Üst göğse kadar koyu.
Yosun Kazı
Branta bernicla • Brant
Yosun Kazı
1. Tanım
Dinlemeye başlamak için oynat düğmesine dokunun.
Yapay anlatım: Google Chirp 3 HD · Charon. Hizmet koşulları.
Biyolojik Bilgiler
Tür Bilgisi
Küresel kategoridir; Türkiye veya Avrupa için bölgesel kategori değildir. BirdLife/IUCN
Kaynak listesi: 2025; kontrol: 29.10.2026
Hızlı Tanı
Yosun Kazı (Branta bernicla, Brant) küçük, koyu renkli bir kazdır. Siyah başı, boynu ve göğsü; kısa siyah gagası ve beyaz kuyruk altı birlikte tanınır. Erişkinin boyun yanlarında küçük beyaz lekeler bulunur.
Genel Görünüm ve Duruş
Gövdesi toplu, boynu kısadır. Sırt ve kanatlar gri-kahverengi, ayaklar siyahtır. Beyaz boyun lekeleri genellikle önde birleşen tam bir halka oluşturmaz.
Koyu karınlı bernicla alt türünde alt taraf gri-kahverengidir. Açık karınlı hrota alt türünde göğüs siyahı ile açık karın arasındaki karşıtlık daha güçlüdür. Nigricans alt türü daha koyu karınlı ve daha geniş beyaz boyun lekeli olabilir. Renk biçimi eşey farkı değildir.
Erkek, Dişi ve Genç Kuşlar
Erkek ve dişi benzer giysilidir; erkek genellikle biraz daha büyüktür. Bu büyüklük farkı, tek kuşun fotoğrafında güvenilir eşey tayini sağlamaz.
Genç kuşta beyaz boyun lekesi azdır veya henüz yoktur. Sırt ve üst kanattaki tüylerin açık renkli uçları, ince soluk sıralar oluşturur. Boyun lekesinin bulunmaması, bu nedenle Yosun Kazını tek başına dışlamaz.
Uçuşta Görünüm
Uçuşu hızlı, kanat vuruşları sıktır. Sürüler genellikle dalgalanan sıralar veya düzensiz kümeler oluşturur; V biçimi seyrektir. Sürü düzenine ek olarak kısa boyunlu, toplu siluet ve beyaz kuyruk altı da değerlendirilir.
Ses ve Davranış
Yerde ve uçarken duyulan çağrısı alçak, boğuk ve gırtlaksıdır; “rruk” veya “rott” gibi gelebilir. Toplumsaldır; büyük sürüler kurar. Yazılı ses benzetmesi tek başına kesin teşhis yerine geçmez.
Karıştırılabilecek Türler
Ak Yanaklı Kazın (Branta leucopsis, Barnacle Goose) yüzü belirgin beyaz, sırtı gri ve enine çizgilidir. Yosun Kazında beyazlık yüzü kaplamaz. Sibirya Kazı (Branta ruficollis, Red-breasted Goose) ise kestane renkli yanak, boyun ve göğüs alanları ile keskin beyaz sınırlarıyla ayrılır.
Türkiye'de Gözlem Rehberi
Üç işareti birlikte ara
Erişkinde boynun iki yanında küçük lekeler.
Siyah kuyruk çevresinde keskin beyaz.
Ne zaman görülür?
Aylık kutular genel saha beklentisini gösterir; yerel koşullar ve yıllar arasında değişim olabilir.
Ocak
Kıyı kaz sürülerini tarayın
Şubat
Alt türü zorlamayın
Mart
Boyun lekesini belgeleyin
Nisan
Nadir kaydı fotoğraflayın
Mayıs
Türkiye kaydını üreme saymayın
Haziran
Arktik yuvaya yaklaşmayın
Temmuz
Aileyi rahatsız etmeyin
Ağustos
Uçuşsuz kuşlara yaklaşmayın
Eylül
Genç kanat çizgilerini çekin
Ekim
Noktaları rota saymayın
Kasım
Dinlenme alanını kapatmayın
Aralık
Köpeği sürüden uzak tutun
Nerede aranmalı?
Önce geniş alanı tarayın; yuva olabilecek noktalara yaklaşmayın.
Haliç ve lagün
Sığ tuzlu su ve deniz çayırı.
Tuzlu bataklık
Gelgitte beslenme ve güvenli dinlenme.
Arktik tundra
Gölet yakınında yerde üreme.
Karışabilecek türler
Tek bir renge değil, yapı ve desenlerin tamamına bakın.
Ak Yanaklı Kaz
Branta leucopsis- Yüz
- Geniş beyaz yüz.
- Sırt
- Daha gümüşi çizgili.
- Boyun
- Daha uzun.
Kızıl Boyunlu Kaz
Branta ruficollis- Renk
- Kestane, siyah ve beyaz.
- Yüz
- Beyaz çizgili desen.
- Gövde
- Çok daha renkli karşıtlık.
Kanada Kazı
Branta canadensis- Boy
- Belirgin daha iri.
- Yanak
- Geniş beyaz bant.
- Boyun
- Daha uzun.
Üreme ve yuva
Yuva yeri, yumurta ve kuluçka bilgileri birlikte özetlenmiştir.
- 1Yuva yeriArktik tundrada gölet yakını, ada veya hafif yükseltide yerde.
- 2Yuva yapısıBitki parçalı sığ çanak; yoğun ince tüy döşeli.
- 3YumurtaTipik 3–5; BTO gözlenen aralık 1–8.
- 4KuluçkaDişi, 24–26 gün; erkek yakınında kalır.
- 5YavruHavlı ve erken hareketli; yaklaşık 40–50 gün/altı hafta içinde uçar.
- 6EtikYuvaya ve uçuşsuz aileye yaklaşmayın.
Sesi nasıl dinlemeli?
Ritim ve tekrar yapısını görsel teşhisle birlikte kullanın.
Ses kayıtları
Ses kayıtları yükleniyor...
Benzeyen ve karıştırılan türler
Tanımlarken Yosun Kazı ile en sık karıştırılan türlerin saha levhası. Kutuya tıklayınca tür sayfasına gidersiniz.
Ördekgiller (Anatidae) — 40 tür
Bu familyadaki tüm atlas türleri.
Yosun Kazı
Üst göğse kadar koyu.
Gözlem Noktaları
Gözlem haritası hazırlanıyor
Bu türün doğrulanmış harita kayıtları hazır olduğunda gözlem noktaları ve harita kontrolleri burada gösterilecek.
Aylık kayıt yoğunluğu
Aylık kayıt verisi hazır olduğunda bu bölümde gösterilecek.
