KUŞATLASI.COM
Türkiye Kuşları Yükleniyor...
Dil / Language:
Türkçe | English

Biyolojik Bilgiler

Boyu
erkek12 cm
dişi12 cm
Kanat Açıklığı
erkekVeri yok
dişiVeri yok
Ağırlığı
erkek9,3 g
dişi8,5 g

Tür Bilgisi

Türkçe İsim Söğütbülbülü
İngilizce İsim Willow Warbler
Bilimsel İsim Phylloscopus trochilus
Takım Passeriformes
IUCN Durumu
LC • Asgari Kaygı
Morfolojik Özellikler ve Görünüm

Hızlı Tanı

Söğütbülbülü küçük, ince yapılı ve uzun kanatlı bir yaprakbülbülüdür. Üst tarafı zeytin-kahverengi, alt tarafı kirli beyaz ile açık sarı arasında; kaşı çoğunlukla uzun ve belirgin, göz çizgisi koyudur. En yakın benzeri Çıvgından daha uzun ve sivri kanatlı, gövdesi daha uzamış, başı daha yassı görünür. Kanat kapalıyken üçüncül teleklerin gerisinde görülen birincil telek uzantısı genellikle belirgindir. Bacaklar çoğu bireyde açık kahverengi ya da pembemsi olsa da koyu bacaklı Söğütbülbülü ve açık bacaklı Çıvgın bulunabilir; bacak rengi tek başına karar ölçütü değildir.

En güvenli saha yaklaşımı birkaç işareti birlikte aramaktır: uzun kanat oranı, belirgin kaş ile koyu göz çizgisinin oluşturduğu yüz ifadesi, nispeten açık alt taraf, ince ve açık tabanlı gaga, davranış ve özellikle sestir. Erkeğin şarkısı tiz başlayıp yumuşayarak aşağı inen akıcı bir dizedir; Çıvgının düzenli, iki notalı şarkısından açıkça ayrılır. Bununla birlikte göçte sessiz bir bireyin kimliği yalnız genel sarılık ya da yalnız bacak rengiyle kesinleştirilmez.

Genel Görünüm ve Duruş

Yaklaşık 11–12,5 santimetrelik, hafif ve çevik bir ötücüdür. Gövde ince-uzun, kuyruk orta uzunlukta, kanat yaprakbülbülleri içinde belirgin biçimde uzundur. Konduğunda çoğu kez yataya yakın durur; yaprakların dış yüzlerinde hızlı sıçrayışlar yapar, kısa süre asılı kalarak av alabilir. Tüy rengi coğrafi köken, mevsim, tüy aşınması, ışık ve yaşla değişir. Batıdaki kuşlar daha zeytin ve sarı, kuzeydoğu kökenli bazı kuşlar daha gri-kahverengi ve beyazımsı görünebilir.

Tepe ve sırt genellikle düz zeytin-kahverengidir; kanatta belirgin bir bant çoğunlukla yoktur. Uzun açık kaş gözün önünden başlayıp arkasına uzanır, altında ince koyu göz çizgisi bulunur. Yanak açık zeytin ve hafif beneklidir. İnce gaganın üstü koyu, alt gaga tabanı daha açık olabilir. Boğaz ve göğüste sarı yıkama, karında daha beyaz alan görülür; bazı taze ya da genç bireyler bütünüyle daha sarıdır. Kuyruk koyu kahverengi, dış kenarlar zeytindir. Bu renklerin hiçbiri tek başına türe özgü değildir.

Kapalı kanatta birincil telek uzantısı, üçüncül teleklerin görünen uzunluğuna yaklaşan uzun bir bölüm oluşturabilir. Bu, uzun mesafeli göçe uyumlu kanat oranının sahadaki önemli yansımasıdır. Yine de kanadın karşı taraftaki teleklerle örtüşmesi, kabarmış tüyler veya kötü fotoğraf açısı uzantıyı olduğundan kısa gösterebilir. Ölçü, kanat tam ve yandan görüldüğünde değerlendirilir.

Erkek, Dişi ve Genç Kuşlar

Erkek ve dişi görünüş bakımından güvenilir biçimde ayrılamaz. Erkek şarkı söyleyip alan savunurken davranış cinsiyet için güçlü bağlam sağlayabilir; fakat ötüşmeyen kuşun renk, iris, bacak veya karın sarılığıyla dişi ilan edilmesi doğru değildir. BTO canlı kuş ölçümleri erkeklerin ortalama kanat uzunluğu ve kütlesinin dişiden daha yüksek olabildiğini gösterir, ancak dağılımlar örtüşür ve bu değerler dürbünle eşey tayini için kullanılamaz.

