Hızlı Tanı

Doğu Kirazkuşu orta boylu, ince yapılı ve görece uzun kuyruklu bir kirazkuşudur. Erişkin erkekte mavi-gri baş ve boyun, açık krem göz halkası, pembe-kızıl uzun konik gaga, açık sarımsı bıyık ve boğaz alanı, sıcak tarçın-devetüyü alt taraf ile ince çizgili kum-kahverengi sırt birlikte aranır. Baş grisi göğsün üzerine tam bir bant hâlinde inmez; sıcak alt tarafla yumuşak bir sınır kurar. Dış kuyruk teleklerindeki beyaz uçuşta destekleyicidir. Kayalık, kurak ve seyrek çalılı yamaç bağlamı paketi güçlendirir.

Tek başına gri baş veya beyaz göz halkası yeterli değildir. Kirazkuşu, Kaya Kirazkuşu ve Kızıl Kirazkuşu yaşa, ışığa ve tüy aşınmasına göre benzer bir yüz ya da alt taraf rengi gösterebilir. Güvenilir teşhiste gaga biçimi-rengi, baş ve boğaz deseni, göğüs geçişi, sırt çizgilerinin inceliği, dış kuyruk beyazı, ses ve habitat gruplarından en az üçü aynı türü destekler. Türkiye’nin doğusunda bulunması, belirsiz bir kirazkuşunu otomatik olarak bu tür yapmaz.

Genel Görünüm ve Duruş

Gövde Kirazkuşuna yakın fakat daha ince, kuyruk görece uzun, baş yuvarlak ve gaga uzun-koniktir. Gaga tabanı geniş olsa da ağır ve şişkin görünmez; üreme erişkininde pembemsi-kızıl renk dikkat çeker. Bacaklar et-kızılı ile pembemsi kahve arasında görünür. Kuş yerde tohum ararken gövdesini yataya yakın tutar, kısa adımlarla taş aralarını gezer; kaya veya bodur çalı tepesinde şarkı söylerken dikleşir. Sürü hâlinde suya geliş davranışı görülebilir.

Erkeğin tepe, ense, yüz yanları, boyun ve üst göğüs çevresi temiz mavi-gri izlenim verir. Göz çevresindeki açık halka koyu gözle güçlü karşıtlık kurar. Gaganın altından başlayan açık sarımsı-krem bıyık ve boğaz alanını gri bıyık çizgisi sınırlar. Alt göğüs, böğür ve karın sıcak açık tarçın ya da pembemsi-devetüyüdür; Ortolan erkeğindeki yeşilimsi-sarı tonlar ve belirgin gri göğüs bandı beklenmez. Sırt gri-kahverengi zemin üzerinde dar koyu çizgilidir; geniş, kaba koyu sırt çizgileri genç Kirazkuşunu düşündürür.

Kanatlar kahverengi, örtü ve üçüncül telek kenarları daha açık; iki soluk kanat çizgisi tüy tazeliğine göre seçilebilir. Kuyruk koyu kahverengi, orta telekler daha tekdüze, dış telekler beyaz alanlıdır. Beyazın genişliği açı, tüy açıklığı ve yaşla değişir. Aşınmış yaz erkeğinde açık tüy kenarları azalır, sırt ve kanat daha sade; taze sonbahar kuşunda açık kenarlar baş ile alt taraf rengini örtebilir. Kamera doygunluğu sıcak alt tarafı kızıl bir blok gibi göstermemelidir.

Erkek, Dişi ve Genç Kuşlar

Erişkin dişi erkekten daha soluk ve kahverengimsidir. Baş grisi daha az temiz, tepede ve ense yanlarında ince çizgiler olabilir; göz halkası ile açık bıyık alanı yine seçilir. Alt taraf daha açık devetüyü ve hafif çizgili, sırt çizgileri daha görünürdür. Dişinin solukluğu tek başına eşey kanıtı değildir: ilk yıl erkekleri ve taze giysili bireyler arada görünür. İyi belge baş, boğaz, göğüs, kanat ve kuyruk aynı bireyde gösterir.

Genç kuş kahverengi-gri başlı, üstü daha belirgin ince çizgili ve altı daha çizgili görünür. Pembe gaga ile açık göz halkası gelişmekte olsa da erişkin erkeğin temiz gri başı yoktur. Genç Kirazkuşu ile karşılaştırmada bıyık alanı, sırttaki dar çizgiler ve sarı-yeşil tonların yokluğu önemlidir. Tarih yaş tayinine yardım eder, fakat yalnız takvimden yaş verilmez. Yuvadan yeni çıkmış bireylerde gevşek tüy ve kısa kanat-kuyruk oranı aile davranışıyla desteklenmelidir.

