kusatlasi.com
Türkiye Kuşları Yükleniyor...
Dil / Language:
Türkçe | English

Biyolojik Bilgiler

Boyu
erkek12 cm
dişi12 cm
Kanat Açıklığı
erkek17–22 cm
dişi17–22 cm
Ağırlığı
erkek9,3 g
dişi8,5 g

Tür Bilgisi

Türkçe İsim Söğütbülbülü
İngilizce İsim Willow Warbler
Bilimsel İsim Phylloscopus trochilus
Takım Passeriformes
IUCN Durumu
LC • Asgari Kaygı

Küresel kategoridir; Türkiye veya Avrupa için bölgesel kategori değildir. BirdLife/IUCN
Kaynak listesi: 2025; kontrol: 29.10.2026

Morfolojik Özellikler ve Görünüm

Hızlı Tanı

Söğütbülbülü, Phylloscopus trochilus, küçük bir yaprakbülbülüdür. Sırtı griye çalan yeşil, alt tarafı açıktır. Boğazında ve göğsünde sarılık bulunabilir. Gözünün üzerindeki uzun açık kaş, küçük başının desenini belirginleştirir. RSPB’nin tür hesabı, çok benzediği Çıvgın’dan ayrımda özellikle şarkısını vurgular. Yeşil sırt veya sarı göğüs benzer kuşlarda da görüldüğünden, kuşun görünümüyle duyulan sesi birlikte tanımak yararlıdır.

Genel Görünüm ve Duruş

Bacakları çoğu zaman açık kahverengi veya pembemsi görünür; koyu kahverengi bacaklı bireyler de vardır. Bazıları bu bakımdan Çıvgın’a yaklaşır. Bu nedenle koyu bacak görmek Söğütbülbülü’nü elemek için yeterli değildir; kanat ve yüz görünümü de değerlendirilmelidir.

Kaşın altında, göz hizasından geçen koyu çizgi bulunur. Göğüsteki sarılık değişebilir; açık karın ve daha koyu kanatlarla birlikte bütün görünümü oluşturur.

Kanat kapalıyken, sırt tarafına yakın uzun uçuş tüylerinin arkasından dışarı taşan kanat ucuna bakılır. Söğütbülbülü’nde dışarıda kalan bu bölüm, önündeki uzun uçuş tüylerinin görünen bölümüne yaklaşık eşittir. BTO’nun yapı üzerine saha yazısı, Çıvgın’da aynı çıkıntının yaklaşık yarısı kadar olduğunu gösterir. Bu bir vücut ölçüsü değil, iki tüy bölümünün birbirine oranıdır. Kuş yandan ve kanadı tam görünürken daha kolay okunur; kanadı saklayan yan tüyler oranı belirsizleştirebilir. Sarah Harris, bu değerlendirmeyi kuşun kendi tüylerini birbiriyle karşılaştırarak yapılan bir yapı incelemesi olarak anlatır. Kanat ucunun kuyruğu ne kadar geçtiğine bakmak farklı bir karşılaştırmadır; burada kıyaslanan iki bölüm de kapalı kanadın üzerindedir.

AviList v2025b, trochilus, acredula ve yakutensis olmak üzere üç alt tür kabul eder. Renkleri arasında geniş geçişler vardır. Britanya Nadir Kuşlar Komitesinin 2017’de güncellediği uzman hesabı, daha gri üst taraflı ve daha beyaz alt taraflı yakutensis görünümünün diğer topluluklarda da bulunabildiğini belirtir. Soluk bir kuşun fotoğrafı bu yüzden tek başına Sibirya kökenini kanıtlamaz.

Erkek, Dişi ve Genç Kuşlar

BTO’nun Britanya ve İrlanda’dan derlediği erişkin halkalama verilerinde erkeklerin ortalama kanat uzunluğu dişilerden daha yüksektir. Burada ölçülen, tek kanadın uzunluğudur; iki kanat arasındaki açıklık değildir. Ortalama fark, uzaktaki sessiz bir kuşun eşeyini sarı tüylerinin miktarına bakarak belirlemeyi sağlamaz. Bir ölçüm grubunun ortalaması ile tek bir kuşun görünüşü ayrı bilgilerdir.