Genç kuşlar taze tüyde erişkinlerden daha parlak sarı alt taraflı olabilir. Üst tarafları sıcak zeytin, tüy kenarları temiz ve aşınmamış görünür; gaga köşesinde gençlik izleri bulunabilir. Sonbaharda gençlerin sarılığı bazen Yeşil Yaprakbülbülü gibi başka türlere yöneltebilir. Kanat oranı, yüzde kaş-göz çizgisi düzeni, kanat bandının yokluğu ve ses birlikte değerlendirilir. Yaş tayini de tek sarı tona dayandırılmaz.

Üç ana coğrafi biçim geleneksel olarak trochilus, acredula ve yakutensis adlarıyla ele alınır. Bunlar arasında renk ve kanat ölçülerinde kademeli değişimler vardır; sahada her bireyi alt türe ayırmak çoğu zaman mümkün değildir. Türkiye'den geçen bir kuşun soluk oluşu onu otomatik olarak kuzeydoğu alt türüne dönüştürmez. Alt tür iddiası için ayrıntılı ölçüm, tüy yapısı, tarih ve coğrafi bağlam gerekir.

Uçuşta Görünüm

Uçuş hızlı, hafif dalgalı ve çeviktir. Çalılar arasında kısa atılışlarda kanatlar yuvarlak görünebilir; açık geçişte uzun birincil telekler daha sivri kanat ucu verir. Kuyruk düz ya da hafif çentikli görünür. Çoğu uçuş görüntüsünde Söğütbülbülünü Çıvgından tek başına ayıran parlak bir kuyruk şeridi, kanat aynası veya zıt renkli uçuş paneli yoktur.

Üstten bakışta zeytin-kahverengi sırt, koyu telekler üzerindeki ince zeytin kenarlar ve bantsız ya da çok silik bantlı kanat görülür. Uzun kanat oranı destekleyicidir. Alttan bakışta gövde açık sarımsı-beyaz, kanat altı soluk gri-kahverengidir; belirgin koyu uç bandı bulunmaz. Kanat altı türe özgü bir desen sağlamadığı için rehberde alttan görünüş yalnız sınırı göstermek amacıyla kullanılır, kesin teşhis yaptırmaz.

Uçuşta kuşun üst yüzeyi anlatılıyorsa görsel gerçekten üstten, alt gövde ve kanat altı anlatılıyorsa gerçekten alttan olmalıdır. Birincil telek uzantısı en iyi konmuş kuşta yandan okunur; açılmış kanadın genel uzunluğu aynı ölçünün yerine geçmez. Uçan birey konduğunda yüz deseni, kapalı kanat oranı ve mümkünse sesle doğrulanır.

Ses ve Davranış

Şarkı, birkaç parlak notayla başlayıp perde ve güç kaybederek aşağı doğru dökülen yumuşak, akıcı bir dizidir. Her dize birkaç saniye sürer ve aralarla tekrarlanır. Çıvgının adını andıran düzenli iki notalı şarkısından farklıdır. Temas çağrısı yumuşak, iki heceli ve hafif yükselen bir ıslık gibi duyulabilir; ancak özellikle sonbaharda Çıvgın çağrısıyla örtüşme ve bireysel değişim mümkündür. Kaydı yapan kişi sesi gördüğü kuşla eşleştirmelidir.

Beslenirken sürekli hareket eder; ince dalların ve yaprakların dışına ilerler, avı gagalar, kısa sıçrama veya asılı kalışla yaprak altından alır. Kuyruk ve kanatlarda küçük hareketler görülse de Çıvgının sık kuyruk indirme davranışı kadar düzenli değildir. Davranış destekleyici, tek başına kesin değildir. Göçte çalılık, sulak alan çevresi, bahçe ve kıyı bitki örtüsünde başka küçük ötücülerle birlikte bulunabilir.

Üreme alanında erkek şarkıyla bölge bildirir. Dişi kubbeli yer yuvasını yoğun bitki örtüsü içine gizler. Besin taşıyan erişkini takip etmek yuvanın yerini açığa çıkarır; gözlemci yolunu kesmez, çalılığı ayırmaz ve ses kaydıyla kuşu uzun süre yuvaya çağırmaz.

