir. Uzaktaki tek bir kuşun büyüklüğü, güvenilir bir karşılaştırma olmadan eşeyini kesinleştirmeye yetmez.
Genç kuşta kuyruğun taban kısmı beyaz, uç bandı koyudur; kanatta da beyaz alanlar bulunabilir. Ancak bu kanat lekeleri bireyler arasında değişir: üstten görünmeyebilir, bazı kuşlarda alttan da eksik olabilir. Gençte altın renkli ense de bulunur. Bu nedenle yalnız beyaz bir kanat lekesi görememek, kuşu erişkin saymak için yeterli değildir. Yaş ilerledikçe değişen ara giysiler, tek fotoğraftan kesin yaş vermeyi güçleştirir.
Uçuşta Görünüm
Süzülürken kanatlarını çoğunlukla hafif V biçiminde kaldırır ve uç teleklerini parmak gibi açar. Kanatlar gövdeye bağlandığı yerde daralır. Derin ve güçlü kanat vuruşlarının arasına uzun süzülmeler girebilir.
Ses ve Davranış
Genellikle sessizdir; üreme döneminde daha çok ses verir. Tekrarlanan, bazen uzaktan havlamayı andıran çağrılar duyulabilir. Kur sırasında birbirini izleme, dönerek yükselme ve dalışlar görülür. Bir yuvayı daha iyi görmek için yetişkinleri yerinden kaldırmamak gerekir.
Karıştırılabilecek Türler
Şah Kartalın erişkininde omuzlar üzerinde belirgin beyaz lekeler, baş ve ensede daha açık krem tonları bulunur. Genç Şah Kartal ise koyu gövdeli, beyaz kuyruk tabanlı genç Kaya Kartalından farklı olarak genel görünüşü açık bej-krem bir kuştur. Ara yaşlardaki tüy desenleri ayrıca dikkat ister.
Tavşancıl daha küçük bir kartaldır. Erişkinde açık renkli, koyu çizgili gövde altı ile koyu kanat altı güçlü karşıtlık oluşturur; sırt ortasındaki açık leke de yardımcıdır. Genç Tavşancılın altı daha kızıldır ve kuyruğu genç Kaya Kartalındaki geniş beyaz taban ile koyu uç bandını taşımaz.
Türkiye'de Gözlem Rehberi
Üç işareti birlikte ara
Uzun kanatlar ve parmaklı uçlarla.
Erişkin ve gençte açıya göre görünür.
Ne zaman görülür?
Aylık kutular genel saha beklentisini gösterir; yerel koşullar ve yıllar arasında değişim olabilir.
Ocak
Yerleşikliği aynı bireyin hareketsizliği sanmayın
Şubat
Kur uçuşunu göç diye kaydetmeyin
Mart
Yuva çevresinden uzak durun
Nisan
Kuluçka alanında drone uçurmayın
Mayıs
Yavrulu yuvanın konumunu paylaşmayın
Haziran
Besin taşıyan erişkini izlemeyin
Temmuz
İlk uçuş yapan gence yaklaşmayın
Ağustos
Gençteki beyaz alanların değişkenliğini hesaba katın
Eylül
Dağılan genci sabit göç rotası saymayın
Ekim
Kanat açısını ve yaş giysisini birlikte kaydedin
Kasım
Altın enseyi ışıkla birlikte değerlendirin
Aralık
Tek silüetle kesin tanı koymayın
Nerede aranmalı?
Önce geniş alanı tarayın; yuva olabilecek noktalara yaklaşmayın.
Uçurumlu dağ
Güvenli yuva rafı ve geniş görüş.
Bozkır ve plato
Açık memeli avı ve termal hatları.
Seyrek orman sınırı
Açık av alanıyla büyük yuva ağacı birlikte.
Karışabilecek türler
Tek bir renge değil, yapı ve desenlerin tamamına bakın.
Şah Kartal
Aquila heliaca- Kuyruk
- Daha kısa ve karemsi.
- Erişkin omuz
- Açık omuz lekeleri.
- Ense
- Daha açık, baş yapısı farklı.
Ak Kuyruklu Kartal
Haliaeetus albicilla- Baş-gaga
- Daha iri ve ağır.
- Kuyruk
- Daha kısa, kama biçimli.
- Kanat
- Çok geniş ve tahta gibi.
Üreme ve yuva
Yuva yeri, yumurta ve kuluçka bilgileri birlikte özetlenmiştir.
- 1Yuva yeriÇoğunlukla uçurum; ayrıca büyük ağaç, zemin veya yapı.
- 2Yuva yapısıYıllarca büyüyen büyük dal yuvası, taze yeşil astar.
- 3YumurtaBTO tipik 2, gözlenen 1–3; Cornell 1–3.
- 4KuluçkaÇoğunlukla dişi; BTO 43–45, Cornell 41–45 gün.
- 5YavruBTO 65–70; Cornell 45–81 gün yuvada.
- 6EtikUçuruma yaklaşmayın, drone uçurmayın, konumu paylaşmayın.
Sesi nasıl dinlemeli?
Ritim ve tekrar yapısını görsel teşhisle birlikte kullanın.
Ses kayıtları
Ses kayıtları yükleniyor...
Benzeyen ve karıştırılan türler
Tanımlarken Kaya Kartalı ile en sık karıştırılan türlerin saha levhası. Kutuya tıklayınca tür sayfasına gidersiniz.
Atmacagiller (Accipitridae) — 30 tür
Bu familyadaki tüm atlas türleri.
Kaya Kartalı
Kuyruk çıkıntısı baş çıkıntısından belirgin uzundur.
Gözlem Noktaları
Gözlem haritası hazırlanıyor
Bu türün doğrulanmış harita kayıtları hazır olduğunda gözlem noktaları ve harita kontrolleri burada gösterilecek.
Aylık kayıt yoğunluğu
Aylık kayıt verisi hazır olduğunda bu bölümde gösterilecek.