Biyolojik Bilgiler panelindeki 15 cm boy Ali ve Ripley’nin tür hesabındaki doğrudan yaklaşık değerdir. 24 cm kanat açıklığı Rusya Bilimler Akademisi Ural Şubesi’nin yayımladığı Ryabitsev rehberindeki doğrudan yaklaşık tür değeridir. Hakemli Biology Bulletin çalışması erişkin kütle ortalamasını erkek için 21,3 g, dişi için 20,9 g olarak verir. Bunlar aralık orta noktası ya da kapalı kanat ölçüsünden hesap değildir. Boy ve açıklık için güvenilir eşey-serisi bulunmadığından ortak değerler iki kutuda da gösterilir; yalnız kütle kaynakta eşeye göre ayrılır.

Uçuşta Görünüm

En yararlı uçuş açısı üstten veya üst-arkadandır. Kahverengi kanatlar, ince çizgili sırt, görece uzun kuyruk ve açıldığında beliren beyaz dış kuyruk telekleri birlikte görülür. Kanatlarda türü tek başına kilitleyen geniş beyaz panel yoktur. Uçuş kısa mesafede hızlı kanat vuruşlarıyla başlayıp hafif dalgalı olabilir; yamaç boyunca alçaktan ilerleyerek kaya veya çalıya konar. Sürü kalkışında dış kuyruk beyazı kısa flaşlar verir.

Alttan bakışta sıcak devetüyü-pembemsi gövde, açık kanat altı ve beyaz dış kuyruk alanı görülür; fakat kanat altı özgün değildir. Baş deseni önden-alttan bozulabilir ve gölgede gri alan siyah görünebilir. Uçuş ipucu görseli, başlık, metin ve pinler aynı yüzeyi anlatmalıdır. Üstten görselde dış kuyruk ve sırt; alttan görselde yalnız gerçekten görülen alt taraf işaretlenir. İnişten sonra göz halkası, pembe gaga, boğaz-bıyık ve sırt çizgileri doğrulanır.

Ses ve Davranış

Şarkı açık bir kaya veya bodur çalı tepesinden verilen kısa bir cümledir. eBird tanımı yükselen ince notaların sonlarda cızırtılı bir bitişe bağlandığını belirtir. İran saha hesabı beş notalı, ilk üçü aynı perdede başlayıp iki daha alçak notayla biten bir örnek verir; bölgesel değişkenlik nedeniyle bu şema her bireye dayatılmaz. Göç ve kış çağrısı keskin “tvik”, rahatsızlık notaları daha yumuşak ve tekrarlı olabilir. Yazılı hece veya otomatik sonuç tek başına kanıt değildir.

Beslenirken yerde tek, çift veya küçük sürü hâlinde tohum toplar. Üreme dışında su başında ve tarla-otluk kenarında başka kirazkuşlarıyla gevşek sürü kurabilir. Erkek şarkı tünekleri arasında kısa uçuşlar yapar; çiftler üreme alanında dağınıktır. Suya inmekte tereddüt eden sürünün önü kapatılmaz, şarkıcı sesle tekrar tekrar çağrılmaz ve besin taşıyan erişkin yuvasına kadar izlenmez.

Karıştırılabilecek Türler

Kirazkuşu erkeğinde zeytin-yeşili baş, sarı boğaz ve göğüste daha belirgin gri-yeşil bant bulunur; Doğu Kirazkuşu mavi-gri başlı, açık bıyık-boğazlı ve göğsü sıcak fakat bandsızdır. Dişi ve gençlerde Kirazkuşunun sırttaki koyu çizgileri daha geniş, alt taraf çizgileri daha güçlü olabilir. Beyaz göz halkası iki türde de görülebildiği için tek başına kullanılmaz.

Kaya Kirazkuşunda baş boyunca güçlü siyah çizgiler, beyaz kaş ve farklı yüz şeritleri vardır; gövde daha belirgin çizgili ve kuyruk oranı farklıdır. Kızıl Kirazkuşu erkeği mavi-gri baş gösterebilse de boğaz ve alt tarafın turuncu-kızıl dağılımı, yüz deseni ve sırt rengi ayrıdır. Dişi-tip kuşlarda ses, gaga, göz halkası, bıyık ve sırt çizgilerinin genişliği birlikte değerlendirilir.

Belirsiz ışıkta gri baş siyaha, sıcak karın parlak kızıla dönüşebilir. Yalnız önden kare sırtı; yalnız arkadan kare göz halkası ve boğazı göstermez. Üç bağımsız özellik grubu belgelenemiyorsa kayıt daha geniş kirazkuşu düzeyinde bırakılır. Nadirlik beklentisi, konum veya tarih morfolojik kanıtın yerine geçmez.