kusatlasi.com
Türkiye Kuşları Yükleniyor...
Dil / Language:
Türkçe | English

Biyolojik Bilgiler

Boyu
erkek16 cm
dişi16 cm
Kanat Açıklığı
erkek26 cm
dişi26 cm
Ağırlığı
erkek26,2 g
dişi25,5 g

Tür Bilgisi

Türkçe İsim Sarı Çinte
İngilizce İsim Yellowhammer
Bilimsel İsim Emberiza citrinella
Takım Passeriformes
IUCN Durumu
LC • Asgari Kaygı

Küresel kategoridir; Türkiye veya Avrupa için bölgesel kategori değildir. BirdLife/IUCN
Kaynak listesi: 2025; kontrol: 29.10.2026

Morfolojik Özellikler ve Görünüm

Hızlı Tanı

Sarı Çinte, Emberiza citrinella, çizgili kahverengi sırtı ve uzun kuyruğuyla tanınan bir çintedir. Erişkin erkekte sarı baş ve alt taraf dikkat çeker; kızıl-kestane sağrı ile uçuşta görülen beyaz dış kuyruk tüyleri tanıyı destekler. Dişi ve genç daha kahverengi olabilir.

Genel Görünüm ve Duruş

Gagası kısa ve güçlüdür. Kahverengi sırt koyu boyuna çizgiler taşır; sağrı, yani sırtın kuyruğa yakın bölümü, kızıl-kestanedir. Bu alan tünemiş kuşta kapalı kanatların uçlarıyla örtülebilir.

Erkeğin limon sarısı başında zeytin-kahverengi çizgiler bulunabilir. Göğüsteki düzensiz koyu-zeytin ve kızıl alanın belirginliği değişir; yanlar koyu çizgili, karın daha temiz sarıdır. Gaga üstte koyu gri, altta daha açık mavi-gridir. Ayaklar pembe-kahverengi görünebilir. Bütün erkeklerde aynı genişlikte baş çizgisi beklenmez.

Şarkı söyleyen erkek çalının veya çitin açık üst noktasına konabilir. Sarı başı ile çizgili sırtı burada rahat görülür. Yerde beslenirken öne eğilmesi gövde oranlarını farklı gösterebilir.

Erkek, Dişi ve Genç Kuşlar

Taze sonbahar tüylerinde erkeğin sarısı daha örtülü görünebilir. Tüylerin kenarları aşındıkça sarı genişler ve koyu baş çizgileri silikleşir. Ancak uzman halkalama rehberi üreme öncesinde sınırlı bir vücut tüyü değişimini de kaydeder; ilkbahar görünümünün mutlaka hiç yeni tüy olmadan oluştuğu söylenmez.

Dişide baş ve alt taraf genellikle daha kahverengi ve çizgilidir; sarı alanlar daha küçüktür. Bununla birlikte parlak dişiler ile ilk yıl erkekleri örtüşebilir. Yaşlandırma rehberi bazı kuşlarda güvenli eşey ayrımı yapılamadığını özellikle belirtir. Başın ne kadar sarı olduğuna tek başına bakmak yerine baş ve göğüs deseni, giysinin aşınması ve kuşun yaşı birlikte değerlendirilir.

Genç kuşun taze giysisinde çene, boğaz, göğüs ve yanlar belirgin koyu çizgilidir. Kanat örtülerindeki beyaz uçlar da dikkat çeker. Gençlik giysisinden erkek veya dişi olduğu güvenle söylenemez. İlk sonbahar ile izleyen ilkbaharda kanatta farklı yaşta tüyler bir arada bulunabilir. Kuyruk tüyleri çoğunlukla dar ve sivridir, fakat rehber bunun her bireyde geçerli olmadığını özellikle belirtir.

Uçuşta Görünüm

Uçarken uzun kuyruk gövdenin gerisine uzanır. Kuyruk açıldığında dış tüylerdeki beyaz alanlar, kalkışta veya üstten görünüşte de kızıl-kestane sağrı seçilebilir. Beyaz dış kuyruk alanı başka çintelerde de bulunduğundan, kısa bir beyaz parıltı tek başına Sarı Çinte tanısı koydurmaz.

Ses ve Davranış

Şarkısı, art arda yinelenen kısa sesleri izleyen uzunca bir son bölümle tanınır. Son bölümün tonu ve ritmi değişebilir; şarkı bazen bu motif gelmeden kesilir. Kısa temas çağrıları aynı şey değildir. Bahçe Çintesiyle karşılaştırırken yalnız başlangıç notalarına değil, şarkının tamamına ve kuşun görünüşüne bakılır.

Üreme döneminde erkek şarkıyla alanını savunur. Üreme dışında başka tohum yiyen kuşlarla karışık sürülere katılabilir. Yeni Zelanda uzman hesabı bu sürülerde farklı türlerin birlikte beslendiğini anlatır.