Karıştırılabilecek Türler

Çıvgın en önemli karışıklık türüdür. Çıvgın genellikle daha kısa birincil telek uzantılı, daha yuvarlak kanatlı, koyu bacaklı, daha kısa ve koyu gagalı; yüzü daha az açık ve gövdesi daha sıkışık görünür. Söğütbülbülü çoğunlukla daha uzun kanatlı, daha belirgin kaşlı, açık bacaklı ve sarı yıkamalıdır. Ancak bütün bu özelliklerde örtüşme vardır. Güvenilir şarkı çok güçlü kanıttır; sessiz kuşta iyi yandan kanat görünümü ve özellik birleşimi aranır.

Orman Çıvgını daha iri başlı, daha uzun kanatlı ve daha zıt renklidir; parlak sarı boğaz ile üst göğüs, temiz beyaz karın ve belirgin sarı kaş gösterir. Kanatları uzun, kuyruğu nispeten kısa görünür. Yeşil Yaprakbülbülünde çoğunlukla belirgin açık kanat bandı, daha keskin yüz deseni ve farklı çağrı vardır. Doğu kökenli soluk yaprakbülbüllerinde renk tek başına güvenli değildir.

Ak Mukallit daha uzun gagalı, daha açık yüzlü ve çoğunlukla farklı gövde oranlıdır; belirgin kaş yerine daha düz bir yüz ifadesi gösterebilir. Küçük Mukallit ile başka soluk ötleğenler de kötü açıda benzer olabilir. Teşhis; boy, gaga, kapalı kanat oranı, yüz, alt taraf, davranış, ses, tarih ve yer birlikte ele alınarak yapılır. Belirsiz fotoğraf zorla tür düzeyine indirilmez.

Bilimsel taksonomi ve koruma kaynakları için: Kaynakça
Başka Türle Karşılaştır
Söğütbülbülü saha rehberi

Türkiye'de Gözlem Rehberi

Türkiye
3 saniyede ilk kontrol

Üç işareti birlikte ara

Tek işaretle karar verme
01
Uzun kanat oranı

Kapalı kanatta uzun birincil telek uzantısı.

02
Uzun açık kaş

Koyu göz çizgisiyle birlikte okuyun.

03
Aşağı inen şarkı

Akıcı dize Çıvgından ayrılır.

Erkek–dişi karşılaştırSürgüyü çek
Erkek Söğütbülbülü levhası
Dişi Söğütbülbülü levhası
ERKEKDİŞİ

Erkek ve dişi tüyleriyle güvenilir biçimde ayrılamaz. Ölçüler örtüşür; şarkı söyleyen kuş erkek bağlamı sağlayabilir, fakat renk veya iris kesin eşey tayini vermez.

Uzun kanadı üstten, sınırsız alt yüzeyi alttan okuUçuş ipucu
Söğütbülbülünün üstten uzun zeytin kanadı ve alttan açık, türe özgü panelsiz kanat altı
Üstten kanat oranı; alttan açık ama tanısız yüzeyÜstten uzun zeytin-kahverengi kanadı ve zayıf kanat bandını; alttan açık gövde ile gri-kahverengi kanat altını görün.

Tek başına yeterli değildir. Kanat altında türe özgü panel yoktur; kapalı kanat oranı, yüz ve sesle doğrulayın.

Bu ay

Türkiye’de bugün nerede aranır?

Gözlem kontrolü

8 işareti doğrula

0/8

Kaynaklar ve güncellik

Ad, tanı, ölçü ve üreme bilgileri bağımsız kaynaklarla karşılaştırılmıştır.

Ornitolojik Saha Teşhis Levhası ve Ayırt Edici Özellikler

Türü beş standart görünümde sunan temiz ve bilimsel saha levhaları.

Türleri Kıyasla Saha Teşhis Standardı
Söğütbülbülü tüneme saha levhası

Gözlem Noktaları

Nüfusa göre değişir; tek Türkiye kilometresi yok

Gözlem noktaları izlenmiş bireysel rota değildir.

Haritalar’da büyüt
Toplam Gözlem: 59 İlkbahar ve sonbahar geçişi

Aylık kayıt yoğunluğu

12 ay
O
Ş
M
N
M
H
T
A
E
E
K
A

Kayıt yoğunluğu gözlem çabasından etkilenir.

ESC ✕
Aramak istediğiniz kuşun Türkçe veya Latince adını yazın...