Hızlı Tanı

Kaya Çintesi iri başlı, uzun kuyruklu ve güçlü konik gagalı bir çintedir. Erişkin erkekte gri baş üzerinde siyah tepe yanları, göz çizgisi ve bıyık çizgisi; bunların arasında açık kaş ile boğaz şeridi bulunur. Sırt sıcak kestane-kahverengi ve koyu çizgili, alt taraf tarçın-kızıldır. Dişide aynı yüz planı daha soluk kahverengi-gri, gövde daha çizgili görünür. Her iki eşeyde dış kuyruk telekleri beyazdır.

Kayalık ve çalılı yamaçta çoğunlukla taş, kısa çalı veya tel üzerinde dikçe durur; yere inip tohum arar ve rahatsız edilince kısa dalgalı uçuşla başka bir kayaya geçer. Tek yüz çizgisiyle karar verilmez: gri baştaki uzunlamasına koyu-açık şeritler, sıcak kızıl alt taraf, çizgili kestane sırt, beyaz dış kuyruk ve kayalık yamaç bağlamı birlikte aranır.

Uçuşta üstten kahverengi çizgili sırt ve uzun kuyruk, kuyruk açıldığında iki yandaki beyaz dış telekler görülür. Alttan sıcak kızıl gövde ve beyaz kuyruk köşeleri daha kolay seçilebilir; kanat altında benzersiz bir panel yoktur. Beyaz dış kuyruk başka çintelerde de bulunabildiği için tek işaret kesin teşhis değildir.

Genel Görünüm ve Duruş

Gövde Sarı Çinte göre daha ince-uzun, kuyruk belirgin uzun, gaga kısa fakat kuvvetlidir. Baş deseni türün yüz ifadesini belirler: tepe ortası açık-gri, iki yanında koyu çizgiler; gözün içinden geçen koyu bant; açık kaş; koyu bıyık ve açık boğaz yanları. Erkekte bu desen siyaha yakın, dişide gri-kahverengidir. Ense ve baş zemini gri, sırt kestane-kahverengi ve uzunlamasına koyu çizgilidir.

Göğüs ile karın sıcak tarçın, pas veya kızıl-kahverengi ton taşır; renk alt türe, ışığa ve tüy aşınmasına göre değişir. Kanat örtülerinde açık kenarlar iki soluk kanat çizgisi izlenimi verebilir. Kuyruk koyu kahverengi, dış telekler beyazdır. Bacaklar pembe-kahverengi, göz koyudur. Gaga üstü daha koyu, altı açık olabilir.

Üreme erkeği daha temiz gri başlı ve keskin siyah çizgilidir. Kışın tüy kenarları yüz desenini ve kızıl gövdeyi örtebilir. Dişi daha çok çizgili, daha soluk ve baş deseni daha düşük karşıtlıktadır; buna rağmen şeritlerin yerleşimi korunur. Genç kuş yoğun çizgili kahverengidir; baş deseni belirsiz, alt taraf daha açık olabilir. Tek fotoğraftan genç-dişi ayrımı zorlanmaz.

Erkek, Dişi ve Genç Kuşlar

Erkekte gri başı bölen siyah tepe, göz ve bıyık çizgileri, sıcak kızıl gövdeyle güçlü karşıtlık oluşturur. Dişide siyahlar kahverengiye, gri alanlar boz-kahverengiye döner; göğüs ve yanlarda daha fazla çizgi görülebilir. Eşey tayini ışıkta renk doygunluğuna değil, yüz çizgilerinin karşıtlığına, gövde çizgilenmesine ve tüy yaşına dayanır. Aşınmış dişi ile genç birbirine yaklaşabilir.

Gençlerde sırt ve alt taraf belirgin çizgili, baş çoğunlukla kahverengidir. Tüy değişimi ilerledikçe yetişkin yüz planı ortaya çıkar. Aile grupları yuva çevresinde yerde veya alçak kayalarda beslenebilir. Kısa kuyruklu, tam uçamayan genç görülmesi terk edildiği anlamına gelmez; ebeveynler yakında olabilir ve kuş ele alınmaz.

Dişi yuvayı çoğunlukla zeminde veya zemine çok yakın; ot demeti, bodur çalı, kaya dibi, duvar ya da bitkiyle gizlenen oyukta kurar. Dış katman kaba kuru ot, iç katman ince ot ve kökçüklerden oluşur; çanak kıl gibi ince malzemeyle astarlanabilir. Monrós González ve Alambiaga'nın bilimsel sentezi 3–6 yumurta, dişide yaklaşık 12–15 gün kuluçka ve iki ebeveynin 9–13 gün yavru beslemesini bildirir. Bölgesel 4–5 yumurta ve 13–14 gün verileri bu geniş aralık içinde sunulur.