Yuva, uzun otlar veya sık çalılar arasında, yerde ya da yere yakındır.

Ot ve yosunlardan çanak biçiminde bir yuva kurar. BTO’nun Britanya kuşlarına ilişkin derlemesinde tipik 3–4 yumurta, dişinin yürüttüğü 12–14 günlük kuluçka ve 12,5–16 günlük yuva dönemi verilir. Yılda genellikle iki, bazen üç üreme girişimi bildirilir; başarısız yuvanın yerine kurulan yenilemeler bu sayıya dahil değildir. Yavrunun yuvadan ayrılması, kendi başına beslenmeye tamamen hazır olduğu anlamına da gelmez.

Karıştırılabilecek Türler

Küçük İskete, Serinus serinus, sarı ön tarafı nedeniyle uzaktan benzer görünebilir. Ancak daha küçük ve toplu yapılıdır; kuyruğu daha kısa, gagası küt ve kısadır. Erişkinin sağrısı sarıdır; Sarı Çintenin kızıl-kestane sağrısıyla karıştırılmamalıdır. Genç Küçük İsketenin sağrısı daha kahverengi olabilir; bu durumda küçük küt gaga ve kısa kuyruk özellikle önem kazanır.

Bahçe Çintesi, Emberiza cirlus, özellikle dişi ve genç giysilerinde yakın benzerlik gösterir. Üreme erkeğinde siyah boğaz ile göz çevresindeki koyu ve sarı şeritler belirgindir; göğüs yeşilimsi-zeytin, yanları kestane ve karın sarıdır. Sağrısı zeytin-gri veya gri-kahverengidir. Dişi ve gençte baş daha soluk olsa da Sarı Çintenin kızıl sağrısı yerine bu donuk sağrı rengi aranır. İki türün dış kuyruklarında da beyaz bulunduğundan kuyruk tek başına ayrım sağlamaz.

Ak Başlı Çinte, Emberiza leucocephalos, erişkin erkekte beyaz tepe ve yanak alanlarıyla, kestane yüz ve boğazıyla ayrılır. Dişi ve ilk kış kuşları daha zordur: Sarı Çinteye benzer kızıl sağrı taşıyabilirler, fakat normal giysilerinde sarı tonu bulunmaz. Sarı Çintede de sarı çok az olabildiğinden tek bir soluk fotoğraf yeterli değildir. İki tür Orta Sibirya’daki temas alanlarında melezleşir; ara giysili bir kuşu birkaç renk lekesine göre kesin saf tür diye adlandırmak güvenilir değildir.

Kaya Çintesi, Emberiza cia, erişkinde gri baş ve boğazla, baş boyunca uzanan koyu çizgilerle ayrılır. Alt tarafı sarıdan çok kızıl-kahverengidir. Onun da kızıl sağrısı ve beyaz dış kuyruk alanları vardır; bu iki işaret Sarı Çinteye özgü değildir. Genç Kaya Çintesinin erişkin baş deseni henüz gelişmediğinden, erişkin özelliklerini her genç kuşta aramak doğru olmaz.

Tarla Çintesi, Emberiza calandra, daha iri ve güçlü gagalı, gri-kahverengi çizgili bir kuştur. Sarı başı yoktur; kuyruk tüylerinde Sarı Çinteninki gibi beyaz dış alanlar bulunmaz. Genç kuşu daha sıcak renkli olabilir, ama bu sıcak ton erişkin Sarı Çintenin sarı başı demek değildir.

Bilimsel taksonomi ve koruma kaynakları için: Kaynakça
Başka Türle Karşılaştır
Sarı Çinte saha rehberi

Türkiye'de Gözlem Rehberi

Türkiye
3 saniyede ilk kontrol

Üç işareti birlikte ara

Tek işaretle karar verme
01
Erkekte sarı baş-alt taraf

Koyu çizgiler değişkendir.

02
Kızıl-kestane sağrı

En iyi üstten veya kalkışta.

03
Beyaz dış kuyruk

Kuyruk açılınca iki yan flaş.

Gözlem Noktaları

Yerel ve nüfusa bağlı hareket; sabit Türkiye km değeri yok

Tek kayıt köken veya sabit rota kanıtı değildir.

Haritalar’da büyüt
Toplam Gözlem: 38 Yıl boyu yerel; kışın kuzey kökenli katılım olabilir

Aylık kayıt yoğunluğu

12 ay
O
Ş
M
N
M
H
T
A
E
E
K
A

Kayıt yoğunluğu gözlem çabasından etkilenir.

Türkiye kuşları

Sarı Çinte

Yellowhammer
Emberiza citrinella

Koyu çizgiler değişkendir.

ESC ✕
Aramak istediğiniz kuşun Türkçe veya Latince adını yazın...