Batıdaki trochilus topluluğunun ilk sonbahar kuşları alt tarafta belirgin sarı olabilir. acredula topluluğunun gençlerinde göğüs sarılığı her zaman aynı ölçüde bulunmaz. Bu yüzden bütün gençler aynı parlak sarı giysiyi taşımaz; sarılık tek başına kesin yaş veya alt tür belirlemez.

Uçuşta Görünüm

Kanat açıldığında, batıdaki trochilus kuşlarının kanat altında gövdeye yakın küçük örtü tüyleri ve kanat-gövde birleşimi sarı görünür. Kahverengi uçuş tüyleriyle onların önündeki bu örtü tüyleri ayrı renk alanlarıdır. Kanat altının sarılığı bütün coğrafi biçimlerde aynı kuvvette olmayabilir; uçuşta yalnız koyu telekleri görmek, bu küçük örtü tüylerinin rengini de gördüğümüz anlamına gelmez.

Ses ve Davranış

Erkeğin şarkısı çeşitli ince ıslık notalarının aşağı doğru döküldüğü akıcı bir dizedir. Oiseaux uzman hesabı bir dizenin yaklaşık dört-beş saniye sürdüğünü anlatır. Temas çağrısı ise daha kısa, iki heceli bir ıslık olarak tarif edilir; şarkı ile temas çağrısı aynı ses değildir.

Yuva yerde, bir ot veya çalı kümesinin içine gizlenir; üstü kapalı ve yan girişlidir. BTO’nun el kitaplarına dayanan uzman derlemesi tipik 5–7 yumurta ve dişinin üstlendiği 12–14 günlük kuluçka bildirir. Yuva yakından aranırken bitki örtüsünü açmamak gerekir.

Karıştırılabilecek Türler

1. Çıvgın Phylloscopus collybita, kapalı kanat ucundaki daha kısa çıkıntısı ve çoğunlukla daha toplu görünümüyle ayrılır. Yüzündeki açık kaş genellikle daha az belirgindir; göz çevresinde kesintili açık bir halka dikkat çekebilir. Sessiz kuşta kanadın yandan görünümü, yüz deseni ve gaga birlikte değerlendirilir.

2. Orman Çıvgını Phylloscopus sibilatrix, parlak sarı kaşı ve boğazının altında temiz beyaz karınla oluşturduğu keskin karşıtlıkla dikkat çeker. Kanadı uzun, kuyruğu görece kısadır. Söğütbülbülü’nün alt tarafındaki sarılık çoğunlukla böyle belirgin bir sarı göğüs-beyaz karın sınırı oluşturmaz. Orman Çıvgını’nın ayrı notalardan hızlı, titrek bir diziye geçen şarkısı da yararlıdır.

3. Yeşil Çıvgın Phylloscopus nitidus, canlı yeşil üst tarafı, sarı yüzü ve kanattaki açık bandıyla ayrılabilir. Bant, uzun örtü tüylerinin açık uçlarından oluşur; aşınmış sonbahar kuşlarında zayıflayabilir. Güçlü bant yararlıdır, fakat bandı seçememek türü tek başına elemez. Kanat oranı ve ses de değerlendirilir.

Bilimsel taksonomi ve koruma kaynakları için: Kaynakça
Başka Türle Karşılaştır
Söğütbülbülü saha rehberi

Türkiye'de Gözlem Rehberi

Türkiye
3 saniyede ilk kontrol

Üç işareti birlikte ara

Tek işaretle karar verme
01
Uzun kanat oranı

Kapalı kanatta uzun birincil telek uzantısı.

02
Uzun açık kaş

Koyu göz çizgisiyle birlikte okuyun.

03
Aşağı inen şarkı

Akıcı dize Çıvgından ayrılır.

Gözlem Noktaları

Nüfusa göre değişir; tek Türkiye kilometresi yok

Gözlem noktaları izlenmiş bireysel rota değildir.

Haritalar’da büyüt
Toplam Gözlem: 99 İlkbahar ve sonbahar geçişi

Aylık kayıt yoğunluğu

12 ay
O
Ş
M
N
M
H
T
A
E
E
K
A

Kayıt yoğunluğu gözlem çabasından etkilenir.

Türkiye kuşları

Söğütbülbülü

Willow Warbler
Phylloscopus trochilus

Kapalı kanatta uzun birincil telek uzantısı.

ESC ✕
Aramak istediğiniz kuşun Türkçe veya Latince adını yazın...