Uçuşta Görünüm

Üstten en belirgin işaret, kuyruk yelpaze gibi açıldığında koyu orta teleklerin iki yanındaki beyaz dış teleklerdir. Sırt kestane-kahverengi ve çizgili, kanatlar koyudur. Baş deseni uçuşta çoğu kez seçilmez. Kanatlar kısa-orta uzunlukta ve yuvarlakça, uçuş düz bölümlerle sığ dalgaları birleştirir. Beyaz alan kuyruk kökünde geniş bir sağrı oluşturmaz.

Alttan gövde sıcak kızıl, kanatlar daha koyu ve kuyruk köşeleri beyaz görünür. Özel bir alt kanat şeridi veya panel yoktur. Uçuş ipucu beyaz dış kuyruğu gösterecek üstten ya da hafif alttan-arkadan açıya bağlanabilir; görsel, başlık ve metin aynı açıyı anlatmalıdır. Kuyruk kapalıyken beyazın az görünmesi türü dışlamaz.

Beyaz dış kuyruk Ortolan Çintesi, Bahçe Çintesi ve bazı başka çintelerde de görülebilir. Bu nedenle havalanan kuşta yalnız kuyruğa bakıp karar verilmez. Konmuş kuşun gri şeritli başı, kızıl gövdesi, çizgili kestane sırtı, sesi ve kayalık-çalılı habitatı yeniden kontrol edilir. Fotoğraf için kuş özellikle uçurulmaz.

Ses ve Davranış

Erkeğin şarkısı kısa, düzenli ve ince notaların hızlanan ya da sona doğru değişen dizisidir; yüksek kaya, çalı tepesi veya telden söylenebilir. Çağrı ince, keskin bir temas sesi biçimindedir. Bölgesel şarkı değişimi bulunabilir ve yazıyla verilmiş tek hece teşhis değildir. Ses kaydı aynı bireyin görünüşü ve davranışıyla eşleştirilir.

Yerde tohum toplarken küçük adım ve sıçrayışlarla ilerler; üreme döneminde böcek ve başka omurgasızlar özellikle yavru besininde artar. Tehlikede örtüye girebilir veya yamacın ötesine alçak uçabilir. Kışın daha alçak kotlara iner, küçük gruplara katılır ve tarla kenarı, yol şevi ya da seyrek çalılık kullanabilir. Bu yükselti hareketi her birey için uzun mesafeli göç değildir.

Erkek üreme alanında görünür tünekten öter, dişi gizli zemin yuvasında kuluçkaya yatar; iki ebeveyn yavru besler. Alarm veren kuşun baktığı yere yürümek yuvayı açığa çıkarabilir. Kayalar kaldırılmaz, ot demeti ayrılmaz ve yavru sesini bulmak için ses çalma kullanılmaz. Yuva konumu kamuya açık paylaşılmaz.

Karıştırılabilecek Türler

Gri Başlı Çinte daha sade gri başlı, göz çevresinde belirgin beyaz halka taşıyan ve yüzünde Kaya Çintesindeki güçlü siyah-açık uzunlamasına şeritleri göstermeyen bir türdür; gövdesi daha soluk kum rengidir. Bahçe Çintesi erkeğinde zeytin-gri baş, sarımsı boğaz ve pembe-kahverengi alt taraf bulunur, yüzde Kaya Çintesinin çok çizgili maskesi yoktur.

Ortolan Çintesi yeşilimsi-gri baş, sarı boğaz ve belirgin sarı göz halkasıyla ayrılır. Dişi ve gençlerde işaretler silik olduğunda gaga rengi, göz halkası, yüz çizgilerinin düzeni, gövde tonu ve ses birlikte kullanılır. Sarı Çinte daha iri-güçlü, sarı ağırlıklı ve çoğunlukla farklı baş desenlidir.

Kirazkuşunda da gri baş ile kestane gövde birleşebilir; erkek Kirazkuşunun yüzünde siyah-beyaz maske ve boğaz yapısı farklı, gövde daha iri ve gagası daha güçlüdür. Uzak veya arkadan görülen bir kuşta beyaz dış kuyruk tek başına Kaya Çintesi kanıtı değildir. Dağılım olasılığı tanı işaretinin yerine geçirilmez.